Jermak (1898)

Jermak (ros. Ермак) – rosyjski lodołamacz. Pierwszy na świecie specjalistyczny statek tego typu[1].

Jermak
Ilustracja
Jermak pod parą
Bandera

 Rosja

Dane podstawowe
Typ

lodołamacz

Historia
Data budowy

1897

Data oddania do eksploatacji

1899

Data wycofania ze służby

1963

Dane techniczne
Wyporność

8730 t

Liczebność załogi

90-100

Długość całkowita (L)

97,5 m

Szerokość (B)

21,6 m

Zanurzenie (D)

7,3 m

Napęd mechaniczny
Moc silnika

9390

Liczba śrub napędowych

5

Prędkość maks.

15 w.

Jermak od dziobu

Budowa

edytuj

Inicjatorem budowy oraz autorem założeń konstrukcyjnych jednostki był admirał Stiepan Makarow[2], który marzył o dotarciu lodołamaczem do bieguna północnego. Zamówienie na budowę złożono w 1897 r. w stoczni Armstrong Whitworth w Newcastle. Statek został przekazany do służby w 1899 r. Nazwa upamiętniała atamana kozackiego - Jermaka Timofiejewicza, który pozyskał dla Rosji Syberię.

Służba

edytuj

Latem 1899 statek odbył pod dowództwem Makarowa pierwszy rejs w głąb Arktyki i dotarł do 81°28' szerokości geograficznej północnej[1]. Z jego pokładu badania oceanograficzne prowadził wówczas m.in. znany wówczas rosyjski geolog i podróżnik Eduard Toll. W drodze powrotnej statek zawinął jeszcze do Newcastle, by usunąć zauważone w trakcie rejsu drobne usterki[2].

Przed I wojną światową "Jermak" kruszył lody w Zatoce Fińskiej, przeprowadzając przez jej wody ponad tysiąc statków. W 1918 uczestniczył w operacji przeprowadzenia floty rewolucyjnej, zagrożonej przez Niemców i Finów, z Tallina i Helsinek do Kronsztadu. W latach 30. XX wieku rozpoczął pracę na północnej drodze morskiej. Od 1934 operował na Morzu Karskim i Morzu Łaptiewów. W 1938 uczestniczył w akcji ratunkowej i ewakuacji załogi stacji dryfującej "Biegun Północny" na Morzu Grenlandzkim. Od 1941 do 1945 pełnił służbę na Bałtyku. Po zakończeniu II wojny światowej bazował w Murmańsku. Wyłączono go z eksploatacji w 1963. Pod koniec służby nazywany był dziadkiem rosyjskich lodołamaczy. Wychowała się na nim duża liczba kapitanów rosyjskiej floty[1].

Został złomowany w 1965 roku w Murmańsku[3].

Parametry

edytuj

Wyporność - 8730 ton, długość - 97,5 metra, szerokość - 21,6 metra[1]. Zanurzenie 7,3 m. Maszyny parowe o mocy 9390 KM zasilane były z 6 kotłów. Napęd zapewniały cztery śruby rufowe i jedna dziobowa. Prędkość maksymalna 15 węzłów, prędkość ekonomiczna 10 węzłów. Zasięg przy prędkości ekonomicznej 3000 mil morskich. Statek wyposażony był w pas lodowy o szerokości 6 m i grubości 24–38 mm. Załoga liczyła 90-100 osób[2].

Zobacz też

edytuj


Przypisy

edytuj
  1. a b c d Ryszard Badowski, Statki pośród lodów, w: Poznaj Świat, nr 10/1978, s.13-14, ISSN 0032-6143
  2. a b c Krzysztof Kubiak, Roman Czarny: Historyczny wymiar rosyjskiej obecności w Arktyce. Przykład "Ziemi Sannikowa", [w:] "Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego" 2015, vol. 9, nr 2, s. 106
  3. Wojciech Holicki: Lenin - atomowy pionier. „Morza i Okręty” nr specjalny 1/2015, s. 25