Parafia św. Dominika w Nysie

parafia rzymskokatolicka w diecezji opolskiej

Parafia św. Dominika w Nysierzymskokatolicka parafia położona w metropolii katowickiej, diecezji opolskiej, w dekanacie nyskim.

Parafia św. Dominika
Ilustracja
kościół parafialny
Państwo  Polska
Siedziba Nysa
Adres ul. Głowackiego 12
48-300 Nysa
Data powołania 1914
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Diecezja opolska
Dekanat Nysa
Kościół św. Dominika w Nysie
Filie Jędrzychów, pw. Matki Bożej i św. Rocha;
Nysa – na Cmentarzu Jerozolimskim, pw. św. Krzyża
Nadzór diecezja
Proboszcz ks. Tadeusz Franciszek Bartoszewski
Położenie na mapie Nysy
Mapa konturowa Nysy, blisko centrum na lewo znajduje się punkt z opisem „Parafia św. Dominika”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „Parafia św. Dominika”
Położenie na mapie województwa opolskiego
Mapa konturowa województwa opolskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Parafia św. Dominika”
Położenie na mapie powiatu nyskiego
Mapa konturowa powiatu nyskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Parafia św. Dominika”
Położenie na mapie gminy Nysa
Mapa konturowa gminy Nysa, blisko centrum na lewo u góry znajduje się punkt z opisem „Parafia św. Dominika”
Ziemia50°28′43″N 17°19′17″E/50,478611 17,321389
Strona internetowa

CharakterystykaEdytuj

Parafia św. Dominika w Nysie obejmuje swoim zasięgiem terytorium północno-zachodnią części miasta oraz Jędrzychów i Skorochów. W jej skład wchodzą następujące ulice: ulice: Bociania, Br. Gierymskich, Chełmońskiego, Dunikowskiego, Głowackiego, Górna, Grottgera, Jaskółcza, Jastrzębia, Pl. Kilińskiego, Kościuszki, Krasickiego, Krucza, Kukułcza, Malczewskiego, Michałowskiego, Mieczysława I, Orla, Pionierów, Polna, Poniatowskiego, Słowiańska (numery nieparzyste 1-15 oraz 2), Słowicza, Sokola, Szymanowskiego, Ujejskiego, Wiejska, Wyczółkowskiego. Na jej terytorium zamieszkuje obecnie około 3700 wiernych[1].

Historia parafiiEdytuj

Tereny dzisiejszej parafii św. Dominika w Nysie od czasów średniowiecza wchodziły w skład parafii św. Jakuba. W 1788 r. na obszarze przedmieścia Friedrichstadt wybudowano kościół katolicki dla dominikanów.

Na przełomie XIX i XX wraz ze zniesieniem statusu miasta-twierdzy dokonuje się likwidacji murów miejskich i bram w Nysie czego efektem była rozbudowa miasta. Parafia św. Jakuba liczyła wówczas kilkadziesiąt tysięcy wiernych. W związku z tym władze diecezji wrocławskiej podjęły decyzję o wydzielenie z terytorium parafii św. Jakuba nowej parafii, która swoim terytorium miała objąć tereny położone na zachodnim brzegu Nysy Kłodzkiej. Oficjalnie nowa parafia została erygowana w 1914 r.

Pierwszym proboszczem nowej parafii został ks.dr Hubert Gerigk, który otrzymał święcenia kapłańskie w 1898 r. Podczas działań wojennych, prowadzonych na terenie Nysy, zabudowania parafialne uległy zupełnemu zniszczeniu, zaś kościół parafialny i filialny dewastacji.

Pierwsze lata powojenne przyniosły przesiedlenie dotychczasowych parafian w głąb Niemiec oraz osiedlenie na ich miejscu ludności polskiej. Od razu podjęto odbudowę bazy parafialnej. Pierwszym polskim proboszczem został franciszkanin – o. Marian. Opiekę duszpasterska nad wspólnotą sprawowali księża z parafii katedralnej.

W latach 1958-1962 trwały prace przy odbudowie, remoncie i rozbudowie kościoła oraz plebanii, w których udział brali lokalni parafianie[2].

ProboszczowieEdytuj

L.p. Lata rządów Imię i nazwisko Informacje dodatkowe
1 17 września 1915kwiecień 1944 ks. dr Hubert Gerigk doktor teologii i prawa kanonicznego
2 kwiecień 19441947 ks. Otto Jaritz przesiedlony do Rastattu (RFN) w 1947
3 19471950 o. Marian, O.F.M. franciszkanin
4 1950październik 1951 ks. Franciszek Grochoł zmarł w 1951 r.
5 październik 1951sierpień 1958 ks. J. Maciej
6 sierpień 1958 ks. dr Antoni Kubik profesor przy Wyższym Seminarium Duchownym w Nysie z zakresu nauk biblijnych.
7 ks. Józef Sztonyk
8 ks. Józef Urban
9 ks. Tadeusz Bartoszewski

KościółEdytuj

Kościół parafialny pw. św. Dominika wybudowano w latach 1784-1788, z inicjatywy zakonu dominikanów, którzy zarządzali nim i przyległym do niego klasztorem do sekularyzacji w 1810 r. Najcenniejsza w świątyni jest XVIII-wieczna polichromia późnobarokowa, pochodząca z czasów budowy kościoła, zawierająca sceny z życia św. Dominika, która była odnawiana w 1930 r.

Na terenie parafii znajdują się ponadto kościoły:

  • Kościół filialny pw. Matki Bożej Wiernej i św. Rocha – został zbudowany w 1835 r. dla mieszkańców Jędrzychowa; początkowo nosił wezwanie św. Urbana. Ostatnio restaurowany był w latach 1984-1986.
  • Kościół cmentarny pw. św. Krzyża – wybudowany w 1633 r.

W przeszłości kościołem filialnym tej parafii był także Kościół św. Franciszka z Asyżu, który powstał w 1659 r. dla zakonu kapucynów, z fundacji bpa Leopolda Wilhelma Habsburga, ordynariusza wrocławskiego. Jednakże od 1997 roku jest on kościołem głównym nowo utworzonej parafii św. Franciszka.

BibliografiaEdytuj

  • Słownik geografii turystycznej Sudetów, pod red, M. Staffy, t. 21, Wrocław 2008.

PrzypisyEdytuj