Otwórz menu główne

Liczba atomowa

liczba protonów w jądrze atomu

Liczba atomowa (Z) – liczba określająca, ile protonów znajduje się w jądrze danego atomu. Jest równa liczbie elektronów niezjonizowanego atomu. W symbolicznym zapisie jądra izotopu umieszczana jest w lewym dolnym indeksie:

gdzie:

Aliczba masowa
Z – liczba atomowa
X – symbol pierwiastka.

Atomy, które mają taką samą liczbę protonów, są z definicji atomami jednego pierwiastka. Nie oznacza to jednak, że wszystkie atomy jednego pierwiastka mają taką samą masę, gdyż mogą one mieć różną liczbę neutronów w jądrach. Atomy o tej samej liczbie atomowej a innej liczbie masowej nazywa się izotopami.

Na przykład:

42Hehel (izotop zawierający 2 neutrony)
168O, 178O, 188Otlen (izotopy zawierające odpowiednio 8, 9 i 10 neutronów)
19779Auzłoto

Izotopy wodoru mają własne symbole chemiczne, jednak ich liczba atomowa jest taka sama:

11Hprot (izotop wodoru nie zawierający neutronów)
21Ddeuter (izotop wodoru zawierający 1 neutron)
31Ttryt (izotop wodoru zawierający 2 neutrony)

Liczba atomowa jest podstawą uporządkowania pierwiastków w układzie okresowym i z tego powodu nazywana jest także liczbą porządkową. Obecnie znane są pierwiastki o liczbach atomowych z zakresu 1–118, teoretycznie możliwe jest istnienie jąder o większej liczbie atomowej.