Gjirokastёr

miasto w Albanii

Gjirokastёr, Gjirokastra (gr. Αργυρόκαστρο, Arjirókastro, pol. rzadko: Dżirokastra[1]) – miasto w południowej Albanii w okręgu Gjirokastёr. Miasto jest jednym z dwóch albańskich (oprócz Beratu) miast-muzeów. Zawdzięcza to między innymi kamiennym domkom starówki, które są pokryte szarymi łupkami. Liczne uliczki są bardzo strome, dlatego też Gjirokastёr zwana jest "Miastem Tysiąca Schodów". W 2005 roku miasto zostało wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. W 2008 roku wpis rozszerzono o miasto Berat.

Gjirokastёr
Ilustracja
Widok na miasto
Herb
Herb
Państwo

 Albania

Obwód

Gjirokastёr

Okręg

Gjirokastёr

Wysokość

300 m n.p.m.

Populacja (2003)
• liczba ludności


34 000

Nr kierunkowy

084

Kod pocztowy

6001-6003

Tablice rejestracyjne

GJ

Położenie na mapie Albanii
Mapa konturowa Albanii, na dole znajduje się punkt z opisem „Gjirokastёr”
Ziemia40°04′N 20°08′E/40,066667 20,133333
Strona internetowa
Historyczne centrum Beratu i Gjirokastry[a]
Obiekt z listy światowego dziedzictwa UNESCO
ilustracja
Państwo

 Albania

Typ

kulturowy

Spełniane kryterium

III, IV

Numer ref.

569

Region[b]

Europa i Ameryka Północna

Historia wpisania na listę
Wpisanie na listę

2005
na 29. sesji

Dokonane zmiany

2008

Nazwa Gjirokastёr wywodzi się z języka greckiego. Za czasów panowania bizantyńskiego, w XIII w. miasto nosiło nazwę Argyropolis („Srebrne Miasto”) lub Argyrokastron („Srebrna Twierdza”). Sami Albańczycy uważają, iż właściwe wyjaśnienie nazwy wiązać należy ze starożytnym iliryjskim plemieniem Argyrów, które w starożytności zamieszkiwało te tereny.

Nad miastem góruje stara, średniowieczna twierdza, rozbudowana przez Turków osmańskich. Niegdyś w podziemiach twierdzy mieściło się więzienie dla więźniów politycznych.

Gjirokastёr jest rodzinnym miastem najbardziej znanego na świecie pisarza albańskiego – Ismaila Kadare. W mieście tym rozgrywa się akcja kilku jego powieści, w tym Kronika ne gurë (Kronika w kamieniu).

Urodził się tutaj również Enver Hoxha, przywódca komunistycznej Albanii w latach 1944-85.

Wzrost liczby ludnościEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Polski Komitet ds. UNESCO. Albania. [dostęp 2011-02-18].

BibliografiaEdytuj

  • D.Hall, Albania and the Albanians, New York 1994.
 
Widok na miasto
 
Dom w Gjirokastёr, w którym urodził się Enver Hodża