Sokolniki (województwo podkarpackie)

wieś w województwie podkarpackim

Sokolnikiwieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie tarnobrzeskim, w gminie Gorzyce[5].

Sokolniki
wieś
Państwo

 Polska

Województwo

 podkarpackie

Powiat

tarnobrzeski

Gmina

Gorzyce

Liczba ludności (2011)

2159[2][3]

Strefa numeracyjna

15

Kod pocztowy

39-434[4]

Tablice rejestracyjne

RTA

SIMC

0791616

Położenie na mapie gminy Gorzyce
Mapa konturowa gminy Gorzyce, blisko centrum po lewej na dole znajduje się punkt z opisem „Sokolniki”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole po prawej znajduje się punkt z opisem „Sokolniki”
Położenie na mapie województwa podkarpackiego
Mapa konturowa województwa podkarpackiego, u góry po lewej znajduje się punkt z opisem „Sokolniki”
Położenie na mapie powiatu tarnobrzeskiego
Mapa konturowa powiatu tarnobrzeskiego, u góry nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Sokolniki”
Ziemia50°38′30″N 21°48′28″E/50,641667 21,807778[1]

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie tarnobrzeskim.

Miejscowość należy do Parafii Świętej Rodziny w Trześni.

Części wsi edytuj

Integralne części wsi Sokolniki[6][5]
SIMC Nazwa Rodzaj
0791622 Górki część wsi
0791639 Murawy część wsi
0791645 Rokicina część wsi
0791651 Saskie Góry część wsi
0791668 Szklana Górka część wsi
0791674 Wieska część wsi
0791680 Wychylówka część wsi
0791697 Wytrząska część wsi
0791705 Zastawie część wsi

Historia edytuj

Pierwsza wzmianka w dokumentach na temat miejscowości z terenu obecnej gminy Gorzyce pochodzi z 1191 roku i dotyczy właśnie Sokolnik. Nazwa w brzmieniu "Sucholnici" pojawiła się w tzw. Kodeksie Dyplomatycznym Małopolski, kiedy to arcybiskup gnieźnieński konsekrował kościół św. Marii w Sandomierzu. W wydanym z tej okazji przywileju wyznaczone zostały dobra stanowiące uposażenie tego kościoła, wśród nich znalazły się Sokolniki.

Wykopaliska archeologiczne prowadzone na terenie tej wsi świadczą o tym, że istniała ona dużo wcześniej. Odkryte cmentarzyska pochodzą z czasów kultury łużyckiej. Kolejna wzmianka pochodzi z 1284 roku z dokumentu wydanego przez Leszka Czarnego. W II połowie XV wieku Jan Długosz w Komentarzach o Ziemi Sandomierskiej wspomina o dwunastu kmieciach, karczmie, kościele i folwarku komesa na Tarnowie w "Szokolnykach". Według zapisków lustracji królewszczyzny starostwa sandomierskiego, w miejscowości tej były dwa stawy rybne, z których ryby dostarczano do zamku w Sandomierzu.

W 1443 r. król Władysław Warneńczyk zwolnił łowców wywodzących się z królewskiej wsi Sokolniki od wszelkich danin, w zamian mieli stawiać się przy królu w czasie łowów. O miejscowości Sokolniki można spotkać informacje w dokumentach wydawanych przez króla Kazimierza Jagiellończyka i Zygmunta III Wazę.

W 1586 roku byli w Sokolnikach dwaj hodowcy sokołów dla książąt sandomierskich, najprawdopodobniej właśnie stąd wzięła się nazwa wsi. W 1835 r. właścicielami Sokolnik została rodzina Dolańskich.

Latem 2001 roku prawie wszystkie domostwa zostały zalane w wyniku powodzi, jaka nawiedziła gminę Gorzyce. Wieś została zalana wodami Wisły, która przerwała wał przeciwpowodziowy w Zalesiu Gorzyckim, około ośmiu kilometrów w linii prostej od pierwszych zabudowań w Sokolnikach. Pod wodą znalazły się także trzy inne wsie.

Podczas powodzi 19 maja 2010 pękł wał na Trześniówce w gminie Gorzyce. Przez 500-metrową wyrwę woda zalała między innymi Sokolniki. Rozmiar klęski przewyższył katastrofę z 2001 roku. Po dwóch tygodniach od powodzi Sokolniki zostają zalane po raz kolejny, tym razem 4 czerwca 2010. Stan wody był niższy o 20 cm niż podczas majowej powodzi, jednak tym razem miejscowość zalały trzy rzeki, Trześniówka od strony Trześni, Wisła od strony Zalesia Gorzyckiego, oraz Łęg od strony Orlisk Sokolnickich

Kalendarium edytuj

  • 1880 – Powstaje Ochotnicza Straż Pożarna
  • 1910/11 – Powstaje Kółko Rolnicze z Kasą Stefczyka
  • 1932/33 – Zawiązuje się Koło Gospodyń Wiejskich
  • 1937 – We wsi pojawił się pierwszy radioodbiornik
  • 1957 – Powstał komitet elektryfikacji wsi, prace ukończono w grudniu 1958 r.
  • 1958 – Koło Gospodyń Wiejskich sprowadziło pierwszą pralkę elektryczną
  • 1962 – Rozpoczęto budowę remizy strażackiej
  • 1966 – Utworzono Ludowy Zespół Sportowy obecnie LKS Sokół Sokolniki
  • 1985 – Otwarcie Domu Kultury i Wiejskiego Ośrodka Zdrowia
  • 1988 – Gazyfikacja wsi, gazociąg długości 25,5 km
  • 2001 – Kilkaset domostw zostaje zalanych wskutek powodzi, jaka nawiedziła gminę Gorzyce
  • 2008 – Wieś została podłączona pod sieć kanalizacyjną
  • 2010 – Powódź po raz drugi zalewa wieś i znaczną część gminy Gorzyce

Słynni mieszkańcy edytuj

Przypisy edytuj

  1. Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 126247
  2. Wieś Sokolniki w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2018-04-27] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  3. GUS: Ludność – struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.. [dostęp 2018-04-27].
  4. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 1189 [zarchiwizowane 2022-10-26].
  5. a b GUS. Rejestr TERYT
  6. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)

Linki zewnętrzne edytuj