Otwórz menu główne

Chomsk (biał. Хомск) – wieś (dawniej miasteczko) na Białorusi, w obwodzie brzeskim, w rejonie drohiczyńskim.

Chomsk
Хомск
ilustracja
Państwo  Białoruś
Obwód Coat of Arms of Brest Region.svg brzeski
Wysokość 144 m n.p.m.
Nr kierunkowy 1644
Kod pocztowy 225620
Położenie na mapie obwodu brzeskiego
Mapa lokalizacyjna obwodu brzeskiego
Chomsk
Chomsk
Położenie na mapie Białorusi
Mapa lokalizacyjna Białorusi
Chomsk
Chomsk
Ziemia52°20′N 25°13′E/52,333333 25,216667
Portal Portal Białoruś

Miasto magnackie położone było w końcu XVIII wieku powiecie pińskim województwa brzeskolitewskiego[1].

Za II Rzeczypospolitej Chomsk znajdował się w województwie poleskim, w powiecie drohiczyńskim i był siedzibą gminy Chomsk[2].

HistoriaEdytuj

Chomsk był dawniej położony na skrzyżowaniu szlaków handlowych z Wilna na Wołyń i z Pińska do Prużany. Był własnością Naruszewiczów, a potem Dolskich. Jan Karol Dolski ufundował w Chomsku w 1687 roku cerkiew bazylianów. Następnie dobra przeszły do Wiśniowieckich i Ogińskich. Pod koniec XVIII wieku Chomsk kupił Wojciech Pusłowski, którego rodzina posiadała te dobra ponad 100 lat. W XIX wieku Pusłowscy ufundowali dwie najokazalsze budowle – klasycystyczną cerkiew w kształcie rotundy oraz synagogę przy rynku.

Wandalin Pusłowski zbudował w Chomsku manufakturę produkująca sukno. W 1820 roku fabryczka otrzymała pierwszą na Polesiu maszynę parową. Wkrótce pracowało w niej 550 osób. Po odzyskaniu niepodległości przez Polskę, Chomsk w 1921 roku liczył 1.678 mieszkańców[3].

W trakcie II wojny światowej Niemcy w dniu 3 sierpnia 1941 roku wymordowali ludność żydowską, która stanowiła około 60% mieszkańców. Następnie w Chomsku zamordowano Żydów z Szereszewa. W dniu 5 lipca 1943 roku Niemcy spalili całą miejscowość i wymordowali wielu mieszkańców. Dzisiejszy Chomsk zupełnie zatracił kształt dawnego żydowskiego miasteczka[4]. Na zbiorowej mogile 1300 ofiar kaźni z 2 sierpnia 1941 roku stoi pamiątkowy obelisk.

Około 1972 roku miejscowe władze zburzyły klasycystyczną cerkiew.

Linki zewnętrzneEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Вялікі гістарычны атлас Беларусі Т.2, Mińsk 2013, s. 108.
  2. Główny Urząd Statystyczny w Warszawie: Województwa centralne i wschodnie Rzeczypospolitej Polskiej - podział na gminy według stanu z dnia 1.IV 1933 roku, Książnica-Atlas, Lwów 1933
  3. Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej - Tom VIII - Województwo Poleskie, Główny Urząd Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa 1924
  4. Rodzima.org – Miasteczko Chomsk