5 Kresowy Batalion Ciężkich Karabinów Maszynowych (5 Baon CKM) – oddział piechoty Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie.

5 Kresowy Batalion CKM
Historia
Państwo  Polska
Sformowanie 1942
Rozformowanie 1947
Nazwa wyróżniająca Kresowy
Dowódcy
Pierwszy ppłk piech. Jan II Lachowicz
Działania zbrojne
kampania włoska
Organizacja
Rodzaj sił zbrojnych wojsko
Rodzaj wojsk piechota
Podległość 5 Kresowa Dywizja Piechoty
Porucznik Lucjan Smolarczyk[a] - we wrześniu 1939 r. dowodził 1 kompanią ckm 14 pp. Po wyzwoleniu z niewoli służył w 5 Kresowym Batalionie CKM.

Organizacja i szkolenieEdytuj

5 Batalion Ciężkich Karabinów Maszynowych został sformowany na podstawie rozkazu nr L.dz.296/I/Tj/42 Dowódcy Armii Polskiej na Wschodzie z dnia 20 października 1942 roku oraz Rozkazu Organizacyjnego nr 1 Dowództwa 5 Dywizji Piechoty z dnia 21 października 1942 roku. 5 Batalion CKM formowany był z kompanii ckm wchodzących dotychczas w skład 13, 14 i 15 pułków piechoty. Był jednostką organiczną reorganizowanej 5 Wileńskiej Dywizji Piechoty. Organizatorem i pierwszym dowódcą batalionu został podpułkownik Jan II Lachowicz[1]. Rozpoczęto szkolenie z bronią brytyjską oraz czyniono wysiłki mające na celu poprawę stanu zdrowotnego i kondycji żołnierzy. W dniu 25 lutego rozkazem Dowódcy Armii Polskiej na Wschodzie nr 659 polecono rozwiązać 6 Lwowską Dywizję Piechoty w terminie do 11 marca 1943 roku. W wyniku kolejnej reorganizacji do składu 5 batalionu ckm, weszła z 6 LDP 6 kompania ckm, a batalion podobnie jak dywizja otrzymał miano "5 Kresowy Batalion Ciężkich Karabinów Maszynowych"[2]. Batalion sukcesywnie otrzymywał broń i pojazdy oraz pozostałe wyposażenie i intensywnie szkolił się na posiadanym sprzęcie. Żołnierze batalionu uczestniczyli w licznych kursach wewnętrznych i zewnętrznych. Batalion stał się jednostką całkowicie zmotoryzowaną.

Żołnierze batalionuEdytuj

Dowódcy batalionu
Zastępcy dowódcy batalionu
  • mjr Stanisław Bargielski (X 1942 -14 VIII 1944) [7]
  • kpt. Władysław Chudy (15 VIII - 19 XI 1944)[6]
  • kpt. Piotr Studnik (20 XI 1944 - 1947)[8]

Odznaka pamiątkowaEdytuj

Odznaka zatwierdzona rozkazem dowódcy 2 Korpusu Nr 108, pkt. 628, z 7 października 1946 roku, L. dz. 1102/GM/46.
Odznaka o wymiarach 43 x 43 mm miała kształt krzyża pamiątkowego Monte Cassino z nałożonym wieńcem, w środku którego umieszczono odcinek taśmy nabojowej z trzema nabojami. Na taśmie umieszczono inicjał „CKM”. Na wieńcu, na wysokości dolnego ramienia krzyża umieszczono numer batalionu „5”. Odznaka oksydowana, dwuczęściowa. Krzyż wykonany w metalu kolorowym, pozostałe części srebrne lub posrebrzane[9]. Odznaka noszona na lewej górnej kieszeni munduru i mocowana nakrętką firmową. Wykonawcą odznaki była firma F.M. Lorioli, Fratelli – Millano – Roma[10].

UwagiEdytuj

  1. Por. piech. Lucjan Smolarczyk - urodzony 13.05.1907 r. w Woli Bierwieckiej, syn Jana i Franciszki. Podporucznik z dniem 15.08.1932 r., porucznik z dniem 01.01.1935 r. Oficer 14 pp, w kampanii wrześniowej dowódca 1 kompanii ckm tego pułku. Ranny w dniu 16.09.1939 r. pod Strugienicami, a w dniu 18.09.1939 r. pod Budami Starymi, odesłany do szpitala 4 DP. Jeniec oflagu VII A Murnau. Po oswobodzeniu przydzielony na stanowisko zastępcy dowódcy 3 kompanii moździerzy w 5 Kresowym Batalionie Ciężkich Karabinów Maszynowych. Powrócił do Polski. Zmarł w dniu 16.08.1985 r.

PrzypisyEdytuj

  1. Andrzej Suchcitz (red.), 5 Kresowa Dywizja Piechoty 1941-1947. Zarys dziejów. str. 68-69, 2012.
  2. Andrzej Suchcitz (red.), 5 Kresowa Dywizja Piechoty 1941-1947. Zarys dziejów. str. 77-78, 2012.
  3. Zygmunt Matuszak, 5 Kresowy Batalion Ciężkich Karabinów Maszynowych str. 31, 47, 50, 2016.
  4. Mrozek 1992 ↓, s. 237-238.
  5. Żaroń 1981 ↓, s. 267 tu jako „Stanisław Mroczek”.
  6. a b c Zygmunt Matuszak, 5 Kresowy Batalion Ciężkich Karabinów Maszynowych str. 66, 67, 2016.
  7. Zygmunt Matuszak, 5 Kresowy Batalion Ciężkich Karabinów Maszynowych str.47, 52, 2016.
  8. Zygmunt Matuszak, 5 Kresowy Batalion Ciężkich Karabinów Maszynowych str. 67, 2016.
  9. Jan Partyka: Odznaki i oznaki PSZ na Zachodzie. s. 82.
  10. Sawicki i Wielechowski 2007 ↓, s. 508.

BibliografiaEdytuj

  • Zdzisław Mrozek. Przyczynek do konspiracji we Lwowie w 1940 r.. „Wojskowy Przegląd Historyczny”. 3 (141), s. 233-240, 1992. Warszawa: Wydawnictwo „Czasopisma Wojskowe”. ISSN 381527. 
  • Jan Partyka: Odznaki i oznaki PSZ na Zachodzie 1939–1945. Wojska Lądowe. Rzeszów: Wydawnictwo Libri Ressovienses, 1997. ISBN 83-902021-9-0.
  • Zdzisław Sawicki, Adam Wielechowski: Odznaki Wojska Polskiego 1918-1945. Katalog Zbioru Falerystycznego: Wojsko Polskie 1918-1939: Polskie Siły Zbrojne Na Zachodzie. Warszawa: Pantera Books, 2007. ISBN 978-83-2043299-2.
  • Piotr Żaroń: Armia Polska w ZSRR, na Bliskim i Środkowym Wschodzie. Warszawa: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1981.
  • Zygmunt Matuszak: 5 Kresowy Batalion Ciężkich Karabinów Maszynowych. Piotrków Trybunalski: Naukowe Wydawnictwo Piotrkowskie, 2016. ISBN 978-83-7726-123-1.
  • Andrzej Suchcitz (red.): 5 Kresowa Dywizja Piechoty 1941-1947 Zarys dziejów. Londyn: Fundusz Pomocy Wdowom, Sierotom i Inwalidom 5 Kresowej Dywizji Piechoty, 2012. ISBN 978-09559724-0-9.