Otwórz menu główne
Donatello

Donatello, właściwie Donato di Niccolò di Betto Bardi (ur. ok. 1386 we Florencji, zm. 13 grudnia 1466 tamże) – rzeźbiarz włoskiego renesansu.

Działał we Florencji, Padwie i Sienie. Kształcił się i początkowo pracował u Lorenzo Ghibertiego, obok którego jest twórcą renesansowego stylu w rzeźbie. W okresie 1404-1407 pracował w warsztacie Ghibertiego we Florencji. W latach 1430-1433 w Rzymie studiował rzeźbę antyczną, 1443-1453 w Padwie. Wykonał rzeźby dla katedry florenckiej: posągi Dawida (1408/1409) i św. Jana Ewangelisty (1408-15), figury na fasadę kościoła Orsanmichele (słynny św. Jerzy, ok. 1416). W Padwie stworzył pomnik kondotiera weneckiego, Erasmo da Narni, zw. Gattamelata (1447) – pierwszy pomnik konny od czasów antyku. Donatello miał przełomowe znaczenie dla rozwoju rzeźby renesansowej i uwolnienia się jej od wpływów gotyku.

Jego dojrzałe prace cechuje swobodny układ postaci, portretowe traktowanie głów, opanowanie perspektywy, wyczucie ruchu i umiejętna kompozycja. Późne prace Donatella cechuje dynamizm, wnikliwość w oddaniu psychiki i naturalizm w przedstawianiu ekspresji. Wychodzi od detalu po ogólne opracowanie.

RzeźbyEdytuj

Wczesne praceEdytuj

nr tytuł, zleceniodawca
i miejsce przeznaczenia
czas powstania technika i wymiary miejsce przechowywania ilustracja
1. statuetki proroków
dla florenckiej katedry
1406-09 marmur Museo dell’Opera del Duomo we Florencji  
2. Dawid 1430-1435 brąz Museo Nazionale del Bargello we Florencji  
3. pomniki dla kościoła Orsanmichele we Florencji
Św. Marek 1411 marmur Orsanmichele we Florencji  
Św. Jerzy ok. 1416 marmur Museo Nazionale del Bargello we Florencji  
Św. Ludwik ok. 1413 pozłacany brąz Museo dell’Opera di Santa Croce we Florencji
4. rzeźby dla florenckiej katedry
Św. Jan Ewangelista 1410-11 marmur Museo dell’Opera del Duomo we Florencji  
Prorok Jeremiasz 1423-26
Prorok Habakuk 1427-36  
5. Madonna rodziny Pazzi lata 20. lub 30. XV w. marmur Staatliche Museen w Berlinie  

Dojrzałe praceEdytuj

nr tytuł, zleceniodawca
i miejsce przeznaczenia
czas powstania technika i wymiary miejsce przechowywania ilustracja
1. cyborium 1432-33 marmur Bazylika św. Piotra w Rzymie
2. cantorium
dla katedry florenckiej
1439 marmur Museo dell’Opera del Duomo we Florencji  
3. rzeźby dla bazyliki św. Antoniego w Padwie
krucyfiks 1449 brąz
Ołtarz św. Antoniego 1447-50 brąz Bazylika św. Antoniego w Padwie[1]
Madonna z Dzieciątkiem w asyście św. Franciszka i św. Antoniego 1448 brąz
4. pomnik konny Gattamelaty 1447-50 brąz Piazza del Santo w Padwie  

Późne praceEdytuj

nr tytuł, zleceniodawca
i miejsce przeznaczenia
czas powstania technika i wymiary miejsce przechowywania ilustracja
1. Judyta i Holofernes 1455-60 brąz Pałac Vecchio we Florencji
2. Św. Jan Chrzciciel 1457 brąz katedra w Sienie  
3. Św. Maria Magdalena ok. 1457 drewno Museo dell’Opera del Duomo we Florencji  

PrzypisyEdytuj

  1. Cristina Bucci: Wielka historia sztuki. Wczesny renesans. Warszawa: Arkady, 2010, s. 282. ISBN 978-83-213-4662-5.

Linki zewnętrzneEdytuj