Otwórz menu główne

IS-B Komar

polski szybowiec treningowy

IS-B Komar – polski, jednomiejscowy, szybowiec treningowy konstrukcji drewnianej. Opracowany w Instytucie Szybownictwa w Bielsku-Białej.

IS-B Komar
Ilustracja
Dane podstawowe
Państwo Państwo
Producent Instytut Szybownictwa
Konstruktor Antoni Kocjan
Typ szybowiec treningowy
Konstrukcja drewniana Górnopłat
Załoga 1
Historia
Data oblotu 1933
pierwszy egzemplarz powojenny -
16 stycznia 1949
Lata produkcji 1933-1939 oraz 1948-1956
Wycofanie ze służby 1965
Egzemplarze 25
Liczba wypadków
 • w tym katastrof
1
1
Dane techniczne
Wymiary
Rozpiętość 15,82 m
Wydłużenie 14,4
Długość 6,75 m
Wysokość 1,75 m
Powierzchnia nośna 17,40 m²
Profil skrzydła G-535
Masa
Własna 148 kg
Startowa 225,7 kg
Osiągi
Prędkość minimalna 44 km/h
Prędkość dopuszczalna 140 km/h
Prędkość min. opadania 0,8 przy 58 km/h
Doskonałość maks. 19,64 przy 64 km/h
Dane operacyjne
Użytkownicy
Polska

HistoriaEdytuj

Historia konstrukcji Komara sięga lat trzydziestych okresu międzywojennego. Wówczas w następstwie szybko rozwijającego się polskiego szybownictwa, zbudowano dwa szybowce (z przeznaczeniem na loty wyczynowe) ITS-II i CW-5. Konstrukcje te, ze względu na słabe osiągi okazały się nieudane. Z powodu zapotrzebowania na szybowce treningowo-wyczynowe, w 1932-1933 został zaprojektowany przez Antoniego Kocjana prototyp SP-090, którego nazwano Komar. Pierwszy egzemplarz Komara został wyprodukowany w Warsztatach Szybowcowych w Warszawie. Oblatany w 1933 r. przez Szczepana Grzeszczyka. Do wojny zbudowano ponad 80 sztuk Komara, żaden egzemplarz nie przetrwał wojny. Pozostała tylko dokumentacja konstrukcyjna, którą zachowała żona konstruktora Elżbieta Kocjanowa[1].

Po wojnie w 1947 r. w Instytucie Szybownictwa w Bielsku-Białej powstała zmodyfikowana konstrukcja Komara. Modyfikacja została przeprowadzona przez inż. Mariana Wasilewskiego, który na podstawie zachowanych dokumentów konstrukcyjnych szybowca, dopracował konstrukcję tak aby spełniała ówczesne wymagania[2]. Pierwszy egzemplarz Komara 48 o numerze SP-732 (nr fabryczny 039), został oblatany przez Piotra Mynarskiego w dn. 16 stycznia 1949[1] r. W 1948 r. wyprodukowano 5 szt. Komara 48 a w 1949 r. 20 szt. Komara 49. Szybowce były używane w aeroklubach do 1965 r.

Jeden egzemplarz Komara 49 o numerze rejestracyjnym SP-985 prezentowany jest w Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie[3].

KonstrukcjaEdytuj

Jednomiejscowy szybowiec treningowy w układzie zastrzałowego górnopłata o konstrukcji drewnianej[4][1].

Kadłub szybowca podłużnicowy, półskorupowy o przekroju sześciokątnym, pokryty sklejką. Wyposażony w zaczep do lotu na holu i hak do startu z lin gumowych oraz zaczep dolny do startu za wyciągarką. Kabina pilota odkryta z wiatrochronem. Fotel pilota dostosowany do spadochronu plecowego.

Skrzydło dwudzielne, zastrzałowe o obrysie prostokątno-trapezowym. Główny dźwigar o konstrukcji skrzynkowej, dźwigar pomocniczy skośny o przekroju ceowym. Zastrzał skrzydła metalowy, lotki o konstrukcji drewnianej kryte płótnem, o napędzie linkowym. Hamulce aerodynamiczne płytkowe uchylne.

Usterzenie jednodźwigarowe konstrukcji drewnianej usytuowane w kadłubie na stalowej rurze. Powierzchnie sterowe kryte płótnem.

Podwozie jednotorowe, złożone z amortyzowanej drewnianej płozy przedniej i metalowej płozy ogonowej.

W powojennym wyposażeniu szybowca zestaw przyrządów składał się z: prędkościomierza, wariometru i wysokościomierza. Zrezygnowano z przedwojennych opcji wyposażenia jak zakrętomierz i busole.

Komary 48 malowano w kolorze jasnej kawy a Komary 49 w pomarańczowym[1].

RekordyEdytuj

  • W 1937 Wanda Modlibowska ustanowiła rekord świata w długości lotu, lecąc Komarem 24 godziny i 14 minut.
  • W 1948 Stanisław Wielgus ustanowił rekord Polski, lecąc Komarem 48 35 godzin i 14 minut[1].

WypadkiEdytuj

7 września 1936 w wypadku podczas lotu treningowego szybowcem „Komar” poniósł śmierć mjr piech. Henryk Marian Ostrowski[5][6].

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d e Piotr Piechowski: Modelarstwo lotnicze. Komar (pol.). [dostęp 25 maja 2010].
  2. Andrzej Błasik, Andrzej Glass, Stanisław Madeyski (praca zbiorowa), Konstrukcje lotnicze Polski Ludowej, Wydawnictwa Komunikacji i Łączności, 1965, s. 36-37
  3. Marian Krzyżan, Samoloty w muzeach polskich, Wydawnictwo Komunikacji i Łączności, Warszawa 1983, ​ISBN 83-206-0432-X​, str. 130
  4. IS-B "Komar-48", 1949 (pol.). [dostęp 2019-01-02].
  5. Katastrofa szybowcowa. „Gazeta Lwowska”, s. 2, Nr 206 z 9 września 1936. 
  6. Tragiczna śmierć w katastrofie szybowcowej. „Orędownik Ostrowski”, s. 3, Nr 73 z 11 września 1936. 

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj