Mikrusek[8] (Microcebus) – rodzaj ssaka z rodziny lemurkowatych (Cheirogaleidae).

Mikrusek
Microcebus[1]
É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1834[2]
Ilustracja
Przedstawiciel rodzaju – mikrusek karłowaty (Microcebus myoxinus)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

ssaki

Infragromada

łożyskowce

Rząd

naczelne

Podrząd

lemurowe

Rodzina

lemurkowate

Rodzaj

mikrusek

Typ nomenklatoryczny

Lemur pusillus É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1795 (= Lemur murinus J.F. Miller, 1777)

Synonimy
Gatunki

zobacz opis w tekście

Zasięg występowaniaEdytuj

Rodzaj obejmuje gatunki występujące na Madagaskarze[9][10].

CharakterystykaEdytuj

Długość ciała (bez ogona) 8,4–14 cm, długość ogona 10–17,4 cm,; masa ciała 31–68 g[11]. Microcebus ma miękką i krótką sierść w kolorze szarym lub rudo-brązowym. Podbrzusze ma kolor biały. Miejsce ich występowania to m.in. lasy deszczowe.

SystematykaEdytuj

EtymologiaEdytuj

  • Microcebus: gr. μικρος mikros „mały”; κήβος kēbos „długoogoniasta małpa”[12].
  • Scartes: gr. σκαρτης skartēs „skoczek”[13]. Gatunek typowy: Lemur murinus J.F. Miller, 1777.
  • Gliscebus: łac. glis, gliris „popielica”; κήβος kēbos „długoogoniasta małpa”[14]. Gatunek typowy: Lemur murinus J.F. Miller, 1777.
  • Myscebus: gr. μυς mus, μυος muos „mysz”; κήβος kēbos „długoogoniasta małpa”[15]. Gatunek typowy: Myscebus palmarum Lesson, 1840 (= Lemur murinus J.F. Miller, 1777).
  • Azema: J.E. Gray nie wyjaśnił znaczenia nazwy zwyczajowej[6][16]. Dunkel i współpracownicy w 2012 roku podjęli poszukiwania znaczenia nazwy w literaturze opublikowanej około 1870 roku. Nazwę tę znaleźli w brytyjskiej komedii The Palace of Truth autorstwa W.S. Gilberta, której premiera odbyła się 19 listopada 1870, prawie półtora tygodnia przed datą widniejącą na wstępie manuskryptu Graya, także opublikowanego w Londynie. W komedii jedna z postaci nosi imię Azema, więc autorzy doszli do wniosku, że Gray oglądał komedię i stworzył nazwę rodzajową na podstawie imion jej bohaterów[17]. Gatunek typowy: Cheirogaleus smithii J.E. Gray, 1842 (= Gliscebus rufus Lesson, 1840).
  • Murilemur: łac. mus, muris „mysz”; rodzaj Lemur Linnaeus, 1758 (lemur)[18]. Gatunek typowy: Lemur murinus J.F. Miller, 1777.

Podział systematycznyEdytuj

Do rodzaju należą następujące gatunki[9][8]:

PrzypisyEdytuj

  1. Microcebus, [w:] Integrated Taxonomic Information System [online] (ang.).
  2. É. Geoffroy Saint-Hilaire: Histoire naturelle des mammifères, comprenant quelques vues préliminaires de philosophie naturelle et l’histoire des singes, des makis, des chauve-souris, et de la taupe. Paris: J. Rouvier et E. Le Bouvier, 1834, s. 24. (fr.).
  3. W. Swainson: On the Natural History and Classification of Quadrupeds. London: Longman, Rees, Orme, Brown, Green, & Longman, and John Taylor, 1835, s. 352, seria: Cabinet cyclopaedia. Natural history. (ang.).
  4. Lesson 1840 ↓, s. 216.
  5. Lesson 1840 ↓, s. 214.
  6. a b Gray 1870 ↓, s. 132.
  7. Gray 1870 ↓, s. 132, 135.
  8. a b Nazwy polskie za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 28–29. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).
  9. a b C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 1: Monotremata to Rodentia. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 134–136. ISBN 978-84-16728-34-3. (ang.).
  10. D.E. Wilson & D.M. Reeder (red.): Genus Microcebus. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2020-11-01].
  11. Ch. Schwitzer, R.A. Mittermeier, E.E. Louis, Jr. & M.C. Richardson: Family Cheirogaleidae (Mouse, Giant Mouse, Dwarf and Fork-marked Lemurs). W: R.A. Mittermeier, A.B. Rylands & D.E. Wilson: Handbook of the Mammals of the World. Cz. 3: Primates. Barcelona: Lynx Edicions, 2013, s. 51–56. ISBN 978-84-96553-89-7. (ang.).
  12. Palmer 1904 ↓, s. 421.
  13. Palmer 1904 ↓, s. 621.
  14. Palmer 1904 ↓, s. 296.
  15. Palmer 1904 ↓, s. 443.
  16. Palmer 1904 ↓, s. 130.
  17. A.R. Dunkel, J.S. Zijlstra & C.P. Groves. Giant rabbits, marmosets, and British comedies: etymology of lemur names, part 1. „Lemur News”. 16, s. 66–67, 2012. ISSN 1608-1439. 
  18. Palmer 1904 ↓, s. 435.

BibliografiaEdytuj