Profesor

tytuł lub stanowisko naukowe w jednostkach naukowych, tytuł honorowy oraz tytuł zwyczajowy w polskim szkolnictwie średnim

Profesor (z łac. professor 'nauczyciel, retor'; profiteri 'zeznawać publicznie, wyznawać') – termin mający w Polsce następujące znaczenia:

  • tytuł naukowy nadawany samodzielnym pracownikom naukowym
  • stanowisko nauczycieli akademickich
  • tytuł honorowy nadawany nauczycielom szkolnictwa podstawowego, gimnazjalnego i ponadgimnazjalnego
  • tytuł używany zwyczajowo w szkolnictwie średnim.

Profesor (tytuł naukowy)Edytuj

Tytuł naukowy nadawany jest za osiągnięcia naukowe i dydaktyczne pracownikom szkół wyższych i instytutów naukowo-badawczych. W Polsce nadaje go Prezydent RP po weryfikacji przez Centralną Komisję do spraw Stopni i Tytułów wniosku uczelni macierzystej lub innej uprawnionej macierzystej jednostki organizacyjnej w sprawie nadania tytułu naukowego. Tytuł ten jest przyznawany w Polsce dożywotnio.

Ponieważ tytuł ten nadaje Prezydent RP, a uroczystość związana z nadawaniem tego tytułu odbywa się niekiedy w Belwederze, to osoba, której ten tytuł został nadany, nazywana jest także przy mniej oficjalnych okolicznościach „profesorem belwederskim” lub coraz częściej „profesorem prezydenckim”.

W Polsce do 1990 roku istniały dwa tytuły naukowe profesora: profesor nadzwyczajny i profesor zwyczajny, oba przyznawane przez Radę Państwa. Obecnie oba te tytuły zostały zastąpione tytułem profesora, a terminy „profesor zwyczajny” i „profesor nadzwyczajny” są jedynie nazwami stanowisk pracy pracowników naukowych.

Profesor (stanowisko)Edytuj

Obowiązujące w Polsce przepisy o szkolnictwie wyższym przewidują stanowiska profesorskie w uczelniach. Są to: profesor zwyczajny, profesor nadzwyczajny (potocznie nazywany „profesorem uczelnianym”) i profesor wizytujący. Na stanowisku profesora zwyczajnego może być zatrudniony wyłącznie nauczyciel akademicki z tytułem naukowym profesora. Na stanowisku profesora nadzwyczajnego może być zatrudniony nauczyciel akademicki posiadający stopień doktora habilitowanego lub tytuł naukowy profesora. Dana osoba może pracować na dwóch lub większej liczbie stanowisk w różnych placówkach, będąc na jednym z nich profesorem zwyczajnym, a na innej nadzwyczajnym.

Profesor oświatyEdytuj

Polskich nauczycieli szkół podstawowych, gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych (to znaczy liceów, techników, szkół zawodowych) obowiązuje system awansu zawodowego, w ramach którego przewidziany jest tytuł honorowy profesora oświaty, nadawany przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania.

Profesor (tytuł zwyczajowy)Edytuj

W Polsce w szkołach średnich, zwłaszcza w liceach ogólnokształcących tradycyjnie nazywa się wszystkich nauczycieli profesorami. W krajach anglosaskich i byłych koloniach brytyjskich (na przykład w Indiach) tytuł profesora odnosi się zwyczajowo do nauczycieli akademickich.

Zobacz teżEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj