Modrzewnica

Modrzewnica (Andromeda L.) – rodzaj roślin należący do rodziny wrzosowatych. We współczesnej florze wyróżniany jest jeden gatunek występujący w północnej części Europy, Azji i Ameryki Północnej[4], należący także do flory Polskimodrzewnica pospolita Andromeda polifolia[5]. Rodzaj ten był jednak znacznie bardziej zróżnicowany w przeszłości. Zaliczano do niego skamieliny datowane już na cenoman, jednak najprawdopodobniej wyewoluował w trzeciorzędzie. Liczne skamieniałości pochodzą np. sprzed 20 milionów lat[4]. Tylko wśród znalezisk w Polsce opisano co najmniej 7 gatunków kopalnych z tego rodzaju[6].

Modrzewnica
Ilustracja
Modrzewnica zwyczajna
Systematyka[1][2]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Podkrólestwo rośliny zielone
Nadgromada rośliny telomowe
Gromada rośliny naczyniowe
Podgromada rośliny nasienne
Nadklasa okrytonasienne
Klasa Magnoliopsida
Nadrząd astropodobne
Rząd wrzosowce
Rodzina wrzosowate
Rodzaj modrzewnica
Nazwa systematyczna
Andromeda L.
Sp. Pl. 393. 1 Mai 1753
Typ nomenklatoryczny

Andromeda polifolia L.[3]

Ten artykuł dotyczy rośliny. Zobacz też: inne znaczenia słowa „Andromeda”.

Nazwa naukowa nadana została przez Karola Linneusza w nawiązaniu do mitycznej Andromedy. Stało się tak ponieważ roślina rosnąc na kępach wśród mszarów, z korzeniami sięgającymi wody, skojarzyła mu się z Andromedą przykutą do skały na morzu, z nogami obmywanymi przez fale[7].

MorfologiaEdytuj

Zimozielone krzewinki o liściach skrętoległych, skórzastych, z blaszką podwiniętą na brzegach. Kwiaty w baldachogronach na szczycie pędu, 5-krotne, z płatkami zrośniętymi w beczułkowatą koronę. Pręcików 10. Owocem jest torebka zawierająca liczne i dość duże nasiona[6].

SystematykaEdytuj

Synonim taksonomiczny[3]

Erica Boehmer in C. G. Ludwig

Pozycja systematyczna

Rodzaj blisko spokrewniony z rodzajem zenobia Zenobia[7]. Tworzy wraz z nim plemię Andromedeae siostrzane względem Gaultherieae w obrębie podrodziny Vaccinioideae[8] z rodziny wrzosowatych Ericaceae[2].

Wykaz gatunków
  • modrzewnica pospolita, m. północna (Andromeda polifolia L.)
    w tym var. latifolia[9], opisywana także jako odrębny gatunek – modrzewnica siwolistna lub kutnerowata (A. glaucophylla)[10]

PrzypisyEdytuj

  1. Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS ONE”, 10 (4), 2015, e0119248, DOI10.1371/journal.pone.0119248, PMID25923521, PMCIDPMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
  2. a b Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2010-03-13] (ang.).
  3. a b Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-01-20].
  4. a b Anne‐Laure Jacquemart. Andromeda polifolia L.. „Journal of Ecology”. 86, 3, s. 527-541, 1998. DOI: 10.1046/j.1365-2745.1998.00274.x. 
  5. Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland. A checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
  6. a b Bogumił Pawłowski (red.): Flora polska. Rośliny naczyniowe Polski i ziem ościennych. T. X. Warszawa, Kraków: PAN, PWN, 1963, s. 97-98.
  7. a b Andromeda Linnaeus. W: Flora of North America [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2019-08-31].
  8. Catherine M. Bush, Lu Lu, Peter W. Fritsch, De‐Zhu Li, Kathleen A. Kron. Phylogeny of Gaultherieae (Ericaceae: Vaccinioideae) Based on DNA Sequence Data from matK, ndhF, and nrITS. „International Journal of Plant Sciences”. 170, 3, s. 355-364, 2009. 
  9. Andromeda polifolia Linnaeus var. latifolia. W: Flora of North America [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2019-08-31].
  10. Włodzimierz Seneta: Drzewa i krzewy liściaste A-B. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1991, s. 230-231. ISBN 83-01-10135-0.