Klub Sportowy Cracovia

polski wielosekcyjny klub sportowy
Ten artykuł dotyczy klubu sportowego Cracovia. Zobacz też: artykuły dotyczące poszczególnych sekcji oraz inne znaczenia tego słowa.

Cracovia (błędnie nazywana Cracovią Kraków) – uznawany za najstarszy nieprzerwanie istniejący polski klub sportowy, założony 13 czerwca 1906 roku[1] w Krakowie, jako Akademicki Klub Footballistów. W Cracovii łącznie działały 32 sekcje sportowe.

Struktura organizacyjnaEdytuj

  • Klub "KS Cracovia 1906" – Stowarzyszenie. Zajmuje się sportami indywidualnymi i amatorskimi sekcjami sportów drużynowych.
  • Miejski Klub Sportowy Cracovia Sportowa Spółka Akcyjna – założona w 1998 roku pierwotnie jako spółka KS Cracovia i Gminy Kraków. Od 2003 początkowo mniejszościowy, a później większościowy pakiet akcji ma w niej firma ComArch. MKS Cracovia SSA zajmuje się zawodowymi sekcjami sportów drużynowych.
  • Akademia Mistrzów Cracovia - szkółka piłkarska dla dzieci i młodzieży
  • Szkoła Mistrzostwa Sportowego im. Józefa Kałuży i Henryka ReymanaSzkoła mistrzostwa sportowego prowadzona przez MKS Cracovia SSA. Obecnie liceum, w przeszłości również gimnazjum.
  • Fundacja "100 lat KS Cracovia" – fundacja współfinansująca działalność klubu, głównie zajęcia z dziećmi i młodzieżą w KS Cracovia 1906. Ma status organizacji pożytku publicznego.
  • Stowarzyszenie Kultury Fizycznej Wspierania Młodych Talentów "100 Lat Cracovia" – stowarzyszenie współfinansujące szkółki piłkarskie i hokejowe MKS Cracovia. Ma status organizacji pożytku publicznego.
  • Ośrodek Sportowo – Rekreacyjny Klub 1906 – prowadzony przez KS Cracovia 1906 ośrodek organizujący zajęcia sportowo-rekreacyjne.
  • Stowarzyszenie "Cracovia To My" – organizacja kibiców Cracovii. Początkowo działała pod nazwą Stowarzyszenie "Tylko Cracovia".[2]
  • "Opravcy" – grupa kibiców tzw. ultras zajmująca się organizowaniem opraw na meczach.
  • ponadto obecnie w likwidacji lub istniały w przeszłości
    • Klub Sportowy Cracovia – Stowarzyszenie. Przez lata podstawowa forma działalności w klubie. Miała status organizacji pożytku publicznego.
    • Koło Sympatyków KS Cracovia – dawna organizacja kibiców Cracovii.
    • Grupa 100 – związek kibiców współfinansujących działalność klubu.
    • "Laski w Paski" – żeńska grupa taneczna.

Informacje ogólneEdytuj

  • Pełna nazwa: Klub Sportowy Cracovia (12 sekcji sportowych) oraz Miejski Klub Sportowy Cracovia SSA (2 sekcje sportowe)
  • Data założenia: Klub Sportowy Cracovia – 13 czerwca 1906, MKS Cracovia SSA – 1998
  • Barwy: biało-czerwone
  • Przydomki klubu używane przez kibiców: Pasy
  • Adresy: KS Cracovia – al. 3 Maja 11A (Park Jordana), 30-062 Kraków oraz MKS Cracovia SSA – ul. Wielicka 101, 30-552 Kraków
  • Prezes: Józef Lassota (KS Cracovia) oraz prof. Janusz Filipiak (MKS Cracovia SSA)

