Otwórz menu główne

Żytowiecko

wieś w województwie wielkopolskim

Żytowiecko (niem. Seide) – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie gostyńskim, w gminie Poniec[2]. Na południowy wschód od wsi przepływa Rów Polski (Kopanica), otoczony mokradłami[3].

Żytowiecko
Żytowiecko
Państwo  Polska
Województwo wielkopolskie
Powiat gostyński
Gmina Poniec
Liczba ludności (2009) 451[1]
Strefa numeracyjna (+48) 65
Kod pocztowy 63-800
(poczta: Gostyń)
Tablice rejestracyjne PGS
SIMC 0375243
Położenie na mapie gminy Poniec
Mapa lokalizacyjna gminy Poniec
Żytowiecko
Żytowiecko
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Żytowiecko
Żytowiecko
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Żytowiecko
Żytowiecko
Położenie na mapie powiatu gostyńskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu gostyńskiego
Żytowiecko
Żytowiecko
Ziemia51°48′19″N 16°56′05″E/51,805278 16,934722

HistoriaEdytuj

Wieś istniała przynajmniej w 1310 roku i należała do powiatu ponieckiego[4]. Pierwszy kościół istniał przed 1446[4]. W 1580 mieszkali tu m.in. Jakub Żytowiecki, Barbara Żytowiecka i Jakub Rakoszewski[4]. Drewniany kościół został odnowiony staraniem Mikołaja Mycielskiego w poł. XVII wieku[4]. Istniejący kościół z cegły wybudował w 1777 Maksymilian Mielżyński[4]. Parafia należała do dekanatu krobskiego i w 1873 liczyła 1921 wiernych[4].

W okresie Wielkiego Księstwa Poznańskiego (1815-1848) miejscowość należała do wsi większych w ówczesnym pruskim powiecie Kröben (krobskim) w rejencji poznańskiej[5]. Żytowiecko należało do okręgu krobskiego tego powiatu i stanowiło część majątku Rokosowo, którego właścicielem był wówczas (1846) Józef Mycielski[5]. Według spisu urzędowego z 1837 roku wieś liczyła 445 mieszkańców, którzy zamieszkiwali 49 dymów (domostw)[5].

Pod koniec XIX wieku w Żytowiecku była szkoła, a wieś liczyła 15 gospodarstw i 272 mieszkańców, z czego 9 ewangelików[4]. Folwark Żytowiecko-Aleksandrowo podlegał właścicielom pobliskiego Grodziska[4].

Wieś rycerska, własność hrabiego Krzysztofa Mielżyńskiego, położona była w 1909 roku w powiecie gostyńskim rejencji poznańskiej w Wielkim Księstwie Poznańskim[6].

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa leszczyńskiego.

Zabytki i turystykaEdytuj

W Żytowiecku znajdują się następujące zabytki wpisane na listę Narodowego Instytutu Dziedzictwa[7]:

  • późnobarokowy kościół parafialny pw. św. Stanisława, wybudowany w latach 1773-1777 przez Maksymiliana Mielżyńskiego, miejscowego dziedzica[3][4]
  • brama w murze kościelnym z końca XVIII wieku
  • organistówka z końca XVIII wieku
  • spichlerz w zespole folwarcznym z 1857

We wsi znajduje się też drewniany wiatrak-koźlak z 1713[3].

Przez Żytowiecko przebiega znakowany czarny szlak pieszy z Pudliszek do Gostynia[3].

PrzypisyEdytuj

  1. woj. wielkopolskie >> pow. gostyński >> gmina Poniec. Wszystkie dane dla miejscowości Żytowiecko. W: Bank Danych Lokalnych [on-line]. Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 3 listopada 2014].
  2. a b Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. „Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 2627, 13 lutego 2013. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 3 listopada 2014]. 
  3. a b c d Jan Maj, Marek Aleksandrzak: Leszno: mapa topograficzna Polski. Wersja turystyczna. Wyd. 2. Warszawa: Wojskowe Zakłady Kartograficzne, 2011. ISBN 83-7135-149-6.
  4. a b c d e f g h i Żytowiecko w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego. T. XIV: Worowo – Żyżyn. Warszawa 1895.
  5. a b c Leon Plater: Opisanie historyczno-statystyczne Wielkiego Ksie̜ztwa Poznańskiego. Lipsk: Ksie̜garnia Zagraniczna (Librairie Étrangère), 1846, s. 231.
  6. Księga adresowa polskich właścicieli ziemskich Wielkiego Księstwa Poznańskiego z uwzglednieniem powiatu, stacyi poczty, telegrafu, dworca, Poznań 1909, s. 8.
  7. Wykaz zabytków nieruchomych wpisanych do rejestru zabytków na terenie województwa wielkopolskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 36. [dostęp 3 listopada 2014].