Otwórz menu główne

Noworosyjsk (ros. Новороссийск, Noworossijsk) – miasto w Rosji, w Kraju Krasnodarskim, jeden z głównych portów Morza Czarnego.

Noworosyjsk
Новороссийск
Ilustracja
Noworosyjsk
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo  Rosja
Kraj Krasnodarski
Data założenia 1838
Mer Władimir Sinagowskij
Powierzchnia 835 km²
Populacja (2009)
• liczba ludności
• gęstość

228 243
273 os./km²
Nr kierunkowy (+7) 8617
Kod pocztowy 353900–353925
Tablice rejestracyjne 23, 93
Położenie na mapie Kraju Krasnodarskiego
Mapa lokalizacyjna Kraju Krasnodarskiego
Noworosyjsk
Noworosyjsk
Położenie na mapie Rosji
Mapa lokalizacyjna Rosji
Noworosyjsk
Noworosyjsk
Ziemia44°43′N 37°46′E/44,716667 37,766667
Strona internetowa
Portal Portal Rosja
Panorama Noworosyjska
Panorama Noworosyjska

Spis treści

HistoriaEdytuj

Osada założona w 1838 na miejscu zburzonej w 1812 tureckiej twierdzy Sudżuk Kale, port od 1848. Noworosyjsk prawa miejskie posiada od 1866. Szybki rozwój miasta nastąpił w 2 poł. XIX wieku, w związku z ożywieniem w handlu i budową floty czarnomorskiej.

W czasie rewolucji w 1905 r. miasto przeszło na 2 tygodnie we władanie delegatów robotniczych. Na rozkaz władz radzieckich w 1918 zatopiono w Zatoce Noworosyjskiej niemal wszystkie jednostki floty czarnomorskiej, nie godząc się na wydanie ich Niemcom.

W latach 1917–1921 w Noworosyjsku funkcjonowała polska placówka o charakterze konsularnym.

II wojna światowaEdytuj

W czasie II wojny światowej o miasto trwały zacięte walki od 1942 do 1943. Był to jeden z najdalej na wschód wysuniętych punktów frontu wschodniego na wybrzeżu Morza Czarnego, do którego dotarły wojska hitlerowskich Niemiec (najdalszy na wschód to osada Terekli-Mekteb)[1][2].

W 1943, na południe od Noworosyjska na przylądku Myschako, przez 225 dni walczył desant wojsk radzieckich (tzw. przyczółek „Mała Ziemia”), początkujący tzw. operację noworosyjsko-tamańską, zmierzającą do wyzwolenia południowych obszarów Kraju Krasnodarskiego. Za te walki na przyczółku „Mała Ziemia” nadano Noworosyjsku tytuł honorowy Miasto Bohater (1973).

Po 1945Edytuj

14 września 1973 Noworosyjsk został odznaczony przez Leonida Breżniewa tytułem Miasta Bohatera (ros. Город-герой) za bohaterskie zatrzymanie wojsk niemieckich w czasie II wojny światowej.

Miasto jest ośrodkiem przemysłowym, kulturalnym (muzea, planetarium) i akademickim (Морской государственный университет имени адмирала Г.И. Невельского[3]). Różnorodny przemysł m.in. cementowy, spożywczy, metalowy, stocznia remontowa.

SportEdytuj

Osoby związane z miastemEdytuj

  • Aleksander Majewski – polski oficer lotnictwa wojskowego, uczestnik obrony Polski z września 1939, organizator powojennego lotnictwa morskiego.

Miasta partnerskieEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Encyklopedia II wojny światowej. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1975, s. 654–658.
  2. Wielki atlas historyczny. Wyd. 3. Warszawa: Demart, 2003, s. 126. ISBN 83-89239-57-4.
  3. Главная, Морской государственный университет имени адмирала Г.И. Невельского [dostęp 2018-01-23] (ros. • ang.).

Linki zewnętrzneEdytuj