Otwórz menu główne

Teofil Maresch

wojskowy polski, prawnik

Teofil Karol Maresch (ur. 1 sierpnia 1888 w Brzeżanach, zm. 18 października 1972 w Liverpoolu) – generał brygady Wojska Polskiego.

Teofil Maresch
Ilustracja
generał brygady generał brygady
Data i miejsce urodzenia 1 sierpnia 1888
Brzeżany, Austro-Węgry
Data i miejsce śmierci 18 października 1972
Liverpool, Wielka Brytania
Przebieg służby
Lata służby 1914-1972
Siły zbrojne Orzełek legionowy.svg Legiony Polskie
Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie
Jednostki Wojskowy Sąd Okręgowy Nr I
Najwyższy Sąd Wojskowy
Departament Sprawiedliwości Ministerstwa Spraw Wojskowych
Naczelne Dowództwo
Stanowiska szef sądu
sędzia Najwyższego Sądu Wojskowego
zastępca szefa departamentu
szef departamentu
naczelny szef służby sprawiedliwości
Główne wojny i bitwy I wojna światowa
II wojna światowa
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Niepodległości Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Walecznych (1920-1941, czterokrotnie) Złoty Krzyż Zasługi

Spis treści

ŻyciorysEdytuj

Teofil Karol Maresch urodził się 1 sierpnia 1888 roku w Brzeżanach, w rodzinie Ferdynanda, powstańca styczniowego, i Marceli z Wereszczyńskich. W 1907 zdał egzamin dojrzałości w C. K. Gimnazjum w Brzeżanach[1][2]. W 1912 ukończył studia we Lwowie, gdzie działał w Związku Walki Czynnej i Związku Strzeleckim. Pracował potem jako adwokat. W okresie sierpień 1914 – lipiec 1917 w I Brygadzie Legionów Polskich. Podporucznik z października 1914. Po kryzysie przysięgowym powrócił do praktyki adwokackiej.

12 czerwca 1919 roku został przyjęty do Korpusu Sądowego Wojska Polskiego z byłych Legionów Polskich z zatwierdzeniem w stopniu kapitana[3]. 20 czerwca tego roku został przydzielony do Sądu Wojskowego Okręgu Generalnego w Warszawie[4]. W styczniu 1921 został kierownikiem Wojskowego Sądu Rejonowego Modlin. W 1922 został zweryfikowany w stopniu majora, w korpusie oficerów sądowych ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919. Z dniem 1 sierpnia 1926 został przeniesiony do Prokuratury przy Wojskowym Sądzie Okręgowym Nr I w Warszawie na stanowisko podprokuratora[5]. Posądzany o udział w zatuszowaniu sprawy gen. Włodzimierza Zagórskiego.

12 kwietnia 1927 roku awansował na podpułkownika ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1927 roku i 5. lokatą w korpusie oficerów sądowych[6]. 24 kwietnia 1928 roku Prezydent RP mianował go sędzią orzekającym w wojskowych sądach okręgowych, a minister spraw wojskowych przeniósł z Prokuratury przy WSO Nr I do Wojskowego Sądu Okręgowego Nr I na stanowisko sędziego orzekającego[7][8]. W 1930 roku został przeniesiony z Departamentu Sprawiedliwości Ministerstwa Spraw Wojskowych do Wojskowego Sądu Okręgowego Nr I w Warszawie na stanowisko szefa sądu[9]. 29 stycznia 1932 roku został awansowany na pułkownika ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1932 roku i 2. lokatą w korpusie oficerów sądowych[10]. 10 marca 1932 roku prezydent RP mianował go sędzią Najwyższego Sądu Wojskowego, a minister spraw wojskowych przeniósł z Wojskowego Sądu Okręgowego Nr I do Najwyższego Sądu Wojskowego w Warszawie na stanowisko sędziego[11]. 20 maja tego samego roku został wyznaczony na stanowisko zastępcy szefa Departamentu Sprawiedliwości MSWojsk[12][2][13]. 27 stycznia 1933 roku został mianowany z dniem 1 stycznia 1933 roku szefem Departamentu Sprawiedliwości Ministerstwa Spraw Wojskowych i Naczelnym Prokuratorem Wojskowym[14]. W latach 30. był prezesem podolskiego koła Towarzystwa Rozwoju Ziem Wschodnich[15]. Na generała brygady został awansowany ze starszeństwem z dniem 19 marca 1939 roku i 16. lokatą w korpusie generałów[16]. We wrześniu 1939 był naczelnym szefem służby sprawiedliwości w Naczelnym Dowództwie WP.

Po kampanii wrześniowej internowany w Rumunii w obozie w Băile Herculane[17]. W 1941 rząd I. Antonescu wydał go znalazł się w niewoli niemieckiej. Jeden z jedenastu polskich generałów więzionych przez Niemców w Dorsten i Dössel podczas II wojny światowej.

Po uwolnieniu z oflagu w 1945 do kwietnia 1948 mieszkał we Francji. Potem został przeniesiony do Anglii, gdzie po demobilizacji osiadł i gdzie zmarł 18 października 1972 w Liverpoolu[18].

Żonaty z Janiną Wolberzanką, tłumaczką dzieł niemieckich i francuskich. Uczęszczał do gimnazjum w Brzeżanach razem z Edwardem Rydzem-Śmigłym.

Ordery i odznaczeniaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Gimnazyum Wyższego w Brzeżanach za rok szkolny 1907. Brzeżany: 1907, s. 88.
  2. a b Stawecki 1994 ↓, s. 215.
  3. Dz. Rozk. MSWojsk. ↓, nr 79 z 1919 roku, poz. 2650.
  4. Dz. Rozk. MSWojsk. ↓, nr 76 z 1919 roku, poz. 2460.
  5. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 31 z 9 sierpnia 1926 roku, s. 251.
  6. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 13 z 20 kwietnia 1927 roku, s. 118.
  7. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 9 z 26 kwietnia 1928 roku, s. 113, 161.
  8. a b Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 692.
  9. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 28 stycznia 1931 roku, s. 21.
  10. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 2 z 30 stycznia 1932 roku, s. 97.
  11. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 6 z 23 marca 1932 roku, s. 220, 242.
  12. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 13 z 9 grudnia 1932 roku, s. 408.
  13. Kryska-Karski i Żurakowski 1991 ↓, s. 129 autorzy podali, że w maju 1932 roku został zastępcą szefa departamentu i naczelnym prokuratorem wojskowym.
  14. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 5 z 11 kwietnia 1933 roku, s. 79.
  15. Winobranie w Zaleszczykach jako wielka impreza gospodarcza i kulturalna. „Wschód”. Nr 20, s. 1, 10 sierpnia 1936. 
  16. Kryska-Karski i Żurakowski 1991 ↓, s. 129 autorzy błędnie podali, że awansował na generała brygady ze starszeństwem z 1 stycznia 1933 roku.
  17. Piotr Stawecki, Generałowie polscy w wojnie obronnej 1939 roku i ich dalsze losy wojenne : cz. 2, w: Przegląd Historyczno-Wojskowy 15 (66)/3 (249) s. 93-94.
  18. Z żałobnej karty. „Biuletyn”. Nr 23, s. 103, Grudzień 1972. Koło Lwowian w Londynie. 
  19. Komunikat o nadaniu Orderu Odrodzenia Polski. „Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej”, s. 4, Nr 8 z 31 grudnia 1972. 
  20. M.P. z 1931 r. nr 18, poz. 31.
  21. M.P. z 1933 r. nr 259, poz. 277.

BibliografiaEdytuj