Otwórz menu główne

Sicz (właściwie Towarzystwo Gimnastyczno-Pożarnicze "Sicz") - ukraińska organizacja sportowa i przeciwpożarowa, założona w Galicji w 1900, działająca również na Bukowinie, Zakarpaciu i emigracji.

Spis treści

Strój organizacyjnyEdytuj

Członkowie "Siczy" byli zobowiązani nosić malinową szarfę z napisem "Sicz w ...". Od 1910 wszystkie organizacje posiadały jednolite umundurowanie, również z szarfą. Każdy "siczownik" nosił toporek. Organizacje wiejskie i powiatowe posiadały swoje sztandary.

"Sicz" w GalicjiEdytuj

Pierwsza organizacja "Sicz" została założona przez Kyryła Trylowśkiego we wsi Zawale w powiecie Śniatyn 5 maja 1900. Następne organizacje powstały w powiatach Kołomyja i Horodenka.

Nadrzędnymi organizacjami wiejskich "Siczy" były organizacje powiatowe, a od 1908 centralna "Sicz", założona w Stanisławowie. Jej zarząd to :

Główny Komitet Siczowy (Головний Січовий Комітет)Edytuj

W 1912 przeniesiono zarząd do Lwowa i przemianowano na:

Ukraiński Związek Siczowy (Український Січовий Союз)Edytuj

Osobny artykuł: Ukraiński Związek Siczowy.

Była to centrala organizująca i koordynująca działania wszystkich Towarzystw "Sicz". Od 1912 do likwidacji w 1924 działająca we Lwowie.

Zarząd:

  • generalny ataman - K. Trylowskyj
  • główny esauł - J. Wesołowskyj
  • główny pisarz - M. Walickyj
  • główny skarbnik - S. Winnikiw
  • główny oboźny - Dmytro Katamaj
  • główny (четар) - F. Kałynowycz

W 1913 istniało ponad 900 "Siczy", liczących około 80 tysięcy członków.

Działalność organizacji "Sicz" została zakazana przez władze polskie w 1924 (wyjątek stanowi wieś Horbaczi koło Lwowa, gdzie "Sicz" działała do 1930).

Część działań "Siczy" po rozwiązaniu przejęła sportowa organizacja "Łuh".

"Sicz" na BukowinieEdytuj

Pierwszą "Sicz" założyli w 1903 w mieście Kicmań Sylwestr Jaryczewskyj i Omelian Popowycz. Siczowa centralą został w 1904 Związek Siczy na Bukowinie z siedzibą w Czerniowcach, liczący w 1914 - 112 towarzystw. W Rumunii działalność "Siczy" była zakazana.

"Sicz" na centralnej UkrainieEdytuj

Statut "Siczy" zatwierdzono w 1918. W lutym 1919 założono Komitet Siczowy w Winnicy, a jesienią 1919 w Kamieńcu Podolskim. Po upadku państwowości URL i wcieleniu Ukrainy do ZSRR (1921) jej działalność została zakazana przez bolszewików.

"Sicz" na ZakarpaciuEdytuj

Pierwszy Komitet Siczowy powstał w 1920 w Użhorodzie, a następny we wsi Jasina. Ruch siczowy na tym terenie był zarodkiem Siczy Karpackiej.

Bibliografia, literaturaEdytuj