Otwórz menu główne

Walentina Grizodubowa

radziecka pilotka

Walentina Stiepanowna Grizodubowa (ros. Валентина Степановна Гризодубова) (ur. 27 kwietnia?/10 maja 1909 w Charkowie, zm. 28 kwietnia 1993 w Moskwie) – radziecka pilotka, jedna z pierwszych w ZSRR, otrzymała tytuły Bohater Związku Radzieckiego i Bohater Pracy Socjalistycznej.

Walentina Grizodubowa
Валентина Степановна Гризодубова
Ilustracja
Walentina Grizodubowa (1938)
pułkownik lotnictwa pułkownik lotnictwa
Data i miejsce urodzenia 10 maja 1909
Charków, Rosja
Data i miejsce śmierci 28 kwietnia 1993
Moskwa, Rosja
Przebieg służby
Lata służby 1936–1946
Siły zbrojne Red star.svg Armia Czerwona
Główne wojny i bitwy II wojna światowa,
wielka wojna ojczyźniana
Odznaczenia
Золотая Звезда Героя Советского Союза.svg Hero of Socialist Labor medal.svg Nagroda Leninowska
Order Lenina Order Lenina Order october revolution rib.png Orderredbannerlabor rib.png
Order Wojny Ojczyźnianej I klasy Order Wojny Ojczyźnianej I klasy Order redstar rib.png

W 1929 skończyła kurs pilotażu w aeroklubie w Penzie i podjęła pracę instruktora w szkole lotniczej w Tule. W latach 1934-1935 latała w Moskwie, od 1936 w Armii Czerwonej. W 1937 na samolotach UT-1, UT-2 i AIR-12 ustanowiła 5 światowych rekordów wysokości, prędkości i zasięgu lotu.

W dniach 24–25 września 1938 roku na samolocie ANT-37 „Rodina” (ros. Родина) na czele skompletowanej przez siebie załogi pobiła międzynarodowy rekord lotu kobiet przelatując z Moskwy na Daleki Wschód do wsi Kierby w Kraju Chabarowskim. Lot ten trwał 26 godzin i 29 minut na dystansie 6450 kilometrów, za co otrzymała tytuł Bohatera Związku Radzieckiego nadany wraz z orderem Lenina, a w 1939 dodatkowo Złotą Gwiazdę Nr 104.

W 1939 została naczelnikiem międzynarodowych linii lotniczych ZSRR. Brała udział w wielkiej wojnie ojczyźnianej i w latach 1942-1944 była dowódcą 101. lotniczego pułku transportowego. Na samolocie transportowym Li-2 brała udział w 200 lotach bojowych, z czego w 132 nocnych. Od 1946 pułkownik rezerwy. Po wojnie pracowała w różnych instytutach badawczych związanych z lotnictwem, w 1986 otrzymując tytuł Bohatera Pracy Socjalistycznej.

Pochowana została w Moskwie i tu stoi jej pomnik przy Kutuzowskim prospekcie. W rodzinnym Charkowie w 1973 otwarto muzeum historii lotnictwa im. Grizodubowej, a na lotnisku wojskowym Smoleńsk-Siewiernyj stacjonował 103. Gwardyjski Krasnosielski Pułk Lotnictwa Transportowego jej imienia (ros. 103-й гвардейский Красносельский Краснознамённый военно-транспортный авиационный полк имени Героя Советского Союза В. С. Гризодубовой).

BibliografiaEdytuj