České Petrovice

České Petrovice (niem. Böhmisch Petersdorf) – wieś w Czechach, w Górach Orlickich w kraju pardubickim (czes. Pardubický kraj) okres Ústí nad Orlicí[2].

České Petrovice
Ilustracja
Widok na České Petrovice od strony południowej z wzniesienia Adam.
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo  Czechy
Kraj Flag of Pardubice Region.svg pardubicki
Powierzchnia 6,26 km²
Wysokość od 600 do 645 m n.p.m.
Populacja (2006)
• liczba ludności
• gęstość

149[1]
5,6 os./km²
Kod pocztowy 564 01
Tablice rejestracyjne UO
Położenie na mapie Czech
Mapa konturowa Czech, blisko centrum na prawo u góry znajduje się punkt z opisem „České Petrovice”
Ziemia50°07′11″N 16°36′22″E/50,119722 16,606111
Strona internetowa
Portal Czechy
České Petrovice kościół parafialny

Górska przygraniczna miejscowość położona blisko granicy polsko-czeskiej w północno-środkowej części Czech na Mladkovskiej vrchovinie (Wyżyna Mladkovska) na wysokości 600 – 645 m n.p.m. w najbardziej wysuniętej na południe części Gór Orlickich. Rozciąga się równoleżnikowo w dolinie górskiego potoku, około 6,0 km na południowy zachód od Międzylesia.

Zabudowania miejscowości rozlokowane są w śródgórskiej dolinie u północnego podnóża wzniesienia Adam (czes. Adam). Wieś charakteryzuje się luźną i rozrzedzoną zabudową budynków położonych po obu stronach lokalnej drogi i górskiego potoku Orliczka, który w Pastwinach uchodzi do Dzikiej Orlicy. Wokół wsi rozciągają się rozległe użytki rolne i podgórskie łąki. W otoczeniu wsi oraz wzdłuż potoku występują niewielkie skupiska zieleni i drzew liściastych w formie przydomowych nasadzeń. W niewielkiej odległości od granic miejscowości rozciągają się niewielkie lasy świerkowe. We wsi zachowało się kilka domów mieszkalnych i mieszkalno-gospodarczych oraz budowli o cechach charakterystycznych dla budownictwa regionalnego. Miejscowość dzięki doskonałemu położeniu w malowniczym zakątku Gór Orlickich z rozległymi widokami, w którym oprócz przyrody podziwiać można miejsca o znaczeniu rekreacyjno-wypoczynkowym. W środkowej części wsi wznosi się prosty zabytkowy budynek wiejskiego kościoła z 1734 roku pod wezwaniem Piotra i Pawła. W granicach wsi znajduje się kilka ciężkich przeciwpiechotnych betonowych ostrokołów, oraz wiele obiektów lekkiego fortu i małej twierdzy stanowiących fragment fortyfikacji granicznej Czechosłowacji z okresu międzywojennego, wchodzących w skład czeskich fortyfikacji granicznych z lat 30. XX wiek. Nad wioską na wzniesieniu Adam znajduje się duża twierdza wojskowa stanowiąca system ciężkich fortyfikacji i obiektów fortu artyleryjskiej grupy warownej Adam. Położenie miejscowości i malownicze otoczenie stwarzają dogodne warunki do uprawiania sportów zimowych, turystyki i wypoczynku. Przez wieś prowadzi droga lokalna.

HistoriaEdytuj

Wieś powstała prawdopodobnie w pierwszej połowie XVI wieku w tym samym czasie co Mladkov, założycielami osady byli pierwsi osiedlający się w Górach Orlickich drwale i leśnicy. Pierwotnie miejscowości nosiła nazwę Peter z dodatkiem Bohemian nazwa niemiecka Petersdorf (obecnie Petrovičky). Pierwsza wzmianka o miejscowości w dokumentach historycznych pojawia się w 1568 roku jako czeska wieś Peter należąca do dworu w Letohrad (Geiersberg). Po raz kolejny wieś wymieniana jest w 1601 roku w dokumentach stwierdzającym sprzedaż dóbr, należących do Adama z Waldstein dla Jerzego Geiersberg. W 1734 roku w Czeskim Petersdorf zbudowano kościół pod wezw. Piotra i Pawła, który w 1835 roku został podniesiony do rangi kościoła parafialnego, przyłączając do parafii kościół w Čihák[3]. W XVIII wieku we wsi funkcjonowała trzyklasowa szkoła podstawowa, straż finansowa, a od 1763 przejście graniczne do Prus. Wieś do końca XIX wieku posiadała znaczenie gospodarcze znana była z produkcji butów narciarskich, oraz z całorocznych walorów turystycznych. Po powstaniu Czechosłowacji w 1920 roku ustalono oficjalną nazwę wsi České Petrovice. We wsi w tym okresie w szkole otworzono klasę dla mniejszości czeskiej. W latach 1935 - 1938, w pobliżu wsi budowano Czechosłowackie fortyfikacje linię umocnień mającą chronić Dolinę Cichej Orlicy. W 1939 roku w 148 domach mieszkało 466 mieszkańców w większości byli to Niemcy sudeccy. Po Układzie Monachijskim w 1938 roku wieś włączono do Rzeszy Niemieckiej powiat Grulich[4],w której była aż do 1945 roku. Po zakończeniu II wojny światowej wieś ponownie wróciła do Czechosłowacji, w latach 1945/46 niemieccy mieszkańcy wsi zostali wypędzeni co spowodowało znaczne wyludnienie wsi. W okresie rządów powojennych, ze względu na bliskość granicy nastąpiła rekolonizacja wsi, na przygranicznych obszarach wiejskich osiedlano osadników z innych części kraju. Po Aksamitnej rewolucji w 1989 roku w wyniku zmian politycznych we wsi nastąpił boom gospodarczy spowodowany wzrostem turystyki letniej i dobrymi warunkami dla sportów zimowych.

InneEdytuj

  • České Petrovice uważane są za miejscowość w o walorach rekreacyjno-wypoczynkowych w czeskich Sudetach.
  • W przeszłości České Petrovice stanowiły osadę zamieszkiwaną przez leśników i drwali.
  • Po południowej stronie wsi na wzniesieniu Adam wznosi się kilkanaście bunkrów wchodzących w skład czeskich fortyfikacji granicznych z lat 30. XX wieku.
  • We wsi zachowało się kilka obiektów regionalnego budownictwa ludowego, gospodarstwa typu górskiego z XIX wieku, które podkreślają urok podgórskiej dolinki oraz wiele figurek, kapliczek i krzyży ustawionych przy drodze oraz wśród pól.
  • Na północnym zboczu wzgórza Adama wznosi się kapliczka z 1801 roku postawiona przez Antona Bayer, czeskiego mieszkańca Petersdorf w podziękowaniu za odzyskanie zdrowia[3].

TurystykaEdytuj

Przez wieś prowadzi:

PrzypisyEdytuj

BibliografiaEdytuj

  1. Staffa M; (red.) 1992. Słownik geografii turystycznej Sudetów. T.14. Góry Bystrzyckie, Góry Orlickie. Wyd. PTTK "Kraj", Warszawa-Kraków. ​ISBN 83-7005-340-8
  2. S.Namysł; mapa turystyczna ; "Góry Bystrzyckie i Orlickie";skala 1:40 000; Wyd. "PLAN"; Wrocław 2004 r.; ​ISBN 8388049705
  3. Praca zbiorowa; Mapa Sudety Środkowe; Skala 1:40 000; Wydawnictwo Turystyczne Plan; Jelenia Góra 2005 r.; ​ISBN 83-60044-44-9