Pęzino

wieś w województwie zachodniopomorskim

Pęzino (niem. Pansin) – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie stargardzkim, w gminie Stargard.

Artykuł 53°20′24″N 15°11′31″E
- błąd 38 m
WD 53°20'20"N, 15°11'40"E, 53°25'N, 15°12'E
- błąd 38 m
Odległość 219 m
Pęzino
wieś
Ilustracja
Zamek w Pęzinie
Państwo  Polska
Województwo  zachodniopomorskie
Powiat stargardzki
Gmina Stargard
Liczba ludności (2006) 1 162
Strefa numeracyjna 91
Kod pocztowy 73-131
Tablice rejestracyjne ZST
SIMC 0783491
Położenie na mapie gminy wiejskiej Stargard
Mapa konturowa gminy wiejskiej Stargard, po prawej znajduje się punkt z opisem „Pęzino”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry po lewej znajduje się punkt z opisem „Pęzino”
Położenie na mapie województwa zachodniopomorskiego
Mapa konturowa województwa zachodniopomorskiego, blisko centrum po lewej na dole znajduje się punkt z opisem „Pęzino”
Położenie na mapie powiatu stargardzkiego
Mapa konturowa powiatu stargardzkiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Pęzino”
Ziemia53°20′24″N 15°11′31″E/53,340000 15,191944

Wieś położona jest nad Krąpielą i Pęzinką.

W latach 19731976 miejscowość była siedzibą gminy Pęzino. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

W miejscowości znajduje się przystanek kolejowy Pęzino.

HistoriaEdytuj

W X-XI w. był tu słowiański gród obronny. Osada została darowana przez Barnima I w XIII w. templariuszom, którzy rozpoczęli budowę zamku-klasztoru. Następnie zespół klasztorny został przejęty przez zakon joannitów, a kolejnymi właścicielami byli przedstawiciele rodów: Borków i Puttkamerów. W 1657 w zamku rezydował hetman Stefan Czarniecki, który stojąc na czele lekkiej jazdy ścigał Szwedów[1].

ZabytkiEdytuj

 
Kościół w Pęzinie
  • późnogotycki salowy kościół Wniebowzięcia NMP z XV-XVI w. o częściowo kamiennych murach, przebudowany w XX w., ozdobny szczyt wschodni posiada piramidalny układ zróżnicowanych dekoracji, od smukłych manswerkowych arkad po owalne blendy. Elewacje wieży zachodniej regotyzowane, wewnątrz dwa barokowe ołtarze, główny i boczny oraz renesansowe epitafia[2].
  • zamek sięgający swymi początkami końca XIV w. Na początku XVII w., rozbudowany o skrzydło zachodnie (renesansowe). W 1657 podczas pogoni za Szwedami zatrzymał się tu hetman Stefan Czarniecki. Obiekt został rozbudowany w połowie XIX w. o nowe skrzydło zwane neogotyckim. Kolejna rozbudowa miała miejsce w latach trzydziestych XX w. Wieża na planie kwadratu, wyżej cylindryczna. Wokół zamku znajduje się park z XIX w. z pomnikami przyrody: 11 dębów szypułkowych oraz cyprysik błotny.
Osobny artykuł: Zamek w Pęzinie.

PrzypisyEdytuj

  1. Czesław Piskorski, Pomorze Zachodnie, mały przewodnik, Warszawa: Wyd. Sport i Turystyka Warszawa, 1980, s. 204-205, ISBN 83-217-2292-X, OCLC 8032482.
  2. Piotr Skurzyński, Pomorze, Warszawa: Wyd. Muza S.A., 2007, s. 137-138, ISBN 978-83-7495-133-3.