Otwórz menu główne

Komitet Światowego Dziedzictwa

Logo Komitetu Światowego Dziedzictwa

Komitet Światowego Dziedzictwa właśc. Międzyrządowy Komitet Ochrony Światowego Dziedzictwa Kulturalnego i Naturalnego[1] (ang. World Heritage Committee) – komitet ustanowiony przez Konwencję w sprawie ochrony światowego dziedzictwa kulturowego i naturalnego z 1976 roku do realizacji jej postanowień.

Komitet prowadzi Listę światowego dziedzictwa UNESCO.

OrganizacjaEdytuj

W Komitecie zasiadają przedstawiciele z 21 krajów wybierani przez Zgromadzenie Ogólne Państw-Stron Konwencji[1][2]. Członkowie Komitetu są wybierani na okres do sześciu lat, przy czym większość Państw-Stron Konwencji dobrowolnie ustala kadencję swoich członków na cztery lata, by umożliwić innym Państwom członkostwo w Komitecie[3]. Wszyscy członkowie Komitetu wybrani w 2009 i 2011 roku mają kadencje czteroletnie[3]. Określona liczba mandatów może być zarezerwowana dla Państw-Stron, które nie posiadają żadnego obiektu na Liście światowego dziedzictwa, jeśli Komitet podejmie taką decyzję na sesji poprzedzającej Zgromadzenie Ogólne[4].

Członkowie Komitetu reprezentują obecnie (sierpień 2016) następujące kraje: Angolę (2015–2019), Azerbejdżan (2015–2019), Burkinę Faso (2015–2019), Chorwację (2013–2017), Kubę (2015–2019), Filipiny (2013–2017), Finlandię (2013–2017), Indonezję (2015–2019), Jamajkę (2013–2017), Kazachstan (2013–2017), Koreę Południową (2013–2017), Kuwejt (2015–2019), Liban (2013–2017), Peru (2013–2017), Polskę (2013–2017), Portugalię (2013–2017), Tanzanię (2015–2019), Tunezję (2015–2019), Wietnam (2013–2017) i Zimbabwe (2015–2019)[3][5].

DziałalnośćEdytuj

Komitet podejmuje decyzje dotyczące ogólnej polityki i zasad realizacji Konwencji w sprawie ochrony światowego dziedzictwa[1][3]. Aby ułatwić wdrażanie Konwencji, Komitet opracowuje cele strategiczne. Aktualne cele strategiczne – cztery ustalone w 2002 roku (Deklaracja Budapesztańska) i jeden dodany w 2007 roku[6] – to (w ang. 5C)[7]:

  • Wzmacnianie wiarygodności (Credibility) Listy światowego dziedzictwa
  • Zapewnienie efektywnej ochrony i konserwacji (Conservation) dóbr światowego dziedzictwa
  • Promocja skutecznego zwiększania kompetencji (Capacity building) Państw-Stron
  • Wzrost społecznego zainteresowania, zaangażowania i wsparcia dla światowego dziedzictwa poprzez komunikację (Communication) społeczną
  • Wzmacnianie roli społeczności (Communities) we wdrażaniu Konwencji światowego dziedzictwa

Komitet obraduje podczas dorocznych sesji[a], w trakcie których decyduje o wpisaniu obiektu na Listę światowego dziedzictwa, umieszczeniu na liście światowego dziedzictwa w zagrożeniu lub skreśleniu z tych list[3]. Komitet może odłożyć decyzję odnośnie wniosku nominacyjnego i poprosić o dodatkowe informacje lub wniosek odrzucić[8][9].

Komitetowi doradzają następujące organizacje[10]:

Komitet decyduje również o wykorzystaniu Funduszu Dziedzictwa Światowego[3], przyznając pomoc finansową na wniosek Państw-Stron Konwencji[8]. Roczna kwota do dyspozycji to 3 miliony dolarów amerykańskich[11].

Komitet monitoruje stan obiektów i działania podjęte w celu ich ochrony i zachowania – każde Państwo-Strona przedkłada Komitetowi cykliczne sprawozdania[12]. Komitet może poprosić Państwo-Stronę o podjęcie kroków naprawczych, jeśli obiekt wpisany na listę nie jest właściwie zarządzany[8].

Komitet wspierany jest przez Sekretariat powołany przez Dyrektora Generalnego UNESCO[13]. Funkcja Sekretariatu jest sprawowana przez Centrum Światowego Dziedzictwa (ang. World Heritage Centre), które zostało utworzone w tym celu w 1992 roku i mieści się w Paryżu[13].

Co dwa lata Komitet składa sprawozdanie z swoich działań Zgromadzeniu Ogólnemu Państw-Stron i Konferencji Generalnej UNESCO[7].

