Otwórz menu główne

Stefan Jan[1] Dąbek (ur. 10 grudnia 1910[2] w Krakowie, zm. 22 września 1939 w Łomiankach[3]) – porucznik piechoty Wojska Polskiego.

Stefan Dąbek
porucznik piechoty porucznik piechoty
Data i miejsce urodzenia 10 grudnia 1910
Kraków
Data i miejsce śmierci 22 września 1939
Łomianki
Przebieg służby
Lata służby 19291939
Siły zbrojne Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie
Jednostki 70 Pułk Piechoty
Stanowiska dowódca plutonu strzeleckiego
dowódca plutonu łączności
Główne wojny i bitwy II wojna światowa
bitwa nad Bzurą
bitwa pod Łomiankami
Odznaczenia
Krzyż Walecznych (od 1941)
Grób por. Stefana Dąbka w Kiełpinie

Spis treści

ŻyciorysEdytuj

Stefan Jan Dąbek urodził się 10 grudnia 1910 w Krakowie, tam też w 1929 ukończył szkołę średnią. W latach 1929–1930 był słuchaczem Kursu Unitarnego w Szkole Podchorążych Piechoty w Rożanie, a w latach 1930–1932 słuchaczem Szkoły Podchorążych Piechoty w Ostrowie Mazowieckiej. 7 sierpnia 1932 Prezydent RP mianował go podporucznikiem ze starszeństwem z dniem 15 sierpnia 1932 i 226. lokatą w korpusie oficerów piechoty, a Minister Spraw Wojskowych wcielił do 70 pułku piechoty w Pleszewie. Z dniem 1 września 1932 został wyznaczony na stanowisko dowódcy plutonu strzeleckiego[4]. 1 marca 1935 awansował na porucznika ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1935 i 206. lokatą w korpusie oficerów piechoty[5]. Dodatkowo ukończył w Centrum Wyszkolenia Łączności kurs specjalistyczny w zakresie łączności, zostając dowódcą plutonu łączności w 70 pp. W 1935 przeżył osobisty dramat w życiu prywatnym, gdy już po ustaleniu daty ślubu jego narzeczona, Marta Zdziebkowska zmarła podczas operacji.

W okresie od października 1937 do lutego 1938 por. Stefan Dąbek wraz z dowódcą 70 pp płk. Alfredem Konkiewiczem oraz jego I zastępcą ppłk. Aleksandrem Kiszkowskim brał udział w VI Dywizyjnym Kursie Instruktorskim dla oficerów 17 Dywizji Piechoty[6].

Po wybuchu II wojny światowej walczył z Niemcami na szlaku bojowym macierzystego 70 pp, dowodząc plutonem łączności m.in. w bitwie nad Bzurą, następnie w bojach odwrotowych. Po rozbiciu pułku nad dolną Bzurą (w dniu 19 września 1939 roku – w wyniku ciężkich i krwawych walk)[6], kiedy wielu żołnierzy poległo lub trafiło do niewoli, zdołał przedostać się do Puszczy Kampinoskiej, próbując przebić się do oblężonej stolicy.

W nocy 21/22 września pod Łomiankami zebrał się oddział uczestników bitwy nad Bzurą liczący ponad 1800 żołnierzy. Grupa ta, w której znajdował się zapewne por. Stefan Dąbek, pod bezpośrednim dowództwem gen. Mikołaja Bołtucia uderzyła na Łomianki. W dniu 22 września podczas próby przebicia się do Warszawy w rejonie Palmir wywiązała się krwawa i wielogodzinna bitwa pod Łomiankami Górnymi. Natarcie polskie załamało się, a gen. Mikołaj Bołtuć zginął w walce, osobiście prowadząc żołnierzy do ataku na bagnety. Wówczas też poległ por. Stefan Dąbek.

Został pochowany na cmentarzu w Kiełpinie[7], gm. Łomianki wraz z żołnierzami z oddziałów Armii „Poznań” i „Pomorze” w wydzielonej kwaterze wojennej żołnierzy WP poległych we wrześniu 1939. Jeden z niewielu zidentyfikowanych, został upamiętniony imienną tabliczką epitafijną na krzyżu wraz ze zdjęciem.

W listopadzie 1966 r. został pośmiertnie odznaczony Krzyżem Walecznych za okazane męstwo na polu walki i całokształt walk w kampanii 1939.

PrzypisyEdytuj

  1. KPŻP; Głowacki 1985; Kaczmarek 2008, s. 26.
  2. Głowacki 1985, s. 374; Kaczmarek 2008; błędnie podane w KPŻP: 10 grudnia 1918.
  3. KPŻP; Głowacki 1969; Kaczmarek 2008, s. 26; lub pod Łomiankami według Głowacki 1985, s. 374.
  4. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 9 z 15 sierpnia 1932 roku, s. 345, 353.
  5. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 3 z 4 marca 1935 roku, s. 13.
  6. a b Michał Kaczmarek „70 Pleszewski Pułk Piechoty w fotografii”, wyd. Agencja Sarbinowski, Pleszew 2009, s. 9, 15, 23, 67-68.
  7. KPŻP lub Kiełpin Poduchowy, cmentarz łomiankowski / cmentarz w Kiełpinie pod Łomiankami – Głowacki 1985, s. 248, 250 / Kaczmarek 2008; błędnie: Łomianki – Głowacki 1969, Aneks 2 – s 165.

BibliografiaEdytuj

  • Księga pochowanych żołnierzy polskich poległych w II wojnie światowej, t. I, Żołnierze września A-M, kom. red. B. Affek-Bujalska i in., wstęp i red. nauk. E. Pawłowski, Pruszków 1993, s. 157 (dalej: KPŻP).
  • Bauer P., Polak B., Armia Poznań w wojnie obronnej 1939, Poznań 1982, s. 474 (dalej: Bauer, Polak 1982).
  • Głowacki L., 17 Wielkopolska Dywizja Piechoty w kampanii 1939 roku, Lublin 1969, Aneks 1 – s. 149, Aneks 2 – s 165, Aneks 4 – s. 180 (dalej: Głowacki 1969).
  • Głowacki L., Obrona Warszawy i Modlina na tle kampanii wrześniowej 1939, wyd. V popr. i uzup., Warszawa 1985, s. 250 i 374 (dalej: Głowacki 1985).
  • Kaczmarek M., Nieznane losy poległych żołnierzy pleszewskiego 70 pułku piechoty, Pleszew 2008, s. 11-12, 26 (dalej: Kaczmarek 2008).

Linki zewnętrzneEdytuj