Otwórz menu główne

Bronów (województwo śląskie)

wieś w województwie śląskim

Bronów (niem. Braunau[2]) – wieś sołecka w południowej Polsce, w województwie śląskim, w powiecie bielskim, w gminie Czechowice-Dziedzice. Od północy graniczy z Ligotą i Zabrzegiem, od wschodu z Ligotą, od zachodu z Landekiem, a od południa z Rudzicą i Międzyrzeczem Dolnym. Znajduje się w Dolinie Górnej Wisły, nad rzeką Iłownicą oraz potokami Borówka i Wałówka. Według danych z 2011 r. Bronów ma powierzchnię 600 ha i liczy 1063 mieszkańców[3], co daje gęstość zaludnienia równą 177,2 os./km².

Bronów
Herb
Herb Bronowa
Główne skrzyżowanie dróg
Główne skrzyżowanie dróg
Państwo  Polska
Województwo śląskie
Powiat bielski
Gmina Czechowice-Dziedzice
Liczba ludności (2011) 1063
Strefa numeracyjna (+48) 32
Kod pocztowy 43-502[1]
Tablice rejestracyjne SBI
SIMC 0213670
Położenie wsi
Położenie wsi
Położenie na mapie gminy Czechowice-Dziedzice
Mapa lokalizacyjna gminy Czechowice-Dziedzice
Bronów
Bronów
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Bronów
Bronów
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Bronów
Bronów
Położenie na mapie powiatu bielskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu bielskiego
Bronów
Bronów
Ziemia49°52′39,5″N 18°55′17,0″E/49,877639 18,921389

Spis treści

Części wsiEdytuj

Integralne części wsi Bronów[4][5]
SIMC Nazwa Rodzaj
0213687 Centrum część wsi
0213693 Kopaniny część wsi
0213701 Podlas część wsi
0213718 Siedloki część wsi

HistoriaEdytuj

Pod względem historycznym Bronów znajduje się na Śląsku Cieszyńskim. Pierwsza wzmianka o nim pochodzi z 1566 roku[6]. Początkowo należał do księstwa cieszyńskiego, a od 1572 dzielił losy państwa bielskiego. Po jego likwidacji w 1848 wszedł jako gmina jednostkowa w skład powiatu bielskiego. W 1900 roku utworzono samodzielną parafię bronowską pod wezwaniem Najświętszego Serca Pana Jezusa, wcześniej wierni kościoła rzymskokatolickiego przynależeli do parafii w Rudzicy.

Według austriackiego spisu ludności z 1900 roku w Bronowie w 110 budynkach na obszarze 564 hektarów mieszkało 698 osób, co dawało gęstość zaludnienia równą 123,8 os./km², z tego 640 (91,7%) mieszkańców było katolikami, 48 (6,9%) ewangelikami a 10 (1,4%) wyznawcami judaizmu, 692 (99,1%) było polsko- a 5 (0,7%) niemieckojęzycznymi[7]. Do 1910 roku liczba mieszkańców wzrosła do 749 osób, w czym przybyło 56 katolików, a ubyło 5 żydów, zaś wszyscy zameldowani byli polskojęzyczni[2].

Kiedy po II wojnie światowej wprowadzono gminy zbiorowe, a następnie gromady, Bronów stracił samodzielność – należał do gminy Zabrzeg (1945–1954), gromady Ligota (1954–1973), gminy Ligota (1973–1977) i w końcu od 1977 gminy Czechowice-Dziedzice (w latach 1975–1998 należącej do województwa katowickiego).

OsobliwościEdytuj

Do zabytków Bronowa należą:

  • neogotycki kościół parafialny Najświętszego Serca Pana Jezusa z lat 1874–1877,
  • klasycystyczna kaplica Świętego Serca Jezusowego z 1831 przy głównym skrzyżowaniu wsi,
  • cmentarz parafialny założony w 1877,
  • dwie kapliczki przydrożne: św. Izydora z 1981 i "Panienka" (data nieznana),
  • cztery krzyże przydrożne: naprzeciw szkoły z 1836, nad Wałówką z 1927, na Woźnioku z 1937 i przy drodze do Landeka z 1938;

Bronów znajduje się na terenie obszaru Natura 2000 "Dolina Górnej Wisły". Charakterystycznym elementem rolniczego krajobrazu Bronowa są trzy zbiorowiska sztucznych stawów.

KomunikacjaEdytuj

Przez Bronów kursują autobusy podmiejskich linii nr 1s, 6 i X obsługiwane przez przewoźnika PKM Czechowice-Dziedzice. Do wsi niegdyś dojeżdżały autobusy PKS Bielsko-Biała na linii Bielsko-Biała - Międzyrzecze Górne - Międzyrzecze Dolne - Ligota - Bronów. Z powodu wydłużenia podmiejskiej linii 52 MZK Bielsko-Biała do Międzyrzecza, PKS wycofał się z obsługi Międzyrzecza, Ligoty i Bronowa.

Sport i rekreacjaEdytuj

Na terenie Bronowa działa klub piłkarski UKS Rotuz Bronów, który występuje w Bielskiej Klasie A[8].

PrzypisyEdytuj

  1. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2015-03-26].
  2. a b Ludwig Patryn (ed): Die Ergebnisse der Volkszählung vom 31. Dezember 1910 in Schlesien. Troppau: 1912. (niem.)
  3. Gmina Czechowice-Dziedzice: Sołectwo Bronów. W: www.czechowice-dziedzice.pl [on-line]. [dostęp 2010-12-05].
  4. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  5. GUS. Rejestr TERYT
  6. Śląsk Cieszyński w początkach czasów nowożytnych (1528-1653). Idzi Panic (redakcja). Cieszyn: Starostwo Powiatowe w Cieszynie, 2011, s. 166. ISBN 978-83-926929-5-9.
  7. Gemeindelexikon der im Reichsrate vertretenen Königreiche und Länder, bearbeitet auf Grund der Ergebnisse der Volkszählung vom 31. Dezember 1900, XI. Schlesien. Wien: 1906. (niem.)
  8. KS ROTUZ - BRONÓW, Łączy nas piłka [dostęp 2019-04-28] (pol.).