Koło (województwo lubuskie)

wieś w województwie lubuskim

Kołowieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie żarskim, w gminie Brody.

Koło
wieś
Ilustracja
Kościół Narodzenia NMP
Państwo

 Polska

Województwo

 lubuskie

Powiat

żarski

Gmina

Brody

Liczba ludności (2010)

337

Strefa numeracyjna

68

Tablice rejestracyjne

FZA

SIMC

0908142

Położenie na mapie gminy Brody
Mapa konturowa gminy Brody, u góry znajduje się punkt z opisem „Koło”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko lewej krawiędzi znajduje się punkt z opisem „Koło”
Położenie na mapie województwa lubuskiego
Mapa konturowa województwa lubuskiego, na dole po lewej znajduje się punkt z opisem „Koło”
Położenie na mapie powiatu żarskiego
Mapa konturowa powiatu żarskiego, u góry po lewej znajduje się punkt z opisem „Koło”
Ziemia51°50′15″N 14°46′43″E/51,837500 14,778611

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

W 1946 i 1947 roku mieściła się tu 6 komendantura odcinka Ochrony Pogranicza.

ZabytkiEdytuj

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisany jest[1]:

  • kościół filialny pod wezwaniem Narodzenia NMP, z XIII/XIV wieku, gruntownie przebudowany w latach 1731-1733

inne zabytki:

  • dwór z XIX wieku pokryty mansardowym dachem wraz z zabudowaniami folwarczymi
  • stary kamienny krzyż z granitu nieznanego wieku i pochodzenia, z obu stron krzyża znajduje się wypukły ryt miecza. Z krzyżem związanych jest kilka legend starających się wyjaśnić jego zapomniane pochodzenie. Według jednej dwaj rabusie pokłócili się przy podziale łupów i nawzajem się pozabijali, inna z legend mówi, że zabiło się tu nawzajem dwóch czeladników, jeszcze inna nawiązuje do tego, że w Kole miała mieć miejsce jakaś bitwa[2]. Kolejna legenda, najpopularniejsza w ostatnich dziesięcioleciach, mówi, że jest to tzw. krzyż pokutny, czyli krzyż fundowany przez zabójcę w wyniku jego umowy pojednawczej z rodziną zabitego. Przypuszczenie to nie ma oparcia w żadnych dowodach ani badaniach a jest oparte jedynie na nieuprawnionym założeniu, że wszystkie stare kamienne krzyże monolitowe, o których nic nie wiadomo, są krzyżami pokutnymi[3], chociaż w rzeczywistości powód fundacji takiego krzyża może być różnoraki, tak jak każdego innego krzyża. Ta ostatnia legenda stała się na tyle popularna, że zaczęła być odbierana jako fakt i pojawiać się w lokalnych opracowaniach, informatorach czy przewodnikach jako informacja, bez uprzedzenia, że jest to co najwyżej luźna hipoteza bez żadnych bezpośrednich dowodów.

PrzypisyEdytuj

  1. Rejestr zabytków nieruchomych woj. lubuskiego - stan na 31.12.2012 r.. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 129. [dostęp 2013-03-10].
  2. Szlakiem krzyży pokutnych po obu stronach Odry : kamienne zabytki dawnego prawa : informator-przewodnik turystyczny terenu Euroregionu-Sprewa-Nysa-Bóbr. Zielona Góra: Lubuska Regionalna Organizacja Turystyczna "LOTUR", s. 15. ISBN 978-83-930067-0-0.
  3. Arkadiusz Dobrzyniecki. Krzyże i kapliczki pokutne ziemi złotoryjskiej - historia pewnego mitu. „Pomniki Dawnego Prawa”. 11-12 (wrzesień-grudzień 2010), s. 32-37, 2010.