Otwórz menu główne

Bitwa pod Rogalinem

Bitwa pod Rogalinem – starcie zbrojne w czasie trwania powstania wielkopolskiego 1848 r., do którego doszło 8 maja 1848 r. pod Rogalinem, starcie zakończyło się przegraną i rozproszeniem oddziałów powstańczych.

Bitwa pod Rogalinem
Powstanie wielkopolskie 1848 roku
Czas 8 maja 1848
Miejsce Rogalin
Terytorium Wielkie Księstwo Poznańskie
Wynik rozproszenie powstańców
Strony konfliktu
powstańcy wielkopolscy Prusy
Dowódcy
Jakub Krotowski-Krauthofer i Włodzimierz Wilczyński nieznany
Siły
około 800 nieznane
Straty
kilkunastu zabitych i kilkunastu rannych nieznane
brak współrzędnych
Powstanie wielkopolskie 1848 roku

Trzemeszno (20 IV)Koźmin Wielkopolski (21 IV)Odolanów (22 IV)Raszków (25 IV)Grodzisk Wielkopolski (28 IV)Książ (29 IV)Miłosław (30 IV)Sokołowo (2 V)Stęszew (2 V)Buk (4 V)Oborniki (5 V)Kcynia (7/8 V)Rogalin (8 V)

GenezaEdytuj

Wieść o dużych bitwach pod Książem i Miłosławiem i Sokołowem rozniosła się po Wielkim Księstwie Poznańskim. Zwłaszcza wygrana pod Miłosławiem i Sokołowem przyczyniła się do rozbudzenia nadziei, że powstanie może być wygrane. W wielu miejscach poznańskiego zaczęły się więc samorzutnie tworzyć oddziały powstańcze, które zaczęły działać na własną rękę. Jednym z takich samorzutnych dowódców został Jakub Krotowski-Krauthofer. Zebrał on znaczny oddział partyzantów, przeważnie z żołnierzy rozpuszczonych po zawarciu ugody w Jarosławcu. Krotowski bez porozumienia z żadnym komitetem, ani z żadnymi naczelnikami wyparł Prusaków 3 maja z Mosina i 6 maja z Kórnika.  Na opanowanym terenie proklamował Rzeczpospolitą Polską, mianował burmistrzów i innych urzędników. Rozpoczął też pośpieszne zbrojenia zabierając osiadłym w tych okolicach kolonistom niemieckim wszelką broń palną. W krótkim czasie zebrał oddział liczący blisko 800 ludzi. Naczelnikiem wybrano Włodzimierza Wilczyńskiego, a szefem sztabu został Krotowski[1].

 
Przydrożna kolumna z figurą Matki Bożej Bolesnej oraz symboliczne groby powstańców poległych w 1848 roku w Rogalinie.

BitwaEdytuj

Działalność powstańców nie uszła uwadze pruskiej. Prusacy wysłali przeciwko Polakom wojsko i 8 maja 1848 r doszło do bitwy pod Rogalinem. Walka trwała około dwóch godzin. Ostatecznie polski oddział musiał ratować się ucieczką, przeprawiając się na drugą stronę Warty. Dowódcy nie zrezygnowali jednak z dalszych działań. Zmienili pozycję i po przeprawieniu się przez rzekę zaatakowali Rogalinek. Atak się nie powiódł i powstańcy znowu wycofali się za rzekę. Zdecydowali następnie rozsypać się na mniejsze oddziały i poszukiwali schronienia w lasach. W starciach tych Polacy stracili kilkunastu zabitych, oraz kilkunastu rannych[1].

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b Kazimierz Rakowski, Powstanie poznańskie w 1848 roku..., Lwów 1900, s. 251-252.

BibliografiaEdytuj

  • Kazimierz Rakowski, Powstanie poznańskie w 1848 roku..., Lwów 1900.