HistoriaEdytuj

Kalendarium początkowych latEdytuj

 
Ogłoszenie o powstaniu Cracovii w dzienniku "Nowa Reforma" z 13 czerwca 1906
  • 1906
    • 4 czerwca – Mecz "studenci" – Czarni Lwów 0:2. Drużyna studentów nazywana też "przodownikami" przygotowywała się do tego meczu kilkanaście dni.
    • 4 czerwca – Mecz "akademicy" – KGS IV Gimnazjum Lwów 0:4, "Akademicy" to naprędce zwołana drużyna.
    • 13 czerwca – W 132. numerze dziennika "Nowa Reforma" ukazuje się ogłoszenie zapowiadające...
    • 13 czerwca, 18:00 – ...spotkanie założycielskie Akademickiego Klubu Footballistów pod pawilonem w parku Jordana.
    • 5 sierpnia – Dawni "przodownicy" już jako I. Klub Studencki grają mecz z drużyną cyrku Buffalo Bill's Wild West, 1:0.
    • wrzesień – Drużyna AKF zmienia nazwę na AKF Cracovia.
    • 23 września – Pierwszy odnotowany w prasie mecz akademickiej Cracovii. I.Klub Studencki – Cracovia 0:0.
    • wrzesień – I.Klub Studencki otrzymuje pasiaste stroje w barwach narodowych i od tej pory nazywana jest Biało-Czerwonymi, drużyna AKF otrzymuje stroje w barwach Krakowa – niebieskie z białą szarfą (z szarfy jako niepraktycznej wkrótce zrezygnowano).
    • 29 i 30 września – rewanżowa wizyta Biało-Czerwonych we Lwowie. Zawody lekkoatletyczne i wygrany 1:0 mecz z Czarnymi.
    • październik – Turniej jesienny na Błoniach. Wygrywają Biało-Czerwoni, druga jest Cracovia.
    • 14 października – Mecz pokazowy w Bochni, Biało-Czerwoni – Czerwoni (wynik nieznany)
    • 21 października – Mecz pokazowy w Tarnowie, Biało-Czerwoni – Cracovia 1:1. Mecz gromadzi tłumy, organizatorzy pobierają za wstęp opłatę, mecz na boisku o wymiarach 120x150.
  • 1907 – Fuzja Biało-Czerwonych i Cracovii, wspólny klub zachowuje nazwę Cracovia, gra w biało-czerwonych pasach, niebieskie zostają rezerwowymi.
    • 1 lipca – Mecz wyjazdowy Czarni Lwów – Cracovia 4:1.
    • wrzesień – Fuzja z Wisłą Kraków[3][4]. Na mocy umowy Wisła miała zostać pierwszą rezerwową drużyną Cracovii, zostaje trzecią drużyną (Cracovią III). Po kilku tygodniach gracze Wisły wycofują się z fuzji.
    • 22 września – Festyn Cracovii w Parku Jordana – mecz piłkarski i zawody w lekkiej atletyce.
  • 1908
    • luty – Działalność w Cracovii podejmuje grający trener Anglik William Calder.
    • 28 maja – Pierwszy międzynarodowy mecz w historii polskiej piłki nożnej. Troppauer FV – Cracovia 4:2.
    • 14 czerwca – Rewanż w Krakowie, Cracovia – Troppauer FV 5:2.
    • wrzesień – Pierwszy lokal klubowy.
    • jesień – Powstają niezmienione do dziś odznaka i flaga klubowa, wprowadzono też legitymacje.
    • 20 września – Pierwszy (a przynajmniej pierwszy odnotowany w prasie) mecz z Wisłą Kraków, 1:1 poprzedzony zawodami lekkoatletycznymi.
    • 18 października – Pierwsze rozstrzygnięte derby. Cracovia – Wisła 3:1.

Chronologia nazwEdytuj

 
Odznaka zrzeszenia sportowego "Ogniwo"
  • 1906 – Akademicki Klub Footballistów
  • 1906 – Akademicki Klub Footballowy Cracovia [5]
  • 1907 – Klub Sportowy Cracovia
  • 1948 – Związkowy Klub Sportowy Cracovia
  • 1949 – Związkowy Klub Sportowy Ogniwo-Cracovia
  • 1949 – Związkowy Klub Sportowy Ogniwo Kraków
  • 1950 – Związkowe Koło Sportowe Ogniwo MPK Kraków
  • 1952 – Terenowe Koło Sportowe Ogniwo MPK Kraków
  • 1954 – Terenowe Koło Sportowe Sparta Kraków
  • 1955 – Klub Sportowy Cracovia
  • 1957 – Spółdzielczy Klub Sportowy Cracovia
  • 1973 – Klub Sportowy Cracovia
  • 1997 – Miejski Klub Sportowy Cracovia Sportowa Spółka Akcyjna

Uwagi:

  • W 1952 zmieniono nazwę na Terenowe Koło Sportowe Stal Nowa Huta, ale uchwała ta nie weszła w życie.
  • W latach 1955–1957 używano także nieformalnej nazwy Koło Sportowe Cracovia-PSS.

SekcjeEdytuj

Sekcje prowadzone przez MKS Cracovia SSAEdytuj

  • sekcja piłki nożnej mężczyzn
Osobny artykuł: Cracovia (piłka nożna).
  • sekcja hokeja na lodzie mężczyzn
Osobny artykuł: Cracovia (hokej na lodzie).

Sekcje prowadzone przez stowarzyszenie KS Cracovia 1906Edytuj

  • sekcja hokeja na lodzie kobiet
  • sekcja koszykówki mężczyzn
Osobny artykuł: Cracovia (koszykówka).
  • sekcja brydża
  • sekcja karate
  • sekcja kung-fu
  • sekcja lekkoatletyczna
Osobny artykuł: Cracovia (lekkoatletyka).
  • sekcja piłki ręcznej kobiet
Osobny artykuł: Cracovia (piłka ręczna).
  • sekcja szachowa
Osobny artykuł: Cracovia (szachy).
  • sekcja tenisa stołowego
Osobny artykuł: Cracovia (tenis stołowy).

