Małołącki Potok

Małołącki Potok – potok, dopływ Cichej Wody[1], płynący Doliną Małej Łąki w Tatrach Zachodnich. Płynie tylko dolną częścią doliny, natomiast w części środkowej i górnej (na Wielkiej Polanie Małołąckiej i powyżej) brak cieków wodnych, co powoduje, że panuje tutaj szczególna cisza. Poniżej morenowego progu Wielkiej Polany Małołąckiej jest suche koryto potoku, woda płynie nim jednak tylko po większych opadach, dopiero w okolicach Szatry (rozdroże szlaków turystycznych) pojawia się stały potok wypływający ze źródła[2]. Źródło to znajduje się na wysokości 1190 m n.p.m., ma wydajność 0,7 l/s, a wypływająca z niego woda ma temperaturę 6 °C[3].

Poniżej źródła potok spływa w kierunku północnym. Jego koryto ma szerokość 2–3 m i burzliwy przepływ, zawalone bowiem jest dużymi głazami morenowymi. Mimo że nie posiada dopływów, stopniowo w potoku przybywa wody, zasilany jest bowiem przydennymi wypływami krasowymi. W środkowej części jego biegu w obrębie Tatr w dnie doliny występują źródła oraz podmokłości. W dolnej części tatrzańskiego biegu zmienia kierunek na północno-wschodni i meandruje. Tatrzański odcinek ma długość 1,62 km i spadek 10,8%. Opuszcza Tatry na wysokości 932 m. U wylotu z Tatr średni przepływ wynosi około 140 l/s. Płynie dalej przez naniesione przez siebie żwirowe osady stożka napływowego korytem o szerokości 1–2 m, stale zasypywanym otoczakami obsuwającymi się z podrywanych przez wodę zboczy potoku[3].

Poniżej wylotu doliny potok przecina szosę ZakopaneKościelisko i uchodzi do Cichej Wody jako jej prawy dopływ. Następuje to w miejscu o współrzędnych 49°17′06″N 19°54′16″E/49,285000 19,904444[4].

Badania wykazały, że Małołąckim Potokiem spływa zbyt mało wody jak na powierzchnię jego zlewni (około 150–200 l/s). Część wód z obszaru Doliny Małej Łąki podziemnymi przepływami zasila bowiem Kościeliski Potok[5]. W latach 1988–1993 na Małołąckim Potoku wykonane zostało ujęcie wody dla Zakopanego[6].

W dolinie Małołąckiego Potoku rośnie rzadki w Polsce gatunek rośliny – zarzyczka górska[7].

Osobny artykuł: Potoki tatrzańskie.

PrzypisyEdytuj

  1. Wykaz wód płynących Polski. [dostęp 2015-11-04].
  2. Józef Nyka: Tatry polskie. Przewodnik. Wyd. XIII. Latchorzew: Wyd. Trawers, 2003. ISBN 83-915859-1-3.
  3. a b Krystyna Wit. Zofia Ziemońska. Hydrografia Tatr Zachodnich. Objaśnienia do mapy hydrograficznej Tatry Zachodnie. Polska Akademia Nauk. Instytut Geografii. Kraków 1960.
  4. Geoportal. Mapa topograficzna i satelitarna. [dostęp 2015-04-01].
  5. Grzegorz Barczyk: Potoki tatrzańskie. Zakopane: Wydawnictwa Tatrzańskiego Parku Narodowego, 2008. ISBN 978-83-60556-37-5.
  6. Witold Henryk Paryski, Zofia Radwańska-Paryska: Wielka encyklopedia tatrzańska. Poronin: Wydawnictwo Górskie, 2004. ISBN 83-7104-009-1.
  7. Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa: Czerwona księga Karpat Polskich. Kraków: Instytut Botaniki PAN, 2008. ISBN 978-83-89648-71-6.