Żerniki (powiat poznański)

wieś w województwie wielkopolskim, powiecie poznańskim
Ten artykuł dotyczy osady w powiecie poznańskim. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.

Żernikiosada w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie poznańskim, w gminie Kórnik[2].

Żerniki
osada
Ilustracja
Zespół dworski
Państwo  Polska
Województwo  wielkopolskie
Powiat poznański
Gmina Kórnik
Wysokość 80 m n.p.m.
Liczba ludności (2011) 306[1]
Strefa numeracyjna 61
Kod pocztowy 62-023
Tablice rejestracyjne PZ
SIMC 0586796
Położenie na mapie gminy Kórnik
Mapa lokalizacyjna gminy Kórnik
Żerniki
Żerniki
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Żerniki
Żerniki
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Żerniki
Żerniki
Położenie na mapie powiatu poznańskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu poznańskiego
Żerniki
Żerniki
Ziemia52°19′54″N 17°03′28″E/52,331667 17,057778

Wieś szlachecka położona była w 1580 roku w powiecie poznańskim województwa poznańskiego[3]. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa poznańskiego.

Dane geograficzne i demograficzneEdytuj

Żerniki są małą wsią położoną na obrzeżach gminy Kórnik – 11,5 km od samego Kórnika oraz 10 km od Poznania. Przez teren Żernik przebiega między innymi autostrada A2.

Wieś zajmuje obszar około 650 ha, z czego około 85% stanowią pola uprawne i inne użytki rolne. Lasy zajmują około 8% powierzchni. Zdecydowana większość ludności zamieszkuje w centralnej części wsi w blokach (wybudowanych dla pracowników byłego PGR) oraz kilku domach wielorodzinnych. Populacja Żernik jest szacowana (2011) na 306 osób[1].

HistoriaEdytuj

Historia wsi jest słabo udokumentowana, choć pierwsze wzmianki o jej istnieniu pochodzą z przełomu XIV i XV wieku, kiedy to jest wzmiankowany Jaśko z Żernik[4]. Kolejnymi właścicielami byli Stanisław Spławski, Zakrzewscy, Wilkońscy i Mycielscy, którzy to sprzedali majątek Niemcom[4]. W XIX wieku wybudowany został folwark, który zachował się do dnia dzisiejszego. Niestety folwark nie był właściwie konserwowany – był wykorzystywany między innymi jako pomieszczenia biurowe dla PGR oraz jako sklep. Po przejściu w ręce prywatne popada w ruinę.

Po zakończeniu II wojny światowej w Żernikach powstało państwowe gospodarstwo rolne, do którego w następnych latach ściągnięto znaczną liczbę pracowników spoza wsi. Wraz z przemianami ustrojowymi w latach 90. PGR został wydzierżawiony w ręce prywatne, które w późniejszych latach popadło w problemy finansowe. Upadek jedynego dużego zakładu pracy w okolicy spowodował wysoką stopę bezrobocia, która utrzymuje się do dnia dzisiejszego.

ZabytkiEdytuj

W Żernikach znajduje się zespół dworski i folwarczny pochodzący z drugiej połowy XIX wieku[5]. W jego skład wchodzą: dwór z 1875 roku, przebudowany na początku XX wieku, park, stodoła, magazyn, obora, spichrz i stajnia[5]. Folwark jest w bardzo złym stanie.

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.. Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 12 września 2015]. [zarchiwizowane z tego adresu (26 czerwca 2015)].
  2. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. „Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 2616, 13 lutego 2013. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 12 września 2015]. 
  3. Adolf Pawiński, Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym, Wielkopolska t. I, Warszawa 1883, s. 37.
  4. a b (9) Żerniki (powiat poznański) w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego. T. XIV: Worowo – Żyżyn. Warszawa 1895.
  5. a b Wykaz zabytków nieruchomych wpisanych do rejestru zabytków na terenie województwa wielkopolskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 185. [dostęp 12 września 2015].