Lista sesji Komitetu Światowego DziedzictwaEdytuj

 
39. sesja Komitetu Światowego Dziedzictwa w Bonn, 28.06–08.07.2015
Konferencja Rok Data Miejsce Kraj
1 1977 27.06–1.07 Paryż   Francja
2 1978 5–8.09 Waszyngton   Stany Zjednoczone
3 1979 22–26.10 Kair i Luksor   Egipt
4 1980 1–5.09 Paryż   Francja
5 1981 26–30.10 Sydney   Australia
6 1982 13–17.12 Paryż   Francja
7 1983 5–9.12 Florencja   Włochy
8 1984 29.10–2.11 Buenos Aires   Argentyna
9 1985 2–6.12 Paryż   Francja
10 1986 24–28.11 Paryż   Francja
11 1987 7–11.12 Paryż   Francja
12 1988 5–9.12 Brasília   Brazylia
13 1989 11–15.12 Paryż   Francja
14 1990 7–12.12 Banff   Kanada
15 1991 9–13.12 Kartagina   Tunezja
16 1992 7–14.12 Santa Fe   Stany Zjednoczone
17 1993 6–11.12 Cartagena   Kolumbia
18 1994 12–17.12 Phuket   Tajlandia
19 1995 4–9.12 Berlin   Niemcy
20 1996 2–7.12 Mérida   Meksyk
21 1997 1–6.12 Neapol   Włochy
22 1998 30.11–5.12 Kioto   Japonia
23 1999 29.11–4.12 Marrakesz   Maroko
24 2000 27.11–2.12 Cairns   Australia
25 2001 11–16.12 Helsinki   Finlandia
26 2002 24–29.06 Budapeszt   Węgry
27 2003 30.06–5.07 Paryż   Francja
28 2004 28.06–7.07 Suzhou   Chiny
29 2005 10–17.07 Durban   Południowa Afryka
30 2006 8–16.07 Wilno   Litwa
31 2007 23.6–1.07 Christchurch   Nowa Zelandia
32 2008 2–10.07 Québec   Kanada
33 2009 22–30.06 Sewilla   Hiszpania
34 2010 25.07–3.08 Brasília   Brazylia
35 2011 19–29.06 Paryż   Francja
36 2012 24.06–06.07 Petersburg   Rosja
37 2013 16–27.06 Phnom Penh   Kambodża
38 2014 15–25.06 Doha   Katar
39 2015 28.06–08.07 Bonn   Niemcy
40[b] 2016 10–17.07
24–26.10
Stambuł
Paryż
  Turcja
  Francja
41 2017 02-12.07 Kraków   Polska
42 2018 24.06-04.07 Manama   Bahrajn
43[c] 2019 30.06-10.07 Baku   Azerbejdżan

UwagiEdytuj

  1. Wytyczne operacyjne do realizacji Konwencji światowego dziedzictwa (ang. Operational Guidelines for the Implementation of the World Heritage Convention) mówią, że Komitet spotyka się przynajmniej raz do roku (czerwiec/lipiec).
  2. Sesja zakończona 3 dni przed planowanym terminem ze względu na kwestie bezpieczeństwa związane z zamachem stanu w Turcji (pierwotnie planowano sesję do dnia 20.07.2016). Sesję dokończono w siedzibie głównej UNESCO w Paryżu w dniach 24-26 października 2016 roku. [1] [2].
  3. Planowana sesja.

PrzypisyEdytuj

  1. a b c Dziennik Ustaw 1976 r. nr 32 poz. 190 (pol.). W: Dziennikustaw.gov.pl [on-line]. [dostęp 2016-08-29].
  2. UNESCO: Convention Concerning the Protection of the World Cultural and Natural Heritage (ang.). [dostęp 2016-08-29].
  3. a b c d e f UNESCO: The World Heritage Committee (ang.). [dostęp 2016-08-29].
  4. Centrum Światowego Dziedzictwa: Wytyczne operacyjne do realizacji Konwencji światowego dziedzictwa. UNESCO, Luty 2012, s. 4. [dostęp 2017-07-07].
  5. UNESCO: 40th session of the Committee (ang.). [dostęp 2016-09-01].
  6. UNESCO World Heritage Centre: World Heritage Information Kit. UNESCO World Heritage Centre, June 2008, s. 8. [dostęp 2016-08-30].
  7. a b Centrum Światowego Dziedzictwa: Wytyczne operacyjne do realizacji Konwencji światowego dziedzictwa. UNESCO, Luty 2012, s. 5. [dostęp 2017-07-07].
  8. a b c UNESCO World Heritage Centre: World Heritage Information Kit. UNESCO World Heritage Centre, June 2008, s. 9. [dostęp 2016-08-30].
  9. UNESCO World Heritage Centre: World Heritage Information Kit. UNESCO World Heritage Centre, June 2008, s. 13. [dostęp 2016-08-30].
  10. UNESCO: Advisory Bodies (ang.). [dostęp 2016-08-29].
  11. UNESCO: World Heritage Fund (ang.). [dostęp 2016-08-29].
  12. UNESCO: Reporting and Monitoring (ang.). [dostęp 2016-08-29].
  13. a b Centrum Światowego Dziedzictwa: Wytyczne operacyjne do realizacji Konwencji światowego dziedzictwa. UNESCO, Luty 2012, s. 6. [dostęp 2017-07-07].