Otwórz menu główne

Ulica Legnicka we Wrocławiu

ulica we Wrocławiu

Ulica Legnicka – jedna z arterii wylotowych Wrocławia, prowadzących ze staromiejskiego centrum na zachód, w kierunku Leśnicy, Środy Śląskiej, Legnicy i Frankfurtu nad Odrą.

Herb wroclaw.svg Wrocław
ulica
Legnicka
Szczepin, Pilczyce-Kozanów-Popowice Północ, Gądów‑Popowice Południe
Długość: 3550 m
Widok na ulicę Legnicką
Widok na ulicę Legnicką
Przebieg
Ikona ulica plac.svg światła 0 m pl. Jana Pawła II
Ikona ulica z lewej.svg 130 m ul. Sokolnicza
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła 255 m ul. Rybacka
Ulica wiadukt deptak.png 300 m kładka dla pieszych
Ikona ulica z lewej.svg 445 m ul. Dobra
Ikona ulica z prawej.svg 625 m ul. Inowrocławska
Ikona ulica z prawej.svg 725 m ul. Młodych Techników
Ikona ulica plac.svg światła 1115m pl. Strzegomski
Ikona ulica z prawej.svg światła 1115m ul. Poznańska
Ikona ulica z prawej.svg 1425m ul. Głogowska / ul. Bolesławiecka
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła 1710m ul. Zachodnia / ul. Stacyjna
Ikona ulica z prawej.svg 1800m ul. Żagańska
Ikona wiad kolejowy.svg 1860m przejazd pod wiaduktem kolejowym
Ikona ulica z prawej.svg 2055m ul. Przedmiejska
Ikona wiad kolejowy.svg 2165m przejazd pod wiaduktem kolejowym
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła 2345m ul. Niedźwiedzia
Ikona ulica z prawej.svg 2580m ul. Białowieska
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła 2845m ul. Rysia
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła 3190m ul. Wejherowska / ul. Kwiska
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła 3550m ul. Na Ostatnim Groszu / ul. Milenijna
Położenie na mapie Wrocławia
Mapa lokalizacyjna Wrocławia
ulica Legnicka
ulica Legnicka
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
ulica Legnicka
ulica Legnicka
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
ulica Legnicka
ulica Legnicka
51,118686°N 16,998373°E/51,118686 16,998373

Zaczyna się na placu Jana Pawła II, w miejscu, w którym do 1820 stała Brama Mikołajska nad Fosą Miejską i ciągnie się na zachód, lekko skręcając w kierunku północno-zachodnim. Po około 3,6 km, przy dawnej zajezdni tramwajowej nr 5, za skrzyżowaniem z ulicą Na Ostatnim Groszu, ulica zmienia nazwę na Lotniczą. Do 1945 ulica Legnicka nosiła nazwę Friedrich-Wilhelm-Straße (na cześć króla pruskiego Fryderyka Wilhelma – na odcinku od Fosy Miejskiej do placu Strzegomskiego) i Frankfurterstraße (od pl. Strzegomskiego do ul. Na Ostatnim Groszu).

HistoriaEdytuj

Trakt ten był początkowym fragmentem szosy berlińskiej (Berliner Chaussee) prowadzącej z Wrocławia do Berlina. Wzdłuż drogi, wzmiankowanej już w 1443, znajdowały się pojedyncze domy i ogrody. Na odcinku między Bramą Mikołajską a zlokalizowanym w rejonie obecnego placu Strzegomskiego kamiennym krzyżem, znajdowało się w 1774 76 domów, a także Gospoda Pod Złotym Mieczem (przy obecnej ul. Sokolniczej). Na Szczepinie, przy Legnickiej nr 42-48, znajdował się cmentarz z kościołem pogrzebowym z 1777.

