Ulica Oleandry w Krakowie

ulica w Krakowie
(Przekierowano z Oleandry)
Ten artykuł dotyczy ulicy w Krakowie. Zobacz też: oleander - roślina.

Oleandry – ulica w Krakowie, pomiędzy al. 3 Maja i ul. W. Reymonta. Ma długość ok. 500 metrów[1].

ulica Oleandry
Krowodrza
Ilustracja
Widok z południa (z Błoń).
Po lewej Dom im. Józefa Piłsudskiego, za nim schronisko młodzieżowe. Po prawej CK Rotunda i Hotel Studencki Żaczek. Perspektywę zamyka nowy budynek Biblioteki Jagiellońskiej.
Państwo  Polska
Miejscowość Kraków
Długość 500 m
Położenie na mapie Krakowa
Mapa konturowa Krakowa, blisko centrum na lewo znajduje się punkt z opisem „ulica Oleandry”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole znajduje się punkt z opisem „ulica Oleandry”
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa konturowa województwa małopolskiego, blisko centrum na lewo u góry znajduje się punkt z opisem „ulica Oleandry”
50,062468°N 19,921312°E/50,062468 19,921312

Nazwa ulicyEdytuj

Geneza słowa „Oleandry” nie jest jasna. Jedna z hipotez wiąże nazwę z krzewami oleandrów, które rosły w szpalerze podczas wystawy w 1912 roku[2], inna wywodzi Oleandry od słowa „olędry”, którym określano zarośla nadrzeczne w pobliżu kościoła Norbertanek[2]. To jednak przypuszczenie nie ma potwierdzenia w źródłach[3]. Kolejna wiąże słowo z żartobliwym określeniem „oleandry”, którego używano wobec porastających okolicę dzisiejszej ulicy krzewów wikliny[3].

HistoriaEdytuj

Okolice dzisiejszej ulicy Oleandry były wilgotne i zarośnięte, co związane było z bliską lokalizacją rzeki Rudawy (w 1912 roku przebieg Rudawy pokrywał się z obecną al. 3 Maja)[1]. Jeszcze przed wytyczeniem ulicy, w 1912 roku zorganizowano na tym terenie Wystawę Architektury i Wnętrz w Otoczeniu Ogrodowym. Wówczas został wzniesiony teatr ogródkowy „Oleandry” (albo „Pod oleandry”), nazwany tak prawdopodobnie przez Leona Wyrwicza[1]. Później, pod sam koniec swojego istnienia, zyskał nazwę „Bagatela”, przejętą potem przez teatr na rogu ulic Karmelickiej i Krupniczej[2]. W budynku teatru na Oleandrach w sierpniu 1914 roku nocowali legioniści I Kompanii Kadrowej i stąd następnie wyruszyli. Podczas I wojny światowej został on zburzony.

Po wojnie wytyczono ulicę i w 1932 roku, w nawiązaniu do wspomnianego teatru, nazwano ją Oleandry.

ZabudowaEdytuj

W okresie międzywojennym wzniesiono tutaj kilka budowli, m.in.

Przy ulicy Oleandry 3 usytuowana jest także zachodnia, nowa część Biblioteki Jagiellońskiej z głównym wejściem do biblioteki, gmachy Collegium Chemicum UJ, Instytutu Nauk Geologicznych UJ i Instytutu Bliskiego i Dalekiego Wschodu UJ oraz budynki Uniwersytetu Rolniczego i Uniwersytetu Pedagogicznego.

PrzypisyEdytuj

  1. a b c Encyklopedia Krakowa, Warszawa-Kraków: PWN, 2000, s. 697.
  2. a b c Jan Adamczewski, Mała encyklopedia Krakowa, Kraków: Hurnex, 1996, s. 358.
  3. a b Elżbieta Supranowicz, Nazwy ulic Krakowa, Kraków: Instytut Języka Polskiego PAN, 1995, ​ISBN 83-85579-48-6​, s. 115.

BibliografiaEdytuj

  • Jan Adamczewski, Mała encyklopedia Krakowa, Kraków: Hurnex, 1996.
  • Encyklopedia Krakowa, Warszawa-Kraków: PWN, 2000.
  • Elżbieta Supranowicz, Nazwy ulic Krakowa, Kraków: Instytut Języka Polskiego PAN, 1995, ​ISBN 83-85579-48-6​.