Morgana Le Fay, Morgaine, Morgain (ang. Morgan Le Fay) – postać z kręgu legend arturiańskich i celtyckich opowieści. Przyrodnia siostra Artura, córka Igerny z pierwszego małżeństwa – z królem Gorloisem[1]. Często jest utożsamiana ze swoją siostrą Anną-Morgause[2].

Morgan le Fay, Anthony'ego Fredericka Sandysa (1829-1904), 1864 (Birmingham Art Gallery).

Przedstawiana zawsze jako obdarzona wielką mocą czarodziejka, żeński odpowiednik Merlina i jego mocy, w niektórych wersjach legendy działa przeciwko królowi Arturowi i jego żonie Ginewrze. W Le Morte d'Arthur Thomasa Malory'ego jest nieszczęśliwą żoną króla Uriena[3], spiskującą przeciwko Arturowi i pragnącą zapewnić władzę swojemu ukochanemu Akkolonowi[4].

Morgana Le Fay w literaturze edytuj

W opartej na legendach arturiańskich powieści Marion Zimmer Bradley Mgły Avalonu, prezentującej wizję społeczeństwa u progu dziejowych zmian, Morgiana Le Fay jest siostrą-kochanką Artura, która opowiada historię świetności Camelotu.

Z kolei w książce Krystyny Kwiatkowskiej "Prawdziwa historia Morgan le Fay i rycerzy Okrągłego Stołu", Morgan jest przedstawiona jako kobieta, która kochała Artura i której miłość została zdeptana. Urodzona jako córka Uthera i Igerne była bliźniaczą siostrą Artura. Była wierną kopią Uthera (zaś Artur – Hoela, diuka Gorlois, pierwszego męża Igerne). Jej wychowaniem zajął się Merlin, który wtajemniczył ją w świat magii oraz pradawnych wierzeń. Rozdzielona w niemowlęctwie z bratem, poznaje go w wieku 15 lat. Młodzi zakochują się w sobie, jednak gdy dowiadują się, że są rodzeństwem, Artur zrywa ich związek, mimo iż Morgana spodziewa się ich dziecka. Odtrącona przez Artura i upokorzona przez Ginewrę poprzysięga im zemstę. W tym celu wychowuje swojego i Artura syna, Mordreda, w nienawiści do ojca. Po ostatecznej bitwie, w której giną obaj, Morgana wyznaje umierającemu Arturowi, że ciągle go kocha i razem odchodzą do Avalonu[potrzebny przypis].

Wykorzystanie motywu Morgany edytuj

Od imienia Morgany Le Fay, której przypisywano zdolność wywoływania miraży, pochodzi nazwa fatamorgana[5].

Morgana Lefay to nazwa szwedzkiego zespołu power-metalowego[6]. Morgana Le Fay jest również postacią z filmów z serii Stargate, przedstawicielką fikcyjnej rasy Pradawnych[7]. Alexandra Ivy wykorzystała postać Morgany Le Fay w IV części sagi Strażnicy Wieczności[8].

W fikcyjnym świecie Warhammer Morgiana le Fay jest bohaterką królestw Bretonii oraz czarodziejką, osobistą wysłanką Pani Jeziora[9].

Przypisy edytuj

  1. Morgan le Fay | Facts, Information, and Mythology [online], pantheon.org [dostęp 2023-10-07].
  2. Morgause - Academic Kids [online], academickids.com [dostęp 2023-10-07].
  3. Morgan le Fay - Academic Kids [online], academickids.com [dostęp 2023-10-07].
  4. Marta Cobb, Morgan le Fay: how Arthurian legend turned a powerful woman from healer to villain [online], The Conversation, 31 stycznia 2019 [dostęp 2023-10-07] (ang.).
  5. Władysław Kopaliński: Słownik wyrazów obcych i zwrotów obcojęzycznych z almanachem. Tom I. Warszawa: HPS, 2007, s. 182. ISBN 978-83-60688-78-6.
  6. Welcome to Morgana Lefay Official Homepage
  7. Morgan Le Fay - The Stargate Omnipedia [online], www.gateworld.net [dostęp 2023-10-07].
  8. Recenzja: Smak ciemności - Ivy Alexandra - granice.pl [online], www.granice.pl [dostęp 2023-10-07] (pol.).
  9. Czarodziejka Fay [online], Warhammer Wiki [dostęp 2020-01-18] (pol.).