Kristijonas Donelaitis
Kristijonas Donelaitis (ur. 1 stycznia 1714 w Lasdinehlen koło Gąbina, zm. 18 lutego 1780 w Tollmingkehmen koło Gołdapi) – litewski ksiądz luterański i poeta oświeceniowy.
![]() | |
Data i miejsce urodzenia |
1 stycznia 1714 |
---|---|
Data i miejsce śmierci |
18 lutego 1780 |
Miejsce pochówku | |
Wyznanie |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/ac/Gravestone_of_Kristijonas_Donelaitis.jpg/240px-Gravestone_of_Kristijonas_Donelaitis.jpg)
Życiorys
edytujW młodości uczył się w szkole dla ubogich dzieci w Królewcu. Naukę kontynuował w Królewskiej Szkole Łacińskiej w Knipawie, gdzie przyswoił sobie grekę, łacinę, język hebrajski oraz matematykę. W 1736 roku ukończył studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Albertyna w Królewcu. Pracował jako nauczyciel muzyki chóru uczniowskiego w Stołupianach, a w latach 1742–1743 był kierownikiem lokalnej szkoły.
W roku 1743 został ordynowany na luterańskiego pastora w Tollmingkehmen w powiecie gołdapskim. Podjął pracę jako inspektor szkół parafialnych położonych na terenie Prus Wschodnich. W 1756 roku kierował budową kościoła, szkoły i domu opieki społecznej dla wdów w parafii Tollmingkehmen.
Jest uważany za najwybitniejszego poetę litewskiego XVIII wieku. Poza wierszami i poematami, był autorem bajek (m.in. "Uczta lisa i bociana", "Dąb samochwała", "Pies Wielkogłowy", "Bajka o skarabeuszu", "Wilk procesowicz") oraz pieśni. Większość jego dzieł ma charakter dydaktyczny.
Dzieła
edytuj- Pory roku (poemat, 1818)
Bibliografia
edytuj- Mieczysław Jackiewicz, "Leksykon kultury litewskiej", Wydawnictwo Exlibris, ISBN 83-89913-09-7
- Janusz Michał Różański, Pan Tadeusz Refleksja nad tekstem, wydawnictwo Mariusz Janik, Kraków-Chojnice 2011, ISBN 978-83-931532-0-6
- Zygmunt Ławrynowicz, Pory roku - Metai, Wydawnictwo Pojezierze, Olsztyn 1982, ISBN 83-7002-087-9
Linki zewnętrzne
edytuj- Kristijonas Donelaitis: Rok : obrazy z życia chłopów XVIII-go wieku (1780) w bibliotece Polona
- ISNI: 0000000109076798
- VIAF: 61675800
- LCCN: n50026706
- GND: 119043092
- LIBRIS: 53hkkh2p28hwxz5
- BnF: 12864901v
- SUDOC: 09950085X
- NKC: ola2002161202
- BNE: XX5341759
- NTA: 070442878
- BIBSYS: 90769907
- Open Library: OL1035498A
- PLWABN: 9810561558805606
- NUKAT: n96023201
- J9U: 987007278257105171
- LNB: 000031271
- RISM: people/406898