Sekcje działające w przeszłościEdytuj

Sporty zespołoweEdytuj

  • sekcja hazeny
Osobny artykuł: Cracovia (hazena).
  • sekcja hokeja bandy
  • sekcja hokeja na trawie kobiet
  • sekcja hokeja na trawie mężczyzn
  • sekcja hokeja na wrotkach
  • sekcja koszykówki kobiet
  • sekcja koszykówki mężczyzn
Osobny artykuł: Cracovia (koszykówka).
  • sekcja piłki ręcznej mężczyzn
Osobny artykuł: Cracovia (piłka ręczna).
  • sekcja piłki wodnej
Osobny artykuł: Cracovia (piłka wodna).
  • sekcja siatkówki kobiet
  • sekcja siatkówki mężczyzn
Osobny artykuł: Cracovia (piłka siatkowa).

Sporty indywidualneEdytuj

  • sekcja badmintona
Osobny artykuł: Cracovia (badminton).
  • sekcja bilardowa
Osobny artykuł: Cracovia (bilard).
  • sekcja bobslejowa
Osobny artykuł: Cracovia (bobsleje).
  • sekcja bokserska
Osobny artykuł: Cracovia (boks).
  • sekcja brydżowa
Osobny artykuł: Cracovia (brydż).
  • sekcja gimnastyczna
Osobny artykuł: Cracovia (gimnastyka).
  • sekcja kajakarska
Osobny artykuł: Cracovia (kajakarstwo).
  • sekcja kolarska
Osobny artykuł: Cracovia (kolarstwo).
  • sekcja łucznicza
Osobny artykuł: Cracovia (łucznistwo).
  • sekcja łyżwiarska
Osobny artykuł: Cracovia (łyżwiarstwo).
Osobny artykuł: Cracovia (pływanie).
  • sekcja strzelecka
Osobny artykuł: Cracovia (strzelectwo).
  • sekcja szermierska
Osobny artykuł: Cracovia (szermierka).
  • sekcja tenisa ziemnego
Osobny artykuł: Cracovia (tenis ziemny).
  • sekcja żeglarska
  • sekcja żużlowa
Osobny artykuł: Cracovia (żużel).

SukcesyEdytuj

  • 196 tytułów mistrza kraju (1 tytuł mistrza Galicji i 195 tytułów mistrza Polski)
  • 133 tytuły wicemistrza Polski
  • 101 trzecich miejsc w MP
  • 5 Pucharów Polski
  • 1 rekord świata
  • 1 rekord Europy
  • 65 rekordów Polski

Cracovia może się poszczycić tytułami mistrza Polski w wielu popularnych drużynowych dyscyplinach sportowych, zarówno wśród mężczyzn jak i kobiet.

Mistrz Polski Mężczyźni Kobiety
Piłka nożna 1921, 1930, 1932, 1937, 1948
Koszykówka 1929,1938 1929
Piłka siatkowa 1933
Piłka ręczna 11-osobowa: 1930,1933 7-osobowa: 1957, 1958 - hala, 1958 - boisko, 1959/60, 1960/61, 1966/67, 1984/85, 1986/87; 11-osobowa: 1956, 1959, 1960/61, 1961/62
Hokej na lodzie  1937, 1946, 1947, 1948, 1949, 2006, 2008, 2009, 2011, 2013, 2016

Encyklopedia klubuEdytuj

Klub posiada tworzoną przez kibiców niezależną, internetową encyklopedię wiedzy i historii klubu – WikiPasy.pl, będąca 313. Wiki na świecie pod względem wielkości[6] oraz szóstą encyklopedią internetową w Polsce. Projekt był przygotowywany od początku stycznia 2004 roku, w internecie zaistniał w sierpniu 2004, a od początku 2005 roku jest oparty o wolne oprogramowanie Mediawiki.

CiekawostkiEdytuj

  • Karol Wojtyła, będąc studentem na Uniwersytecie Jagiellońskim, był kibicem Cracovii. Również później, podczas spotkań z Polakami interesował się losami klubu. Podczas spotkań pytał: Jak tam moja ukochana Cracovia?. Przedstawicieli Klubu Sportowego „Cracovia” na zakończenie audiencji papieskiej w dniu 5 stycznia 2005 roku pożegnał słowami: Cracovia pany![7]

PrzypisyEdytuj

  1. dziennik "Nowa Reforma" nr 132 z 13 czerwca 1906
  2. https://stadionowioprawcy.net/bez-kategorii/nowa-nazwa-stowarzyszenia-kibicow-cracovii/ "Nowa nazwa Stowarzyszenia Kibiców Cracovii" stadionowioprawcy.net
  3. 60 lat pod szczęśliwą gwiazdą
  4. Sprawozdanie wydziału KS Cracovia za lata 1910–1911
  5. Notatki sportowe. „Nowa Reforma”. 240, s. 3, 1906-10-21. Michał Konopiński – redaktor naczelny. Kraków (pol.). [dostęp 2021-02-07]. 
  6. WikiStats
  7. Jan Paweł II najbardziej usportowiony papież w historii (pol.). sport.wp.pl, 2005-04-03. [dostęp 2017-10-15].

Linki zewnętrzneEdytuj