Czosnek siatkowaty

gatunek rośliny

Czosnek siatkowaty (Allium victorialis L.) – gatunek byliny należący do rodziny amarylkowatych (Amaryllidaceae) (podrodziny czosnkowych). Rośnie dziko w Azji i Europie (bez północnej części tych kontynentów)[3][4]. W Polsce na naturalnych siedliskach jest rzadki, występuje w południowo-wschodniej części kraju i w Sudetach[5][6].

Czosnek siatkowaty
Ilustracja
Systematyka[1][2]
Domena

eukarionty

Królestwo

rośliny

Podkrólestwo

rośliny zielone

Nadgromada

rośliny telomowe

Gromada

rośliny naczyniowe

Podgromada

rośliny nasienne

Nadklasa

okrytonasienne

Klasa

Magnoliopsida

Nadrząd

liliopodobne (≡ jednoliścienne)

Rząd

szparagowce

Rodzina

czosnkowate

Rodzaj

czosnek

Gatunek

czosnek siatkowaty

Nazwa systematyczna
Allium victorialis L.
Sp. pl. 1:295. 1753
Pokrój
Owoce

MorfologiaEdytuj

Łodyga
Głąbik o wysokości 20-60 cm. Pod ziemią skośne i grube kłącze oraz liczne cebulki o wrzecionowatym kształcie, okryte brunatnymi włóknami[7].
Liście
2-3, duże i sztywne. Są krótkoogonkowe, podłużnie lancetowate lub podłużnie eliptyczne[7].
Kwiaty
Zebrane w kulisty baldach, który przed kwitnieniem jest zwisły i nie posiada cebulek. Okrywa baldachu jest tak długa, jak baldach, 1-2-klapowa, biaława. Działki kwiatu białe lub zielonożółtawe. Pręciki dłuższe od działek[7].
Owoc
Torebka.
Kłącze
Grube, skośne, z cebulami pokrytymi brunatnymi włóknami.

Biologia i ekologiaEdytuj

Bylina, geofit. Rośnie na skałach i halach. Kwitnie w lipcu i sierpniu.

ZagrożeniaEdytuj

Gatunek umieszczony na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski (2006)[8] i na obszarze Polski uznany za wymierający na izolowanych stanowiskach (kategoria zagrożenia [E]). W wydaniu z 2016 roku otrzymał kategorię NT (bliski zagrożenia)[9].

ZastosowanieEdytuj

W Japonii, Korei i na Kaukazie jest uprawiany[3].

PrzypisyEdytuj

  1. Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI10.1371/journal.pone.0119248, PMID25923521, PMCIDPMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
  2. Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2010-03-09] (ang.).
  3. a b Taxon: Allium victorialis L.. Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2022-01-14].
  4. Allium victorialis L.. [w:] Plants of the World online [on-line]. Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2022-01-14].
  5. Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
  6. Adam Zając, Maria Zając, Atlas rozmieszczenia roślin naczyniowych w Polsce, Kraków: Pracownia Chorologii Komputerowej Instytutu Botaniki Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2001, s. 50, ISBN 83-915161-1-3, OCLC 50542006.
  7. a b c Władysław Szafer, Stanisław Kulczyński: Rośliny polskie. Warszawa: PWN, 1953.
  8. Red list of plants and fungi in Poland. Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Zbigniew Mirek, Kazimierz Zarzycki, Władysław Wojewoda, Zbigniew Szeląg (red.). Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera, Polska Akademia Nauk, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
  9. Kaźmierczakowa R., Bloch-Orłowska J., Celka Z., Cwener A., Dajdok Z., Michalska-Hejduk D., Pawlikowski P., Szczęśniak E., Ziarnek K.: Polska czerwona lista paprotników i roślin kwiatowych. Polish red list of pteridophytes and flowering plants. Kraków: Instytut Ochrony Przyrody Polskiej Akademii Nauk, 2016. ISBN 978-83-61191-88-9.