Borów Polski

wieś w województwie lubuskim

Borów Polskiwieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie nowosolskim, w gminie Nowe Miasteczko.

Borów Polski
wieś
Ilustracja
Zamek w Borowie Polskim
Państwo

 Polska

Województwo

 lubuskie

Powiat

nowosolski

Gmina

Nowe Miasteczko

Liczba ludności (2021)

109[2]

Strefa numeracyjna

68

Kod pocztowy

67-124[3]

Tablice rejestracyjne

FNW

SIMC

0912362

Położenie na mapie gminy Nowe Miasteczko
Mapa konturowa gminy Nowe Miasteczko, blisko centrum na lewo u góry znajduje się punkt z opisem „Borów Polski”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po lewej znajduje się punkt z opisem „Borów Polski”
Położenie na mapie województwa lubuskiego
Mapa konturowa województwa lubuskiego, na dole znajduje się punkt z opisem „Borów Polski”
Położenie na mapie powiatu nowosolskiego
Mapa konturowa powiatu nowosolskiego, na dole znajduje się punkt z opisem „Borów Polski”
Ziemia51°42′00″N 15°40′19″E/51,700000 15,671944[1]

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

Nazwa edytuj

Borov poloicali 1220, Windisch Bohrau 1791–1938, Windischborau 1938–1945, Borów Mały 1945–1948, Borów Polski od 1948.

Historia edytuj

Pierwsze informacje o wsi pochodzi z 1220 roku, kiedy to w dokumencie biskupa wrocławskiego Wawrzyńca napisane zostało, że dziesięcina należna biskupowi oddana została na parafię w Solnikach. Wieś przez wiele wieków związana była z rycerskim rodem Rechenbergów. Kożuchów wraz z okolicznymi wsiami otrzymali oni w 1516 roku od króla Czech. W roku 1649 wioskę przejął zakon jezuitów, który osiedlił się w otyńskim zamku zamieniając go w klasztor.

Właściciele wsi

  • koniec XIII wieku- ród de Pensa
  • 1391-1649 ród von Rechenbergów
  • 1649-1787 zakon jezuitów
  • 1787- książę Biron Piotr
  • 1868 von Laucken-Wackenitz

Zabytki edytuj

Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisane są[4]:

  • kościół filialny pod wezwaniem św. Klemensa, późnogotycki z XV wieku, XVI-XVII wieku
  • kaplica pod wezwaniem św. Anny, z około 1600 roku
  • Ruiny zamku gotyckiego z XIV wieku rozbudowanego w XVI wieku. Gotycki zamek powstał w końcu XIV w. na planie prostokąta o wymiarach 22,5 na 23,5 m. Budowę siedziby przypisuje się Heinrichowi II von Rechenberg, wymienionemu w dokumencie z 1391 roku. W 1459 roku zamek zostaje zniszczony przez mieszczan wrocławskich[5]. W latach 1548-1550 rozbudowano zamek o skrzydło renesansowe od strony wschodniej na polecenie Georga von Rechenberga. Tablica erekcyjna odnaleziona na terenie zamku, wskazuje, że modernizację przeprowadzono w dwóch etapach: w pierwszym – przebudowano zapewne dom gotycki i mury kurtynowe. W drugim – zni­welowano fosę przy wschodniej ścianie gotyckiej budowli, dostawiając do niej nowe skrzy­dło. Nowa renesansowy budynek był czterokondygnacyjny. Do południowo-wschodniego na­rożnika została dostawiona także czterokondygnacyjna, cylindryczna wieża. Hans von Rechenberg, wnuk Georga, przenosi się na stałe do Otynia, a tym samym Borów przestaje pełnić rolę rodowej siedziby. Po śmierci ostatniego z von Rechenbergów linii borowsko-otyńskiej w roku 1610, Johanna Georga, przez 30 lat trwał konflikt o dziedzictwo borowsko-otyńskich dóbr pomiędzy Melchiorem von Rechenbergiem ze Sławy a Heleną von Sprintzenstein. Dobra w końcu posiadł mąż Heleny- Johann von Sprintzenstein, który zapisuje je w testamencie jezuitom. Po przejęciu majątku w 1649 roku przez jezuitów niezamieszkany zamek zaczął popadać w ruinę. Około 1800 roku runęła renesansowa wieża. W 2. poł. XIX wieku zachowana cześć renesan­sowa została zaadaptowana na spichlerz, w związku z czym budowla została nakryta dachem i otrzy­mała nowe stropy. Funkcje spichlerza zamek pełnił do 1968 roku kiedy to zawalił się dach i stropy. Od tego momentu zamek należący do Gminy Nowe Miasteczko ulega dalszej dewastacji. W latach 2001-2002 na terenie założenia przeprowadzono prace archeologiczne, w trakcie których cały teren uporządkowano. Obecnie obiekt jest ponownie zaniedbany[6].

Demografia edytuj

Liczba mieszkańców miejscowości w poszczególnych latach[7]:

Rok Ilość mieszkańców
1998 116
2002 130
2009 130
2011 133
2021 109

Przypisy edytuj

  1. Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 9 stycznia 2024, identyfikator PRNG: 9185
  2. NSP 2021: Ludność w miejscowościach statystycznych [online], Bank Danych Lokalnych GUS, 19 września 2022 [dostęp 2022-10-04].
  3. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 85 [zarchiwizowane 2022-10-26].
  4. Rejestr zabytków nieruchomych woj. lubuskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 49. [dostęp 2013-02-02].
  5. Borów Polski [online], Polskie Zabytki [dostęp 2018-05-09].
  6. Lubuski Wojewódzki Konserwator Zabytków - Borów Polski - Zamek [online], www.lwkz.pl [dostęp 2018-05-09] (ang.).
  7. Wieś Borów Polski (lubuskie) » mapy, GUS, nieruchomości, regon, kod pocztowy, atrakcje, edukacja, kierunkowy, demografia, zabytki, tabele, statystyki, linie kolejowe, liczba ludności, drogi publiczne [online], Polska w liczbach [dostęp 2023-03-03] (pol.).

Bibliografia edytuj

  • Andrzejewski, T., Motyl, K., Siedziby rycerskie w księstwie głogowskim. Zamki i dwory Rechenbergów i Schönaichów, Nowa Sól 2002
  • Garbacz, K., Szlakiem zabytkowych miast. Przewodnik po południowej części województwa lubuskiego., Zielona Góra 2005, str 186-187
  • Kowalski, Stanisław, Zabytki województwa zielonogórskiego, Zielona Góra 1987
  • Lutsch, H., Verzeichnis der Kunstdenkmäler der Provinz Schlesien [Bd. 3]: Die Kunstdenkmäler des. Reg.-Bezirks Liegnitz Breslau: Wilh. Gottl. Korn. 1891, str 70-71
  • Zespół pod redakcją Iwony Perut-Gierasimczuk, Czas architekturą zapisany, Zielona Góra 1998