Władysław Filipowiak

Władysław Filipowiak (ur. 29 kwietnia 1926 w Kaczycach[1], zm. 31 marca 2014 w Szczecinie[1]) − polski historyk i archeolog. W latach 1955-2000 dyrektor Muzeum Narodowego w Szczecinie.

Władysław Filipowiak
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 29 kwietnia 1926
Kaczyce
Data i miejsce śmierci 31 marca 2014
Szczecin
Dyrektor Muzeum Narodowego w Szczecinie
Okres od 1955
do 2000
Poprzednik Lech Krzekotowski
Następca Lech Karwowski
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Srebrny Krzyż Zasługi Odznaka 1000-lecia Państwa Polskiego Brązowy Medal „Za zasługi dla obronności kraju” Medal 30-lecia Polski Ludowej Medal Komisji Edukacji Narodowej Medal 40-lecia Polski Ludowej Odznaka Honorowa Gryfa Zachodniopomorskiego
Odznaka honorowa „Za zasługi dla oświaty”.jpg POL Odznaka Zasluzony Pracownik Morza 1997.png Odznaka „Za opiekę nad zabytkami”

ŻyciorysEdytuj

W 1950 roku ukończył studia na Wydziale Handlu Zagranicznego Wyższej Szkoły Ekonomicznej w Szczecinie, następnie w 1953 archeologię na UAM. Doktoryzował się w 1967 roku, habilitował dziesięć lat później. Od 1989 roku profesor.

Od 1951 roku pracował w muzealnictwie. W 1955 roku objął stanowisko dyrektora Muzeum Narodowego w Szczecinie, które sprawował aż do roku 2000, znacząco przyczyniając się do rozbudowy placówki[2]. Założył rocznik Materiały Zachodniopomorskie, którego był redaktorem.

Od 1952 roku z ramienia Instytutu Archeologii i Etnologii PAN kierował wykopaliskami w Wolinie. Zainicjował prowadzone przez Muzeum Narodowe w Szczecinie od 1962 roku badania etnologiczne w Afryce Zachodniej.

W 1973 roku został wykładowcą w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Szczecinie (obecnie Uniwersytet Szczeciński). Prowadził także gościnne wykłady w Bratysławie, Oslo, Lund, Sztokholmie, Kopenhadze, Amsterdamie, Berlinie, Kilonii i Reykjaviku. W 1981 roku jako ekspert UNESCO przebywał w Mongolii.

Był członkiem-założycielem Szczecińskiego Towarzystwa Naukowego, członkiem Komisji Narodowej ICOM, Komisji Nauk Pra- i Protohistorycznych PAN oraz Komisji Nauk Orientalistycznych PAN. Był także członkiem-przedstawicielem w Union International des Sciences prehistoriques et protohistoriques w Gandawie, był również wieloletnim członkiem Internationale Institute of Conservation Historic and Artistic Works w Londynie.

W 2013 roku został uhonorowany Honorowym Obywatelstwem Gminy Wolin[3]. Zmarł 31 marca 2014 roku. Pochowany został na Cmentarzu Centralnym w Szczecinie (kwatera 54)[4].

Władysław Filipowiak jest autorem ponad 200 publikacji (w tym ponad 50 zagranicznych) z zakresu archeologii wczesnośredniowiecznej oraz muzealnictwa dot. obszaru Pomorza Zachodniego, Strefy Bałtyku i Afryki Zachodniej.

Gdy w latach 70. XX, wieku na budynku Klubu 13 Muz umieszczono dziewięć rzeźb przedstawiających głowy znanych ówczesnych szczecinian, wykonanych przez Sławomira Lewińskiego (zastąpiły one wcześniej umieszczone tam rzeźby, zniszczone w czasie wojny), na pierzei od strony ul. Staromłyńskiej umieszczono wizerunek Władysława Filipowiaka, lokalizując go w taki sposób, aby profesor widział swą podobiznę z okna gabinetu dyrektora Muzeum Narodowego[5].

Wybrane publikacjeEdytuj

  • Kamień wczesnośredniowieczny, 1959
  • Wolinianie. Studium osadnicze I, 1962
  • Cedynia w czasach Mieszka I, 1962
  • Étudés archéologiques sur la capitale médievale du Mali, 1979
  • Średniowieczna stolica królestwa Mali − Niani w VI-XVII w., 1981
  • Die Häfen und der Schiffbau an der Oder − mündung in 9-12 Jhrd. Untersuchungen, 1983
  • Die Anfänge des Städtewesens in Pommern. Frühgeschichte der europäischen Stadt, 1987
  • Początek żeglugi słowiańskiej u ujścia Odry. Studia nad etnogenezą Słowian, 1988
  • Göttingen, 1989
  • Wolin − Jomsborg, en Vikingetids − Handelsby i Polen, 1991
  • Z najstarszych dziejów Odry jako szlaku komunikacyjnego i handlowego, 1992

Za wybitne zasługi w nauce, kulturze i ochronie dziedzictwa narodowego był wielokrotnie nagradzany i honorowany odznaczeniami państwowymi, regionalnymi oraz branżowymi.

Medale i odznaczeniaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b Zmarł profesor Władysław Filipowiak, Honorowy Obywatel Gminy Wolin. [dostęp 2014-03-31]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-04-07)].
  2. Pomerania Nostra dla prof. Filipowiaka (pol.). naszemiasto.stetinum.pl, 6 listopada 2009. [dostęp 3 czerwca 2010].
  3. Przyznanie Władysławowi Filipowiakowi honorowego obywatelstwa. [dostęp 2013-10-29].
  4. – Miejsce spoczynku Władysława Filipowiaka
  5. Ewa Podgajna: Dziewięć głów 13 Muz. W: Z archiwum Sz. Szlakiem szczecińskich historii niezwykłych.. Poznań: Dom Wydawniczy REBIS, 2005, s. 226-228. ISBN 83-7301-788-7.

BibliografiaEdytuj