Otwórz menu główne

Roczniki czyli kroniki sławnego Królestwa Polskiego

(Przekierowano z Roczniki, czyli kroniki sławnego Królestwa Polskiego)

Roczniki czyli kroniki słynnego Królestwa Polskiego, oryginalny tytuł łaciński: Annales seu cronicae incliti Regni Poloniae – średniowieczne dzieło historyczne z gatunku annales spisane przez polskiego historyka Jana Długosza w latach 1455–1480. Między innymi na ich podstawie Henryk Sienkiewicz napisał Krzyżaków.

HistoriaEdytuj

Roczniki autorstwa Jana Długosza, zaczęły powstawać w 1455. Zawarte tu są istotne zbiory wiedzy, z których korzysta wielu historyków. Informacje te uzyskał Długosz ze źródeł, do których w większości inni kronikarze nie mieli dostępu, ponieważ pełnił on wcześniej ważne funkcje jako duchowny, a następnie został pomocnikiem króla Kazimierza Jagiellończyka. Miał dostęp do dokumentów przechowywanych w kancelarii królewskiej. Z pewnością korzystał z oryginału Kroniki konfliktu, znał również i uwzględnił relacje krzyżackie. W przypadku bitwy grunwaldzkiej bardzo wiele przejął z opowiadań jej uczestników. Należeli do nich krewni kronikarza: ojciec i stryj, a przede wszystkim kardynał i biskup krakowski Zbigniew Oleśnicki, długoletni zwierzchnik i protektor Jana Długosza. Zapis kronik kończy się na roku 1480.

Badania polskich historyków dowiodły, iż Długosz pisał tendencyjnie. Nieprzychylnie przedstawiał Jagiełłę[1].

Roczniki czyli kroniki słynnego Królestwa Polskiego podzielone są na tomy (w zależności od wydania liczba tomów może być różna; zwykle jest ich 11), a te na księgi (w podziale Długosza było ich 12).

Tom Księga Lata Rok wydania Roczników Rok wydania Annales
I 1 i 2 do 1038 1961 1964
II 3 i 4 1039–1139 1969 1970
III 5 i 6 1140–1240 1973 1973
IV 7 i 8 1241–1299 1974 1975
V 9 1300–1370 1975 1978
VI 10 1370–1405 1981 1985
VII 10 i 11 1406–1412 1982 1997
VIII 11 1413–1430 1985 2000
IX 11 i 12 1431–1444 2004 2001
X 12 1445–1461 2005 2003
XI 12 1462–1480 2006 2005

WydaniaEdytuj

Kroniki zostały wydane drukiem w 1614 w Dobromilu. Wersja została poddana cenzurze przez Zygmunta III na prośbę wpływowych magnatów. Pierwsze pełne wydanie ukazało się w latach 1701–1703. W całości Annales seu cronicae incliti Regni Poloniae zostały wydane w 1711 w Lipsku dzięki Henrykowi ab Huyssenowi. Po polsku kronika została wydrukowana w latach 1863–1887 w Krakowie[2].

PrzypisyEdytuj

  1. Stefan Kuczyński: Wielka wojna z Zakonem Krzyżackim w latach 1409–1411. Warszawa: MON, 1955, s. 23.
  2. Stefan Kuczyński: Wielka wojna z Zakonem Krzyżackim w latach 1409–1411. Warszawa: MON, 1955, s. 7.

Linki zewnętrzneEdytuj