Ulica Stare Nalewki w Warszawie

ulica w Warszawie

Ulica Stare Nalewki, do 2019 ulica Bohaterów Getta[1] – ulica na warszawskim Muranowie, biegnąca od ul. Długiej do bramy Ogrodu Krasińskich.

Ulica Stare Nalewki w Warszawie
Nalewki, Bohaterów Getta
Muranów
Ilustracja
Ulica Stare Nalewki przy Długiej
Państwo  Polska
Miejscowość Warszawa
Przebieg
Ikona ulica początek T.svg ul. Długa
Ikona ulica ślepy koniec.svg brama Ogrodu Krasińskich
Położenie na mapie Warszawy
Mapa lokalizacyjna Warszawy
Ulica Stare Nalewki w Warszawie
Ulica Stare Nalewki w Warszawie
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Ulica Stare Nalewki w Warszawie
Ulica Stare Nalewki w Warszawie
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa lokalizacyjna województwa mazowieckiego
Ulica Stare Nalewki w Warszawie
Ulica Stare Nalewki w Warszawie
Ziemia52°14′48,3″N 21°00′03,9″E/52,246750 21,001083

Ulica stanowi pozostałość przedwojennej ulicy Nalewki, która biegła niegdyś dalej od Ogrodu Krasińskich do nieistniejącego placu Muranowskiego. Ulica Nalewki została zniszczona w czasie II wojny światowej i nie została odbudowana.

HistoriaEdytuj

Główny artykuł: Ulica Nalewki w Warszawie.

Współczesna ulica Stare Nalewki jest zachowanym odcinkiem dawnej ulicy Nalewki. W latach 1940–1943 znajdował się on poza terenem warszawskiego getta. W grudniu 1953 ulica otrzymała nazwę Bohaterów Getta[2].

Nalewki były jedną z najważniejszych ulic przedwojennego Muranowa. W czasie wojny, w latach 1940–1943, znajdowała się na niej jedna z głównych bram warszawskiego getta, przy Nalewkach miały też miejsce pierwsze walki w czasie powstania w getcie warszawskim.

26 marca 1943 u zbiegu ulic Bielańskiej, Długiej i Nalewek miała miejsce akcja pod Arsenałem.

W okresie powstania warszawskiego w tym punkcie miasta toczyły się ciężkie walki związane z obroną reduty powstańczej w Pasażu Simonsa.

Po II wojnie światowej Nalewek nie zrekonstruowano. Przesądziło o tym przebicie ul. Marcelego Nowotki (ob. ul. Władysława Andersa). Nazwę Nalewki nadano niewielkiej ulicy położonej 100 metrów na zachód, pomiędzy ul. Władysława Andersa a ul. Ludwika Zamenhofa, natomiast krótki południowy fragment przedwojennych Nalewek przemianowano na ul. Bohaterów Getta.

Obecnie ulica jest pozbawiona zabudowy i została zredukowana do roli alejki w Ogrodzie Krasińskich. Na ulicy zachowała się przedwojenna brukowa nawierzchnia, a także tory tramwajowe pochodzące z pierwszego okresu budowy miejskiej sieci tramwajowej w Warszawie o historycznej szerokości 1525 mm[3].

W listopadzie 2012 Rada Warszawy zmieniła brzmienie pierwotnie nadanej nazwy ulicy z Bohaterów Ghetta na Bohaterów Getta[4].

W listopadzie 2019 z inicjatywy Muzeum Historii Żydów Polskich Polin Rada m.st. Warszawy zmieniła nazwę ulicy na Stare Nalewki w celu upamiętnienia historycznej ulicy bez konieczności zmiany adresów przy współczesnej ulicy Nalewki[1].

PrzypisyEdytuj

  1. a b Uchwała nr XXII/633/2019 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 28 listopada 2019 r. w sprawie zmiany nazwy obiektu miejskiego w Dzielnicy Śródmieście m.st. Warszawy. W: Dziennik Urzędowy Województwa Mazowieckiego poz. 14488 [on-line]. 9 grudnia 2019. [dostęp 2020-01-10].
  2. Kwiryna Handke: Słownik nazewnictwa Warszawy. Warszawa: Slawistyczny Ośrodek Wydawniczy, 1998, s. 362. ISBN 83-86619-97X.
  3. Warszawskie tramwaje elektryczne 1908–1998. Cz. II. Warszawa: Wydawnictwa Komunikacji i Łączności, 1998, s. 302. ISBN 83-907574-00.
  4. Uchwała N r XLVI/1259/2012 Rady miasta stołecznego Warszawy z dnia 8 listopada 2012 r. w sprawie nazw niektórych ulic, placów, ronda i skwerów w Dzielnicy Śródmieście m.st. Warszawy. W: Dziennik Urzędowy Województwa Mazowieckiego [on-line]. mazowieckie.pl, 21 listopada 2012. [dostęp 2013-09-19].

BibliografiaEdytuj

  • Jarosław Zieliński: Atlas dawnej architektury ulic i placów Warszawy, tom 1. Towarzystwo Opieki nad Zabytkami, 1995, s. 189. ISBN 83-902793-5-5.
  • Zbigniew Pakalski: Nalewki – z dziejów polskiej i żydowskiej ulicy w Warszawie. Oficyna Graficzno-Wydawnicza Typografika, 2003. ISBN 83-86417-44-7.