Po zdobyciu Wrocławia przez wojska napoleońskie, splądrowaniu przedmieść i samego miasta oraz nakazaniu przez zwycięzców rozbiórki murów miejskich w 1807, trakt berliński odbudowano, nadając mu charakter ulicy: zaczęły się tu pojawiać pierwsze większe domy, a później także kamienice, niektóre reprezentacyjne i okazałe. W XIX wieku, po odbudowie po francuskiej grabieży, ulica uznawana była za jedną z najpiękniejszych w mieście[1]. Rozwijający się od połowy tego stulecia wrocławski węzeł kolejowy przeciął oś ulicy liniami prowadzącymi do Poznania (Posener Eisenbahn) i do Oleśnicy (Rechtsoderufer-Eisenbahn); kolej wybudowała w pobliżu ulicy stację Breslau Nikolaitor („Wrocław Brama Mikołajska”, czynną do dziś jako Wrocław Mikołajów). Na przełomie XIX i XX wieku przy ulicy Legnickiej, w pobliżu instalacji kolejowych, wybudowana została według projektu Osthoffa i Rimplera rzeźnia miejska i targ bydła. Obiekt ten, jako jeden z nielicznych znajdujących się przy ul. Legnickiej, przetrwał II wojnę światową i oblężenie Festung Breslau w stopniu umożliwiającym jego odbudowę i późniejszą eksploatację[2]. Zrealizowane w latach 20. i 30. XX wieku założenie tej arterii przewidywało dwujezdniową ulicę z wydzielonym torowiskiem tramwajowym, wzdłuż niej – oprócz bogatych kamienic przy Friedrich-Wilhelm-Straße – powstały m.in. nowe osiedla mieszkaniowe dla średniozamożnych mieszkańców, w tym Popowice na dalszym odcinku (przy Frankfurterstraße i Manfred-von-Richthofen-Platz – dzisiejszym placu Wiślanym). Wojna zrujnowała zabudowę ulicy Legnickiej niemal doszczętnie. Oprócz zabudowań przy rzeźni i zajezdni tramwajowej, do odbudowy nadawało się na tym trzyipółkilometrowym odcinku tylko kilka budynków[3] oraz betonowy schron z 1942, zaprojektowany przez Richarda Konwiarza.

Przez pierwszy okres po II wojnie światowej niemiecką nazwę miasta Liegnitz spolszczono na „Lignica”; konsekwentnie też wrocławską ulicę prowadzącą w tym kierunku nazwano Lignicką[4]. Powojenne założenia komunikacyjne arterii nawiązywały do poprzednich, ale trasę wytyczono szerszą, a zabudowę wzdłuż niej – luźniejszą. Przy ul. Legnickiej postawiono w latach 70. osiedla w technologii wielkopłytowej. Wybudowany w 1977, według projektu arch. Anny i Jerzego Tarnawskich, budynek Dolnośląskiego Centrum Medyczne DOLMED S.A. (ul. Legnicka 40) został uznany we Wrocławiu Domem Roku 1977, w kategorii „Najlepszy obiekt użyteczności publicznej”[5]. Poszerzono także prześwit pod wiaduktami kolejowymi przecinającymi ulicę tak, że mieszczą się tam obecnie swobodnie po trzy pasy jezdni w obie strony, chodniki i dwutorowa linia tramwajowa.

Stan obecnyEdytuj

Ul. Legnicka stanowi korytarz transportowy łączący zachodnią część miasta oraz obwodnicę śródmiejską z centrum. Po wydzielonym na całej długości ulicy torowisku jeździ sześć linii tramwajowych.

Na całej długości ul. Legnicka zbudowana jest w standardzie dwujezdniowym, po trzy pasy każda. Dodatkowo przy ważniejszych skrzyżowaniach droga wyposażona jest lewo i prawoskręty. Sygnalizacja świetlna skonfigurowana jest tak, aby realizować tzw. „zieloną falę”.

PrzypisyEdytuj

  1. Friedrich Nösselt, Breslau und dessen Umgebungen, 1833
  2. rzeźnię zburzono w 1999 pomimo głosów opowiadających się za zachowaniem jej jako muzeum techniki; na jej miejscu wybudowano i uruchomiono w 2007 centrum handlowe Magnolia Park
  3. Legnicka nr 21, kamienica przy skrzyżowaniu z ul. Środkową; Legnicka nr 27, kamienica przy skrzyżowaniu z ul. Młodych Techników; Legnicka nr 42, willa przy skrzyżowaniu z ul. Bolesławiecką; Legnicka nr 52, kamienica przy rzeźni; Legnicka nr 64, kamienica przy skrzyżowaniu z ul. Małopanewską; Legnicka nr 68-70, kamienice za skrzyżowaniem z Małopanewską
  4. , tak jest na planie z 1946; na planie z 1948 jest już „Legnicka”
  5. Andrzej Gretschel, „Kalendarz Wrocławski 1980 - Przed XV plebiscytem na najlepszy dom Wrocławia”, str.163-171

Zobacz teżEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj

BibliografiaEdytuj