George Kennan

dyplomata amerykański

George Frost Kennan (ur. 16 lutego 1904 w Milwaukee, zm. 17 marca 2005 w Princeton) – amerykański dyplomata, sowietolog, uważany za architekta polityki zimnej wojny w latach 40. i 50. XX wieku.

George Kennan
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 16 lutego 1904
Milwaukee
Data i miejsce śmierci 16 marca 2005
Princeton
Ambasador USA w ZSRR
Okres od 14 maja 1952
do 19 września 1952
Poprzednik Alan Kirk
Następca Charles E. Bohlen
Odznaczenia
Prezydencki Medal Wolności (Stany Zjednoczone)

Był stryjecznym wnukiem podróżnika George Kennana (1845–1924). Kształcił się w szkole wojskowej, następnie na Uniwersytecie w Princeton (ukończył w 1925). Po studiach podjął pracę w amerykańskiej służbie dyplomatycznej. Pierwszą placówka zagraniczna Kennana była w Genewie, potem przeniesiono go do Hamburga (1927), następnie do Tallinna (1928); był trzecim sekretarzem wspólnej ambasady USA w republikach bałtyckich. W 1929 został przeniesiony do Berlina, gdzie – już jako urzędnik Departamentu Stanu – poznawał język i kulturę rosyjską. Jako ekspert ds. ZSRR znalazł się w składzie personelu ponownie otwartej w 1933 ambasady amerykańskiej w Moskwie, gdzie pozostawał do 1937.

W kolejnych latach pracował krótko w Stanach Zjednoczonych, następnie w Pradze, wreszcie w 1940 został skierowany ponownie do Berlina. Był pierwszym sekretarzem ambasady aż do wypowiedzenia wojny Stanom Zjednoczonym przez Niemcy. Został wówczas internowany i powrócił do kraju kilka miesięcy później, w maju 1942. Wkrótce ponownie znalazł się w Europie jako amerykański przedstawiciel w Portugalii. W 1944 po raz kolejny wysłany został na placówkę do Moskwy. Jego „długi telegram” z lutego 1946[1] był pierwszą powojenną analizą polityki zagranicznej ZSRR i jej ścisłej współzależności z ustrojem i polityką wewnętrzną. Konkluzją długiego telegramu był postulat rewizji dotychczasowej polityki USA wobec ZSRR i rozpoczęcie zdefiniowanej w nim właśnie polityki powstrzymywania. Słynny artykuł Kennana The Sources of Soviet Conduct, opublikowany anonimowo (tzw. X Article) w piśmie „Foreign Affairs” (zajmującym się stosunkami międzynarodowymi), był publiczną wersją jego telegramu i formułował definicję polityki powstrzymywania (określanej już oficjalnie jako „zimna wojna”) przyjętej w początku 1947 przez administrację Trumana jako doktryna amerykańskiej polityki zagranicznej. W 1952 został mianowany ambasadorem w ZSRR, ale już w październiku tego samego roku utracił stanowisko po skandalu dyplomatycznym, jaki wywołała jego wypowiedź porównująca ZSRR do nazistowskich Niemiec. Jego następcą na stanowisku ambasadora w Moskwie był Charles Bohlen.

W 1953 odszedł ze służby dyplomatycznej i podjął pracę w Princeton, w Instytucie Studiów Wyższych (Institute for Advanced Study). Prowadził tam wykłady i publikował wiele prac dotyczących polityki międzynarodowej, m.in. wyróżnioną Nagrodą Pulitzera książkę Russia Leaves the War (1956). W latach 1961–1963 był ambasadorem amerykańskim w Jugosławii. W 1982 został laureatem Nagrody Pokojowej Księgarzy Niemieckich.

Wybrane publikacjeEdytuj

  • American Diplomacy, 1900–1950 (1951)
  • Realities of American Foreign Policy (1954)
  • Russia Leaves the War (1956)
  • The Decision to Intervene (1958)
  • Russia, the Atom, and the West (1958)
  • Russia and the West under Lenin and Stalin (1961)
  • Memoirs, 1925–1950 (1967)
  • From Prague after Munich: Diplomatic Papers, 1938–1940 (1968)
  • The Marquis de Custine & His „Russia in 1839” (1971)
  • Memoirs, 1950–1963 (1972)
  • The Decline of Bismarck's European Order: Franco-Russian Relations, 1875–1890 (1979)
  • The Nuclear Delusion: Soviet-American Relations in the Atomic Age (1982)
  • The Fateful Alliance: France, Russia, and the Coming of the First World War (1984)
  • Sketches from a Life (1989)
  • Around the Cragged Hill: A Personal and Political Philosophy (1993)
  • At a Century's Ending: Reflections 1982–1995 (1996)
  • An American Family: The Kennans – The First Three Generations (2000)

PrzypisyEdytuj

  1. George Kennan: The Long Telegram

BibliografiaEdytuj

  • Mirosław Filipowicz, Emigranci i Jankesi. O amerykańskich historykach Rosji, Lublin: Wydawnictwo KUL 2007, s. 153–156.