Man Ray

amerykański malarz, fotografik, reżyser

Man Ray, właśc. Emmanuel Rudnitzky/Radnitzky (ur. 27 sierpnia 1890 w Filadelfii, zm. 18 listopada 1976 w Paryżu) – amerykański fotografik i reżyser. Jego twórczość zaliczana jest do dadaizmu i surrealizmu.

Man Ray
Ilustracja
Ray (aut. Carl Van Vechten; 1934)
Imię i nazwisko

Emmanuel Rudnitzky/Radnitzky

Data i miejsce urodzenia

27 sierpnia 1890
Filadelfia

Data i miejsce śmierci

18 listopada 1976
Paryż

Narodowość

amerykańska

Dziedzina sztuki

malarstwo, fotografia, asamblaż, kolaż, film

Epoka

dadaizm, surrealizm

podpis
Strona internetowa
Noire et Blanche (1926)

ŻyciorysEdytuj

Pierwsze swoje znaczące fotografie wykonał w 1918, mieszkając w Filadelfii. Już wtedy malował i tworzył awangardowe filmy.

Mieszkając w Nowym Jorku, ze swoim przyjacielem Marcelem Duchamp, stworzył amerykański nurt dadaizmu, który rozpoczął się w Europie jako radykalne odrzucenie tradycyjnej sztuki. Był współzałożycielem grupy artystów znanych jako Others.

Po kilku nieudanych próbach, a zwłaszcza po publikacji jednego numeru New York Dada w 1920, Man Ray stwierdził, „Dadaizm nie może żyć w Nowym Jorku bo cały Nowy Jork jest dada”, i w 1921 by żyć i tworzyć przybył do Francji do Paryża. Zamieszkał w dzielnicy artystów Montparnasse. Tam stał się wielbicielem francuskiej modelki Alice Prin (Kiki), często nazywanej „Kiki z Montparnasse”, która pozowała znanym ówczesnym malarzom. Później sama stała się jego ulubionym obiektem do fotografowania oraz została piosenkarką kabaretową.

Przez następne 20 lat, żyjąc na Montparnasse, Man Ray zrewolucjonizował sztukę fotografii, a wielcy twórcy, tacy jak: James Joyce, Gertrude Stein, Jean Cocteau, pozowali do jego zdjęć.

Wraz z Jeanem Arpem, Maxem Ernstem, André Massonem, Joanem Miró i Pablem Picassem zaprezentował swoje dzieła na pierwszej wystawie surrealizmu w Galerie Pierre w Paryżu w 1925.

W 1934 Meret Oppenheim artystka surrealistyczna (znana ze swoich dzieł, takich jak pokryte futrem filiżanki), pozowała dla Man Raya, co zaowocowało stworzeniem serii fotografii przedstawiających w sposób surrealistyczny nagą artystkę stojącą obok prasy drukarskiej.

Wraz z fotografką Lee Miller – swoją kochanką i współpracowniczką – wymyślił fotograficzną technikę pseudosolaryzacji. Ray stworzył również technikę, którą nazwał z ang. rayographs (rayografia).

W późniejszym okresie życia Man Ray na kilka lat wrócił do USA i zamieszkał w Los Angeles. Jednakże, jak sam mawiał, to Montparnasse było jego domem i powrócił, aby tam spędzić resztę życia. Zmarł 18 listopada 1976. Został pochowany na paryskim Cmentarzu Montparnasse.

Jego epitafium można sparafrazować jako: „Niefrasobliwy, ale nie obojętny”.

Linki zewnętrzneEdytuj