Gmina Tarnogóra

Gmina Tarnogóra (1877-1929 i od 1973 gmina Izbica) – dawna gmina wiejska istniejąca w drugiej połowie XIX wieku oraz w latach 1929-1954[2] w woj. lubelskim.

Tarnogóra
gmina wiejska
1867-1877 i 1929-1954[1]
Herb
Herb
Państwo  PRL
Województwo 1929–39: lubelskie (II RP)
1945–54: lubelskie
Powiat krasnostawski
Data powstania 1 stycznia 1867
Data likwidacji 29 września 1954
Siedziba Izbica
Szczegółowy podział administracyjny (1952)
Liczba gromad 4
brak współrzędnych
Portal Polska

Za Królestwa Polskiego gmina Tarnogóra należała do powiatu krasnostawskiego w guberni lubelskiej. 13 stycznia 1870[3] do gminy przyłączono pozbawione praw miejskich Tarnogórę i Izbicę[4]. 3 marca 1870 siedziba gminy została przeniesiona do Izbicy, z zachowaniem obszaru[5] lecz już w 1877 nazwę gminy Tanogóra zmieniono na gmina Izbica[6][7].

Gmina Tarnogóra została utworzona ponownie 1 kwietnia 1929 roku w powiecie krasnostawskim w woj. lubelskim, z części obszaru gminy Izbica (wieś Izbica, osada Izbica, osada Tarnogóra i majątek Tarnogóra)[8]. Siedzibą władz gminy była Izbica (nie Tarnogóra).

Po wojnie gmina zachowała przynależność administracyjną. 1 lipca 1952 roku gmina składała się z 4 gromad Izbica, Izbica osada, Tarnogóra kolonia i Tarnogóra osada; ciekawostką jest fakt że w skład gminy Tarnogóra wchodziła Izbica, będąca równocześnie siedzibą władz gminy Izbica, składającej się z czterech enklaw rozproszonych wokół mniejszej gminy Tarnogóra[9].

Gmina została zniesiona 29 września 1954 roku wraz z reformą wprowadzającą gromady w miejsce gmin[10][11]. Jednostki nie przywrócono 1 stycznia 1973 roku po reaktywowaniu gmin[12].

PrzypisyEdytuj

  1. W czasie II wojny światowej przejściowo poza administracją polską.
  2. Ciąg istnienia gminy: od 1 kwietnia 1929 do 28 września 1954
  3. 1 stycznia 1870 według kalendarza juliańskiego
  4. Postanowienie z 19 (31) grudnia 1869, ogłoszone 1 (13) stycznia 1870 (Dziennik Praw, rok 1869, tom 69, nr 239, str. 465)
  5. APL. KGL, 1870: 31, k. 50
  6. Skorowidz Królestwa Polskiego czyli Spis alfabetyczny miast, wsi, folwarków, kolonii i wszystkich nomenklatur w guberniach Królestwa Polskiego, z wykazaniem: gubernii, powiatu, gminy, parafii, sądu pokoju lub gminnego, oraz najbliższej stacyi pocztowej, wraz z oddzielnym spisem gmin podług najświeższej ich liczby i nazwy ułożony, wykazujący: odległość każdej danej gminy od miasta powiatowego i sądu swojego gminnego; czy i jakie znajdują się w gminie zakłady fabryczne lub przemysłowe, szkoły itp. oraz ludność każdej gminy, obejmujący także podział sądownictwa krajowego świeżo urządzonego. T. 2
  7. powiat krasnostawski, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. IV: Kęs – Kutno, Warszawa 1883, s. 644.
  8. Dz.U. z 1929 r. nr 11, poz. 89
  9. Wykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej według stanu z 1 lipca 1952 r., PRL, GUS, Warszawa
  10. Dz.U. z 1954 r. nr 43, poz. 191
  11. Akta gminy Tarnogóra - Archiwum Państwowe w Zamościu. [dostęp 2008-11-18]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-05)].
  12. Dz.U. z 1972 r. nr 49, poz. 312