Alfa Equulei

gwiazda w gwiazdozbiorze Źrebięcia

Alfa Equulei (α Equ, Kitalpha) – najjaśniejsza gwiazda w gwiazdozbiorze Źrebięcia. Jest odległa od Słońca o ok. 190 lat świetlnych.

Alfa Equulei
α Equ
Ilustracja
Położenie w gwiazdozbiorze
Dane obserwacyjne (J2000)
Gwiazdozbiór Źrebię
Rektascensja 21h 15m 49,432s[1]
Deklinacja +05° 14′ 52,24″[1]
Paralaksa (π) 0,01714 ± 0,00021[1]
Odległość 190,3 ± 2,4 ly
58,34 ± 0,72 pc
Wielkość obserwowana 3,933[1]m
Ruch własny (RA) 59,88 ± 0,23[1] mas/rok
Ruch własny (DEC) −94,09 ± 0,18[1] mas/rok
Prędkość radialna −16,26 ± 0,06[1] km/s
Charakterystyka fizyczna
Rodzaj gwiazdy żółty olbrzym / gwiazda ciągu głównego
Typ widmowy G0 III / A5 V[1]
Masa 2,1 / 1,9 M[2]
Jasność 45 / 30[2] L
Wiek ~500 mln lat[2]
Temperatura 5500 K / 8500[2] K
Alternatywne oznaczenia
Oznaczenie Flamsteeda: 8 Equ
2MASS: J21154942+0514521
Bonner Durchmusterung: BD +04°4635
Fundamentalny katalog gwiazd: FK5 800
Boss General Catalogue: GC 29735
Katalog Henry’ego Drapera: HD 202447
Katalog Hipparcosa: HIP 104987
Katalog jasnych gwiazd: HR 8131
SAO Star Catalog: SAO 126662
Kitalpha

NazwaEdytuj

Gwiazda ta ma tradycyjną nazwę Kitalpha, która wywodzi się od arabskiego ‏قطعة الفرس‎ qiṭʿat al-faras, co oznacza „część konia” i było dawniej odnoszone do całej konstelacji, wyobrażającej przód zwierzęcia[2][3]. Międzynarodowa Unia Astronomiczna zatwierdziła użycie nazwy Kitalpha dla określenia tej gwiazdy[4].

CharakterystykaEdytuj

Kitalpha to gwiazda spektroskopowo podwójna. Jaśniejszy składnik α Equ A to żółty olbrzym należący do typu widmowego G0, słabszy B to gwiazda ciągu głównego reprezentująca typ widmowy A5. Temperatury ich powierzchni to odpowiednio około 5500 i 8500 K (składnik B jest gorętszy). Łączna jasność tych gwiazd to 75 jasności Słońca. Olbrzym rozpoczął życie również będąc gwiazdą typu A, lecz mając większą masę, szybciej znalazł się na późniejszym stadium ewolucji; pomiary orbit wskazują, że jego masa to 2,1 masy Słońca; składnik B ma masę 1,9 M. W ciągu najbliższego pół miliarda lat także on stanie się olbrzymem i w układzie może dojść do transferu masy[2].

Gwiazdy znajdują się blisko w przestrzeni. Obserwacje interferometryczne ukazują, że Alfa Equulei A i B dzieli zaledwie 0,01 sekundy kątowej, co przekłada się na odległość 0,66 au, 90% odległości od Słońca do Wenus. Okrążają wspólny środek masy w czasie 99 dni[2].

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d e f g h Alfa Equulei w bazie SIMBAD (ang.)
  2. a b c d e f g Jim Kaler: KITALPHA (Alpha Equulei) (ang.). W: STARS [on-line]. [dostęp 2017-05-10].
  3. Richard Hinckley Allen: Star Names Their Lore and Meaning. Nowy Jork: Dover Publications Inc., 1963, s. 213, 214. ISBN 0-486-21079-0. (ang.)
  4. Naming Stars. Międzynarodowa Unia Astronomiczna, 2017-02-01. [dostęp 2017-05-10].