Kamienica pod Gutenbergiem w Łodzi

kamienica w Łodzi
(Przekierowano z Kamienica pod Gutenbergiem)

Kamienica pod Gutenbergiem – zabytkowa kamienica znajdująca się w Łodzi przy ulicy Piotrkowskiej 86, należąca pierwotnie do Jana Petersilge[2].

Kamienica pod Gutenbergiem
Obiekt zabytkowy nr rej. A/71 z 20.01.1971[1]
Ilustracja
Kamienica pod Gutenbergiem (2017)
Państwo  Polska
Miejscowość Łódź
Adres Piotrkowska 86
Styl architektoniczny eklektyzm
Architekt Kazimierz Pomian-Sokołowski i Franciszek Chełmiński
Ukończenie budowy 1896
Pierwszy właściciel Jan Petersilge
Położenie na mapie Łodzi
Mapa konturowa Łodzi, w centrum znajduje się punkt z opisem „Kamienica pod Gutenbergiem”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, w centrum znajduje się punkt z opisem „Kamienica pod Gutenbergiem”
Położenie na mapie województwa łódzkiego
Mapa konturowa województwa łódzkiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Kamienica pod Gutenbergiem”
Ziemia51°46′00,4″N 19°27′25,3″E/51,766778 19,457028
Kamienica pod Gutenbergiem Jana PetersilgePiotrkowska 86, widok przedwojenny

HistoriaEdytuj

15 grudnia 1893 parcelę wraz z istniejącymi na niej dotychczas budynkami odkupił Jan Petersilge i przystąpił do budowy frontowej kamienicy.

Kamienica została zbudowana w 1896 r.[3] według projektu architektówKazimierza Pomian-Sokołowskiego i Franciszka Chełmińskiego.

W budynku tym przed I wojną światową mieściły się lokal Kompanii Singer, elegancka restauracja „Louvre”, klinika oraz szkoła dentystyczna, a także redakcja najstarszej łódzkiej gazety „Lodzer Zeitung” (od 1897 r.[3]). W styczniu 1915 r. redakcję zamknęły niemieckie władze okupacyjne[4]. Zastąpiono ją drukowaną przy ul. Piotrkowskiej 85 gazetą „Deutsche Lodzer Zeitung”, która ukazywała się do 1918 r. Natomiast w tym samym budynku od 30 grudnia 1915 r. działała redakcja „Godziny Polskiej”, ze względu na proniemieckie sympatie nazywanej „Gadziną Polską”[5]. W okresie międzywojennym znajdowała się tutaj siedziba Stronnictwa Narodowego. W czasie bitwy nad Bzurą w kamienicy ulokowano sztab 8 Armii niemieckiej[6]. W latach 1972–1973 w piwnicy Klub Związku Polskich Artystów Plastyków działała Galeria Adres[7].

Budynek wpisany jest do rejestru zabytków pod numerem A/71 z 20.01.1971[1].

ArchitekturaEdytuj

Budynek ma eklektyczną elewację – łączy elementy neogotyku, neorenesansu, baroku i secesji. Jest bogato ornamentowana (liście, kwiaty, amorki, maszkarony, wieńce). W fasadzie dominującym jest środkowy wykusz ze szczytem ozdobionym wolutami. W części środkowej, w niszy, umieszczony został posąg Jana Gutenberga, pomiędzy oknami zaś znajdują się medaliony z portretami wynalazców drukarskich[3].

Kamienicę tę w latach 70. XX w. w konkursie Dziennika Łódzkiego uznano za najpiękniejszą łódzką kamienicę, jednak z biegiem lat niszczała, również na skutek nieudolnie prowadzonych prac remontowych[8]. W 2011 ukończono generalny remont elewacji kamienicy, przywracając jej pierwotny blask. Podczas prowadzonych prac konserwatorskich odkryto namalowane na frontonie girlandy z dyniami, słonecznikami, winogronami i innymi owocami oraz kwiatami. Podczas remontu przywrócono również inne elementy, takie jak metalowe smoki i rośliny, a także balustrady z kutego żelaza[8][9].

GaleriaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo łódzkie. 2020-09-30. [dostęp 2020-02-07].
  2. Sławomir Krajewski, Jacek Kusiński: Spacer pierwszy. Ulica Piotrkowska. Łódź: Wydawnictwo Jacek Kusiński, 2008. ISBN 978-83-927666-4-3.
  3. a b c Anna Rynkowska, Ulica Piotrkowska, wyd. I, Łódź: Wydawnictwo Łódzkie, 1970, s. 196, ISBN 978-83-939822-4-0.
  4. Bonisławski 2014 ↓, s. 79.
  5. Bonisławski 2014 ↓, s. 80.
  6. Apoloniusz Zawilski: Bitwy polskiego września. Kraków: Społeczny Instytut Wydawniczy „Znak”, 2009, s. 402. ISBN 978-83-240-1214-5.
  7. Ewa Partum; Dokumentacja Galerii Adres. W: Filmoteka Muzeum [on-line]. artmuseum.pl. [dostęp 2017-02-09].
  8. a b Wiesław Pierzchała: Łódź: girlandy na kamienicy Pod Gutenbergiem (pol.). Dziennik Łódzki, 2011-03-20. [dostęp 2011-11-27].
  9. Aleksandra Hac: Najpiękniejszy dom przy Pietrynie jeszcze okazalszy (pol.). Gazeta.pl Łódź, 2011-04-20. [dostęp 2011-11-18].

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj