Mustafa I

Mustafa I Szalony, ar. مصطفى الأول (ur. 1592, zm. 20 stycznia 1639) – sułtan z dynastii Osmanów, panował w okresie 16171618 i 16221623.

Mustafa I
Ilustracja
Wizerunek herbu
Tugra Mustafy I
podpis
Sułtan Imperium Osmańskiego
Okres

od 1617
do 1618

Poprzednik

Ahmed I

Następca

Osman II

Sułtan Imperium Osmańskiego
Okres

od 1622
do 1623

Poprzednik

Osman II

Następca

Murad IV

Dane biograficzne
Dynastia

Osmanowie

Data urodzenia

1592

Data śmierci

20 stycznia 1639

Ojciec

Mehmed III

Matka

Halime

Rodzeństwo

Ahmed I
Sehzade Selim
Şehzade Mahmud
Sehzade Sultan Yahya
Sehzade Cihangir
Sehzade Sulejman
Hatice Sultan
Sah Sultan
Ayse Sultan
Dilruba Sultan

Syn Mehmeda III, brat Ahmeda I, niedorozwinięty umysłowo lub chory psychicznie. Za panowania Ahmeda I kilkanaście lat spędził w areszcie domowym (tzw. klatce), pozostawał pod wpływem politycznym kliki dworskiej. Po raz pierwszy zasiadł na tronie po śmierci brata, rok później został odsunięty od władzy na rzecz bratanka. Gdy jego szaleństwo wyszło na jaw (wojsko zaniepokoiło się, a lud dowiedział się o jego chorobie) zorganizowano przewrót, który wyniósł na tron jego bratanka Osmana II. Gdy ten został zamordowany przez janczarów podczas trwającego siedem dni buntu, został posadzony na tronie po raz drugi. Władzę w jego imieniu sprawowała jego matka Halime i wielki wezyr Kara Davud Pasza. W międzyczasie zorganizowano przewrót, by pozbyć się "szalonego sułtana"; stało się tak w wyniku manipulacji sułtanki Kösem. W roku 1623 ostatecznie zrzekł się tronu na rzecz drugiego bratanka, a zarazem syna Kösem – Murada IV.

W kulturze i sztuceEdytuj

Mustafa I jest jedną z głównych postaci w popularnym tureckim serialu Wspaniałe stulecie: Sułtanka Kösem. W jego rolę wcielili się kolejno Alihan Türkdemir, Boran Kuzum i Emin Gürsoy.

BibliografiaEdytuj

  • Małgorzata Hertmanowicz-Brzoza, Kamil Stepan, Słownik władców świata, Wyd. Zielona Sowa, 2005 r.