Otwórz menu główne

Muchotrzew zbożowy, delia polna[3] (Spergularia segetalis (L.) G. Don) – gatunek rośliny z rodziny goździkowatych (Caryophyllaceae). Występuje w Europie Zachodniej po Niemcy oraz na Ukrainie. W Polsce jest bardzo rzadki, dawno temu stwierdzony tylko koło Dalkowa w województwie dolnośląskim. Roślina namulisk i wilgotnych zagłębień wśród pól[4]. Współcześnie uznany za wymarły[5].

Muchotrzew zbożowy
ilustracja
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Rząd goździkowce
Rodzina goździkowate
Rodzaj muchotrzew
Gatunek muchotrzew zbożowy
Nazwa systematyczna
Spergularia segetalis (L.) G. Don]
Gen. Hist. 1: 425 1831[2]
Synonimy
  • Alsine segetalis L.
  • Alsine segetum Christm.
  • Arenaria segetalis (L.) Lam.
  • Delia segetalis (L.) Dumort.

MorfologiaEdytuj

Pokrój
Roślina drobna, do 10 cm wysokości. Łodyga wyprostowana, rozgałęziona widlasto, naga[4].
Liście
Naprzeciwległe, równowąskie i nagie. Zaostrzone na końcu i tam z osadzonym ostrzem. U nasady z błoniastymi przylistkami[4].
Kwiaty
Osadzone na długich szypułkach i zebrane w luźny kwiatostan wierzchotkowaty. Działek, płatków i pręcików 5, rzadko 4 lub 3. Działki zielone z brzegiem obłonionym, kształtu lancetowatojajowatego, zaostrzone. Płatki drobne, sięgają do połowy działek, białe. Zalążnia jajowata z trzema szyjkami słupka[4].
Owoce
Torebka otwierająca się trzema klapami i zawierająca liczne, drobne nasiona[4].

ZagrożeniaEdytuj

Roślina umieszczona na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski (2006)[6] w grupie gatunków wymierających, krytycznie zagrożonych (kategoria zagrożenia: E). W wydaniu z 2016 roku otrzymała kategorię RE (wymarły na obszarze Polski)[7]. Znajduje się także w Polskiej Czerwonej Księdze Roślin w grupie gatunków wymarłych (kategoria EX)[5].

PrzypisyEdytuj

  1. Stevens P.F.: Caryophyllales (ang.). Angiosperm Phylogeny Website, 2001–. [dostęp 2013-08-02].
  2. Spergularia segetalis. W: The Plant List [on-line]. [dostęp 2013-08-02].
  3. Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Vascular plants of Poland - a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. IB PAN, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
  4. a b c d e Adam Jasiewicz (red.): Flora Polski. Rośliny naczyniowe. T. III. Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera, PAN, 1992, s. 306. ISBN 83-85444-06-8.
  5. a b Zarzycki K., Kaźmierczakowa R., Mirek Z.: Polska Czerwona Księga Roślin. Paprotniki i rośliny kwiatowe. Wyd. III. uaktualnione i rozszerzone. Kraków: Instytut Ochrony Przyrody PAN, 2014. ISBN 978-83-61191-72-8.
  6. Red list of plants and fungi in Poland. Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Zbigniew Mirek, Kazimierz Zarzycki, Władysław Wojewoda, Zbigniew Szeląg (red.). Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera, Polska Akademia Nauk, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
  7. Kaźmierczakowa R., Bloch-Orłowska J., Celka Z., Cwener A., Dajdok Z., Michalska-Hejduk D., Pawlikowski P., Szczęśniak E., Ziarnek K.: Polska czerwona lista paprotników i roślin kwiatowych. Polish red list of pteridophytes and flowering plants. Kraków: Instytut Ochrony Przyrody Polskiej Akademii Nauk, 2016. ISBN 978-83-61191-88-9.