Carduelis

Carduelisrodzaj ptaka z podrodziny łuskaczy (Carduelinae) w rodzinie łuszczakowatych (Fringillidae).

Carduelis[1]
Brisson, 1760[2][3]
Ilustracja
Przedstawiciel rodzaju – osetnik (C. citrinella)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

ptaki

Podgromada

Neornithes

Infragromada

ptaki neognatyczne

Rząd

wróblowe

Podrząd

śpiewające

Rodzina

łuszczakowate

Podrodzina

łuskacze

Plemię

Carduelini

Rodzaj

Carduelis

Typ nomenklatoryczny

Fringilla carduells Linnaeus, 1758

Gatunki

zobacz opis w tekście

WystępowanieEdytuj

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Eurazji i północnej Afryce[4].

MorfologiaEdytuj

Długość ciała 10,5–13,5 cm; masa ciała 9,5–30 g[5].

SystematykaEdytuj

EtymologiaEdytuj

Carduelis: łac. carduelis „szczygieł”, od carduus lub cardus „oset”[6].

Podział systematycznyEdytuj

Takson ten ostatnio przeszedł gruntowną rewizję taksonomiczną, wskutek czego szereg gatunków wyodrębniono do rodzajów Chloris, Linaria, Spinus i Acanthis[7][8][9][10][11][12][13][14][15][16][17]. Do rodzaju należą następujące gatunki[18]

PrzypisyEdytuj

  1. Carduelis, [w:] Integrated Taxonomic Information System [online] (ang.).
  2. M.J. Brisson: Ornithologie, ou, Méthode contenant la division des oiseaux en ordres, sections, genres, especes & leurs variétés: a laquelle on a joint une description exacte de chaque espece, avec les citations des auteurs qui en ont traité, les noms quils leur ont donnés, ceux que leur ont donnés les différentes nations, & les noms vulgaires. T. 1. Paryż: Ad Ripam Augustinorum, apud Cl. Joannem-Baptistam Bauche, bibliopolam, ad Insigne S. Genovesae, & S. Joannis in Deserto, 1760, s. 36. (fr.)
  3. M.J. Brisson: Ornithologie, ou, Méthode contenant la division des oiseaux en ordres, sections, genres, especes & leurs variétés: a laquelle on a joint une description exacte de chaque espece, avec les citations des auteurs qui en ont traité, les noms quils leur ont donnés, ceux que leur ont donnés les différentes nations, & les noms vulgaires. T. 3. Paryż: Ad Ripam Augustinorum, apud Cl. Joannem-Baptistam Bauche, bibliopolam, ad Insigne S. Genovesae, & S. Joannis in Deserto, 1760, s. 53. (fr.)
  4. F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Finches, euphonias, longspurs, Thrush-tanager (ang.). IOC World Bird List (v11.1). [dostęp 2021-01-25].
  5. N. Collar, I. Newton, P. Clement, V. Arkhipov: Family Fringillidae (Finches). W: Josep del Hoyo, Andrew Elliott, David A. Christie: Handbook of the Birds of the World. Cz. 15: Weavers to New World Warblers. Barcelona: Lynx Edicions, 2010. ISBN 978-84-96553-68-2. (ang.)
  6. Carduelis, [w:] The Key to Scientific Names, J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2022-02-17] (ang.), [archiwum].
  7. A. Arnaiz-Villena, M. Álvarez-Tejado, V. Ruíz-del-Valle, C. García-de-la-Torre, P. Varela, M.J. Recio, S. Ferre, J. Martínez-Laso. Phylogeny and rapid Northern and Southern Hemisphere speciation of goldfinches during the Miocene and Pliocene Epochs. „Cellular and Molecular Life Sciences”. 54, s. 1031–1041, 1998 (ang.). 
  8. A. Arnaiz-Villena, E. Lowy, V. Ruiz-del-Valle, H. Westerdahl, J. Moscoso, J. Ignacio Serrano-Vela, H. Witzell, J. Zamora. Evolution of the major histocompatibility complex class I genes in Serinus canaria from the Canary Islands is different from that of Asian and African continental Serinus species. „Journal of Ornithology”. 148 (Suppl. 2), s. S479–S484, 2007. DOI: 10.1007/s10336-007-0146-0 (ang.). 
  9. A. Arnaiz-Villena, J. Moscoso, V. Ruiz-del-Valle, J. Gonzalez, R. Reguera, A. Ferri, M. Wink, J.I. Serrano-Vela. Mitochondrial DNA Phylogenetic Definition of a Group of ‘Arid-Zone’ Carduelini Finches. „The Open Ornithology Journal”. 1, s. 1–7, 2008 (ang.). 
  10. S.-J. Yang, F.-M. Lei, Z.-H. Yin. Molecular phylogeny of rosefinches and Rose Bunting (Passeriformes, Fringillidae, Urocynchramidae). „Acta Zootaxonomica Sinica”. 31 (3), s. 453–458, 2006 (chiń.). 
  11. J. Zamora, E. Lowy, V. Ruiz-del-Valle, J. Moscoso, J.I. Serrano-Vela, J. Rivero-de-Aguilar, A. Arnaiz-Villena. Rhodopechys obsoleta (desert finch): a pale ancestor of greenfinches (Carduelis spp.) according to molecular phylogeny. „Journal of Ornithology”. 147, s. 448–456, 2006. DOI: 10.1007/s10336-005-0036-2 (ang.). 
  12. J. Zamora, J. Moscoso, V. Ruiz-del-Valle, E. Lowy, J.I. Serrano-Vela, J. Ira-Cachafeiro, A. Arnaiz-Villena. Conjoint mitochondrial phylogenetic trees for canaries Serinus spp. and goldfinches Carduelis spp. show several specific polytomies. „Ardeola”. 53 (1), s. 1–17, 2006 (ang.). 
  13. B. Nguembock, J. Fjeldså, A. Couloux, E. Pasquet. Molecular phylogeny of Carduelinae (Aves, Passeriformes, Fringillidae) proves polyphyletic origin of the genera Serinus and Carduelis and suggests redefined generic limits. „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 51 (2), s. 169–181, 2009. DOI: 10.1016/j.ympev.2008.10.022 (ang.). 
  14. D. Zuccon, R. Prŷs-Jones, P.C. Rasmussen, P.G.P. Ericson. The phylogenetic relationships and generic limits of finches (Fringillidae). „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 62 (2), s. 581–596, 2012. DOI: 10.1016/j.ympev.2011.10.002 (ang.). 
  15. L. Christidis, W. Boles: Systematics and Taxonomy of Australian Birds. Collingwood Victoria, Australia: CSIRO Publishing, 2008. ISBN 978-0-643-09602-8.
  16. R.T. Chesser, R.C. Banks, F.K. Barker, C. Cicero, J.L. Dunn, A.W. Kratter, I.J. Lovette, P.C. Rasmussen, J.V. Remsen, Jr., J.D. Rising, D.F. Stotz, K. Winker. Fiftieth Supplement to the American Ornithologists' Union Check-List of North American Birds. „The Auk”. 126 (3), s. 708, 2009 (ang.). 
  17. G. Sangster, J.M. Collinson, P.-A.Crochet, A.G. Knox, D.T. Parkin, L. Svensson, S.C. Votier. Taxonomic recommendations for British birds: seventh report. „Ibis”. 153 (4), s. 883–892, 2011. DOI: 10.1111/j.1474-919X.2011.01155.x (ang.). 
  18. Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Plemię: Carduelini Vigors, 1825 (wersja: 2020-09-26). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2021-01-25].