Otwórz menu główne

Stobierna (powiat rzeszowski)

wieś w województwie podkarpackim, powiecie rzeszowskim
Zobacz też: Stobierna w innych znaczeniach tego słowa.

Stobiernawieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie rzeszowskim, w gminie Trzebownisko[3][4]. Wieś położona jest wzdłuż drogi krajowej nr 19.

Stobierna
Stobierna
Państwo  Polska
Województwo podkarpackie
Powiat rzeszowski
Gmina Trzebownisko
Liczba ludności (2016) 3261[1]
Strefa numeracyjna 17
Kod pocztowy 36-002[2]
Tablice rejestracyjne RZE
SIMC 0664504
Położenie na mapie gminy Trzebownisko
Mapa lokalizacyjna gminy Trzebownisko
Stobierna
Stobierna
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Stobierna
Stobierna
Położenie na mapie województwa podkarpackiego
Mapa lokalizacyjna województwa podkarpackiego
Stobierna
Stobierna
Położenie na mapie powiatu rzeszowskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu rzeszowskiego
Stobierna
Stobierna
Ziemia50°08′20″N 22°04′22″E/50,138889 22,072778

Wieś posiada status sołectwa.

Tradycyjnie, w ostatnią niedzielę lipca, obchodzone są Dni Stobiernej.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa rzeszowskiego.

Spis treści

Części wsiEdytuj

Integralne części wsi Stobierna[3][4]
SIMC Nazwa Rodzaj
0664510 Dół część wsi
0664527 Kmiecice część wsi
0664533 Krzywe część wsi
0664540 Pod Arendą część wsi
0664556 Pod Lasem część wsi
0664562 Podedwór część wsi
0664579 Poręby część wsi
0664585 Sitarka część wsi
0664591 Zagrody część wsi

OświataEdytuj

We wsi znajdują się:

  • Dwie biblioteki szkolne
  • Biblioteka publiczna
  • Zespół Szkół nr 1 (przedszkole, szkoła podstawowa, gimnazjum)
  • Zespół Szkół nr 2 im. Ludwika Nabielaka (szkoła podstawowa, gimnazjum)[5]

ObiektyEdytuj

Organizacje i stowarzyszeniaEdytuj

  • Klub Sportowy Stobierna (piłka nożna – w sezonie 2016/2017 klasa okręgowa grupa Rzeszów)[6]
  • Ludowy Klub Sportowy Stobierna - Krzywe (piłka nożna – w sezonie 2016/2017 klasa B grupa Rzeszów I)[7]
  • Ochotnicza Straż Pożarna

Przemysł i usługiEdytuj

W miejscowości przeważają prywatne, małe i kilka większych firm rodzinnych z dominacją zakładów stolarskich.

Historia wsiEdytuj

Dokumenty źródłowe po raz pierwszy wymieniły Stobiernę 3 lutego 1409 r. przy okazji założenia parafii w Łące przez Jana Feliksa Rzeszowskiego. Sama wieś jest z pewnością nieco starsza, gdyż przed 1409 rokiem należała ona razem z okolicznymi miejscowościami do parafii Staromieście. Początki wsi Stobierna, tj. wiek XV-XVI, były związane z parafią w Łące. W 1409 roku parafię Łąka tworzyły wsie: Łąka, Łukawiec, Palikówka i Stobierna. Przysiółek Krzywe stał się częścią parafii Nienadówka z uwagi na sąsiedztwo, zaś pozostała część wsi należała do parafii w Łące.

8 sierpnia 1943 Wehrmacht, żandarmeria i policja niemiecka pod dowództwem gestapowców Floschke i Pottenbauma otoczył wieś. Niemcy zebrali mężczyzn obok cmentarza, wybrali 17 spośród nich i rozstrzelali. W czasie pacyfikacji śmierć poniosło jeszcze kilka osób. Hitlerowcy podpalili wiele zabudowań. Około 10 osób wywieziono do obozów koncentracyjnych. W 1969 odsłonięto pomnik poświęcony pomordowanym mieszkańcom wsi[8].

Historia parafiiEdytuj

W 1789 r. powstała parafia Stobierna. Wieś Stobierna została wyłączona z parafii Łąka razem z Wólką pod Lasem oraz przysiółkami Grond i Gęsiówka. W tymże roku został wzniesiony drewniany kościół pod wezwaniem Podwyższenia Krzyża Świętego, który był konsekrowany w 1847 r. Kościół ufundował właściciel dóbr sokołowskich Benedykt Józef Grabiński.

Przez 230 lat istnienia parafii w Stobiernej zmieniała się jej przynależność administracyjna. W latach 1789 – 1992 parafia należała do diecezji przemyskiej i dekanatu rzeszowskiego. W 1929 roku parafię przyłączono do dekanatu sokołowskiego. W 1992 r. nastąpiły zmiany w podziale terytorialnym diecezji. Powstała wówczas diecezja rzeszowska, w skład której do dnia dzisiejszego wchodzi parafia Stobierna. Od chwili powstania parafii do 1983 r. nie zmienił się skład wsi i przysiółków, które ją tworzyły. Zmiany nastąpiły dopiero w 1983 r., kiedy to powstała samodzielna parafia w Wólce Podleśnej. W związku z utworzeniem nowej parafii spadła tym samym liczba parafian stobierneńskich. Od 7 października 2004 należy do dekanatu Rzeszów Północ[9].

W drugi dzień Świąt Wielkanocnych, tj. 7 kwietnia 1890, pożar zniszczył drewniany kościół w Stobiernej. Nowy kościół w Stobiernej usytuowany został na wzgórzu w centralnym punkcie wsi, na miejscy starej, drewnianej świątyni. Nie jest znany architekt, który zaprojektował ten kościół. Zbudowany został w latach 1890-1891, w stylu neogotyckim, z czerwonej palonej cegły. Kubatura budynku wynosi 6499 m². W październiku 1894 r. na Wystawie Lwowskiej zakupiono organy wykonane przez J. Grocholskiego.

W 1922 r. sprowadzono do parafii dwa dzwony, zakupione z fabryki Karola Schwabego z Białej. Większy dzwon o wadze 190 kg otrzymał imię Jan Chrzciciel. Drugi dzwon – mniejszy, o wadze 135 kg, został nazwany imieniem Maria i Weronika.

W czasie II wojny światowej kościół został nieznacznie uszkodzony, ale szybko został naprawiony. W końcu lat 40. XX w. założono w kościele instalację elektryczną, zaś w 1963 r. dach pokryto blachą ocynkowaną. W 1978 r. pod nadzorem Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Rzeszowie dokonano renowacji polichromii. Odnowiona została wówczas nawa przez Zygmunta Stopyrę i prezbiterium przez Marka Wąsacza. Zakupiono organy, poprawiono również chór. Położona została kamienna posadzka. W 1992 r. wykonano zewnętrzną elewację kościoła. Począwszy od 1994 r., z inicjatywy ks. proboszcza Józefa Pasiaka, wykonano ogrodzenie kaplicy na Krzywem. