Zoran Milanović

Prezydent Chorwacji

Zoran Milanović (ur. 30 października 1966 w Zagrzebiu[1]) – chorwacki polityk i prawnik, parlamentarzysta, w latach 2007–2016 przewodniczący Socjaldemokratycznej Partii Chorwacji (SDP), premier Chorwacji w latach 2011–2016, od 2020 prezydent Chorwacji.

Zoran Milanović
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 30 października 1966
Zagrzeb
Prezydent Chorwacji
Okres od 18 lutego 2020
Małżonek Sanja Musić Milanović
Poprzednik Kolinda Grabar-Kitarović
Premier Chorwacji
Okres od 23 grudnia 2011
do 22 stycznia 2016
Przynależność polityczna SDP
Poprzednik Jadranka Kosor
Następca Tihomir Orešković
Przewodniczący Socjaldemokratycznej Partii Chorwacji
Okres od 2 czerwca 2007
do 26 listopada 2016
Przynależność polityczna SDP
Poprzednik Željka Antunović (p.o.)
Następca Davor Bernardić
podpis

ŻyciorysEdytuj

Ukończył studia prawnicze na Uniwersytecie w Zagrzebiu[1][2]. W 1993 rozpoczął pracę w Ministerstwie Spraw Zagranicznych. W 1994 jako pierwszy Chorwat wziął udział w misji zagranicznej z ramienia OBWE w Górskim Karabachu, enklawie w Azerbejdżanie, okupowanej przez wojska Armenii. Przebywał tam do 1996.

Po powrocie został doradcą chorwackiej misji przy UE i NATO w Brukseli. W czasie trzech lat rezydowania w Belgii ukończył studia podyplomowe na Université Libre de Bruxelles[2]. W 1999, po powrocie do Chorwacji, wstąpił do Socjaldemokratycznej Partii Chorwacji. W latach 2000–2003 był państwowym koordynatorem ds. NATO jako urzędnik rządowy w okresie premiera Ivicy Račana. Zajmował się sprawami akcesji i udziału w programie Partnerstwo dla Pokoju.

W 2004 wszedł w skład komitetu centralnego i do 2006 był rzecznikiem prasowym SDP. Po śmierci Ivicy Račana, na konwencji partii 2 czerwca 2007, został wybrany na nowego przewodniczącego Socjaldemokratycznej Partii Chorwacji[2]. W drugiej turze pokonał swoją główną konkurentkę, pełniącą obowiązki przewodniczącej partii, Željkę Antunović. W wyborach parlamentarnych w tym samym roku Zoran Milanović uzyskał po raz pierwszy mandat posła do Zgromadzenia Chorwackiego (VI kadencji)[1]. Kierowana przez niego SDP uzyskała wówczas najwięcej mandatów od czasu swojego powstania, jednak pozostała ugrupowaniem opozycyjnym. W wyborach w 2011 ponownie został wybrany do krajowego parlamentu z ramienia zwycięskiej Koalicji Kukuriku[1][3].

Po zwycięskich wyborach został desygnowany na urząd premiera, 23 grudnia 2011 formalnie rozpoczął urzędowanie po zatwierdzeniu przez parlament[4].

Jego gabinet funkcjonował przez całą kadencję. W wyborach w 2015 Zoran Milanović uzyskał poselską reelekcję[5]. Nie zdołał jednak stworzyć nowej koalicji rządowej, 22 stycznia 2016 na stanowisku premiera zastąpił go Tihomir Orešković. W wyborach w 2016 ponownie został wybrany do parlamentu[1], kierowana przez niego koalicja przegrała z centroprawicową HDZ[6]. Po przegranych wyborach zapowiedział rezygnację ze stanowiska lidera SDP i przeprowadzenie na listopad 2016 bezpośrednich wyborów nowego przewodniczącego SDP w dwóch turach, gdyby w pierwszej żaden kandydat nie uzyskałby więcej niż połowę głosów. Partią formalnie kierował do 26 listopada 2016, kiedy to w drugiej turze bezpośrednich wyborów nowym liderem socjaldemokratów został Davor Bernardić[7]. W marcu 2017 złożył mandat poselski[1], podejmując działalność w biznesie. W tym samym roku założył firmę konsultingową świadczącą usługi związane z procesem akcesji do Unii Europejskiej, doradzał m.in. premierowi Albanii Ediemu Ramie[8].

W 2019 wystartował w wyborach prezydenckich jako kandydat socjaldemokratów, otrzymując też poparcie innych ugrupowań centrowych i centrolewicowych. W pierwszej turze głosowania z 23 grudnia 2019 zajął pierwsze miejsce, otrzymując 29,6% głosów. Przeszedł do drugiej tury z ubiegającą się o reelekcję Kolindą Grabar-Kitarović, która dostała 26,7% głosów[9]. W drugiej turze wyborów, która miała miejsce 5 stycznia 2020, pokonał swoją kontrkandydatkę, zdobywając 52,7% głosów. Został tym samym wybrany na piątego prezydenta niepodległej Chorwacji[10]. Urząd prezydenta objął 18 lutego 2020[11].

Życie prywatneEdytuj

Zoran Milanović jest żonaty z Sanją Musić Milanović, ma dwoje dzieci.

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d e f Profil na stronie Zgromadzenia Chorwackiego (chorw.). [dostęp 2020-01-08].
  2. a b c Tomasz Żornaczuk. Chorwacja: Zaskakujący nowy prezydent. „Polityka”. Nr 3, 14 stycznia 2020. [dostęp 2020-01-18]. 
  3. Tko će u klupe na Markovom trgu sjesti na konstituirajućoj sjednici? (chorw.). novilist.hr, 5 grudnia 2011. [dostęp 2013-04-16].
  4. Croatian Lawmaker Confirms Premier Milanovic’s Cabinet (ang.). businessweek.com, 23 grudnia 2011. [dostęp 2011-12-25].
  5. Donosimo pregled svih kandidata koji su izborili mjesto u Saboru (chorw.). vecernji.hr, 9 listopada 2015. [dostęp 2015-11-09].
  6. Ovo su novi zastupnici u Saboru: Pogledajte tko je sve prošao (chorw.). vecernji.hr, 12 września 2016. [dostęp 2016-09-12].
  7. Konačni rezultati izbora za predsjednika SDP-a (chorw.). sdp.hr, 28 listopada 2016. [dostęp 2016-11-29].
  8. Mateusz Seroka: Zoran Milanović prezydentem Chorwacji. osw.waw.pl, 8 stycznia 2020. [dostęp 2020-01-08].
  9. Nije obrađeno samo jedno biračko mjesto: Milanoviću 29,55%, Grabar-Kitarović 26,65% (chorw.). vecernji.hr, 23 grudnia 2019. [dostęp 2019-12-23].
  10. Croatia Presidential Election: Milanović Defeats Incumbent Grabar-Kitarović (ang.). total-croatia-news.com, 6 stycznia 2020. [dostęp 2020-01-06].
  11. Zoran Milanović Inaugurated as President (ang.). total-croatia-news.com, 18 lutego 2020. [dostęp 2020-02-18].

BibliografiaEdytuj