Otwórz menu główne

Ibrahim ibn Jakub (transkrypcja polska uproszczona[1]; ‏إبراهيم بن يعقوب‎ trb. abrahim ibn i`kub trl. ’ābrāhīm bn ī`qūb, hebr. ‏אַבְרָהָם בֶּן יעקב‎; ur. ok. 912/913 zm. po 966) – Żyd sefardyjski, pochodzący z Tortosy w kalifacie Kordoby, kronikarz, podróżnik i kupiec. Zajmował się handlem z plemionami słowiańskimi, także niewolnikami, nie jest wykluczone, że uprawiał też działalność wywiadowczą na rzecz Maurów. Pozostawił po sobie relację z podróży do krajów słowiańskich, którą odbył w latach 965–966. Jego relacja zawarta jest w XI-wiecznej kronice Księga dróg i królestw hiszpańskiego pisarza Al-Bakriego.

Ibrahim ibn Jakub
‏إبراهيم بن يعقوب ‎
Data i miejsce urodzenia 912 lub 913
Tortosa, Kalifat Kordoby
Data śmierci ?
Zawód, zajęcie podróżnik, kronikarz, handlarz

Spis treści

Podróż i dziełoEdytuj

Po opanowaniu Półwyspu Iberyjskiego przez Arabów (po 711 roku) aż do ochrzczenia Słowian główny szlak handlu niewolnikami wiódł z terenów Słowian, przez państwo Franków aż do ziem kalifatu Kordoby. Ibrahim ibn Jakub odbył swą podróż w momencie, gdy handel niewolnikami powoli zamierał z powodu chrztu władcy PolanMieszka I (M(e)šqo).

Spod jego pióra pochodzi najstarszy znany opis Pragi (F(a)rāga/B(a)rāġa) i świadectwo, że pod panowaniem księcia czeskiego znajdowała się wtedy ziemia krakowska. Wymienia bowiem czeskiego księcia Bolesława I jako władcę Pragi, Bohemii (Boy(e)ma) i Krakowa (K(a)rākō/K(a)rākū), natomiast Mieszko I jest w jego relacji królem północy. Ważnym odnotowania jest, że ibn Jakub po raz pierwszy wymienia dawną stolicę Polski pod tą nazwą, tj. Kraków, wspomina też o Krakowie, jako o jednym z handlowych centrów Słowiańszczyzny.

W relacji z podróży po krajach słowiańskich Ibrahim ibn Jakub zawarł m.in. opis kraju Mieszka I[2]:

…jest on najrozleglejszy z ich (słowiańskich) krajów. Obfituje on w żywność, mięso, miód i rolę orną

oraz następujące spostrzeżenia, dotyczące cech Słowian[2]:

…Na ogół biorąc, to Słowianie są skorzy do zaczepki i gwałtowności i gdyby nie ich niezgoda wywołana mnogością rozwidleń ich gałęzi i podziałów na szczepy, żaden lud nie zdołałby im sprostać w sile.

Wydanie polskieEdytuj

Tadeusz Kowalski: Relacja Ibrāhīma Ibn Jakūba z podróży do krajów słowiańskich w przekazie al-Bekrīego (Pomniki dziejowe Polski Ser. 2, T. 1. Wydawnictwa Komisji Historycznej. Polska Akademia Umiejętności T. 84). Skład Główny w Księgarniach Gebethnera i Wolffa, Kraków 1946.

PrzypisyEdytuj

  1. Według Tadeusza Kowalskiego wersja Ibrāhīm Ibn Yūsuf aṭ-Ṭurṭūšī, widnieje u al-Ḥimyarī'ego, Relacja Ibrāhīma ibn Yacqūba z podróży do krajów słowiańskich w przekazie al-Bekrīego. Wydał, wstępem, komentarzem i przekładem opatrzył T. Kowalski. Kraków: 1946, s. 21–35.
  2. a b Z Lechistanu do Strasburga. W: Od Mieszka do... [on-line]. www.uw.olsztyn.pl. [dostęp 2015-05-03].

BibliografiaEdytuj

  • Urszula Lewicka-Rajewska, Arabskie opisanie Słowian, Wrocław 2004 ​ISBN 83-87266-11-6​, s. 46 i n.

Linki zewnętrzneEdytuj