Robert Woodrow Wilson

Robert Woodrow Wilson (ur. 10 stycznia 1936 w Houston) – amerykański astronom, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki za odkrycie mikrofalowego promieniowania tła. Nagrodę Nobla otrzymał w roku 1978 wraz z Arno Penziasem[1]. W 1970 roku wraz z zespołem jako pierwszy odkrył linie widmowe tlenku węgla CO w dziewięciu źródłach galaktycznych, w tym w Mgławicy Oriona.

Robert Woodrow Wilson
Ilustracja
Wilson w 2016
Data i miejsce urodzenia 10 stycznia 1936
Houston
Zawód, zajęcie radioastronom, astrofizyk
Alma Mater Rice University
California Institute of Technology
Małżeństwo Elizabeth Rhoads Sawin – (1958 –)
Odznaczenia
Medal Henry Draper (1977)
Nagroda Nobla z fizyki (1978)
Robert Woodrow Wilson (z lewej) w towarzystwie Arno Penziasa

Życie i pracaEdytuj

Ukończył Lamar High School w River Oaks w Houston i studiował na Uniwersytecie Rice’a, również w Houston, gdzie został wprowadzony do społeczeństwa Phi Beta Kappa. W 1962 roku uzyskał doktorat z fizyki w California Institute of Technology[2].

W latach 1963–1976 pracował w Bell Laboratories w Holmdel, New Jersey. W 1976 został kierownikiem działu badań w Bell’s Radio Physics Research Department. W 1994 roku rozpoczął pracę w Harvard-Smithsonian Center for Astrophysics.

W 1979 został członkiem Amerykańskiej Narodowej Akademii Nauk[2].

Osiągnięcia naukoweEdytuj

Razem z Arno Penzias odkrył mikrofalowe promieniowanie tła, nazywane też reliktowym. Jego istnienie przewidzieli teoretycznie George Gamow (wraz z Ralphem Alpherem i Robertem Hermanem pod koniec lat 40.; odkrycie to zostało jednak zapomniane) i, niezależnie w latach 60. XX wieku, radziecki kosmolog Jakow Zeldowicz oraz Amerykanin Robert H. Dicke. Odkrycia dokonano podczas prób nowej anteny Holmdel Horn Antenna – przeznaczonej do zastosowań komercjalnych. Odkrywcy interpretowali dochodzący zewnątrz szum jako wynikający z samej konstrukcji anteny, posunęli się nawet do czyszczenia anteny z odchodów gołębi jako potencjalnego źródła szumu. Przypadkiem o ich kłopotach dowiedział się Dicke, który odwiedził naukowców i prawidłowo zinterpretował naturę szumu, którego obecność przewidział teoretycznie.

W 1970 roku wraz zespołem, którym kierował, dokonał odkrycia linii widmowych tlenku węgla CO[3] w dziewięciu źródłach galaktycznych, w tym w Mgławicy Oriona. Obserwacje linii widmowych CO stały się standardową metodą śledzenia chłodnego molekularnego gazu międzygwiezdnego, a wykrycie CO było znaczącym wydarzeniem dla radioastronomii milimetrowej i submilimetrowej.

Kontrowersje wokół przyznania nagrody NoblaEdytuj

Przyznanie Wilsonowi wraz z Arno Penzias Nagrody Nobla wzbudziło kontrowersje w środowisku naukowym. Wskazywano, że nagrodę powinien dostać też Robert Dicke, który teoretycznie przewidział istnienie promieniowania reliktowego i dokonał jego identyfikacji na miejscu odkrycia w Holmdel Township.

Nagrody i wyróżnieniaEdytuj

Działalność publicznaEdytuj

W 2016 roku podpisał list wzywający Greenpeace, Organizację Narodów Zjednoczonych i rządy na całym świecie do zaprzestania walki z organizmami zmodyfikowanymi genetycznie (GMO)[7].

PrzypisyEdytuj

  1. Cosmic Microwave Background (CMB) radiation, www.esa.int [dostęp 2020-07-16] (ang.).
  2. a b Robert Woodrow Wilson | Biography, Nobel Prize, & Facts, Encyclopedia Britannica [dostęp 2020-07-16] (ang.).
  3. R.W. Wilson, K.B. Jefferts, A.A. Penzias, Carbon Monoxide in the Orion Nebula, „Astrophysical Journal”, 161, 1970, L43, DOI10.1086/180567, ISSN 0004-637X [dostęp 2020-07-16] (ang.).c?
  4. Nagroda Royal Astronomical Socjety.
  5. Nagroda przyznawana przez National Radio Astronomy Observatory w Stanach Zjednoczonych.
  6. INSA :: Awards Recipients, insaindia.res.in [dostęp 2020-07-16].
  7. Laureates Supporting Precision Agriculture (GMOs) | Support Precision Agriculture, www.supportprecisionagriculture.org [dostęp 2020-07-16].

Linki zewnętrzneEdytuj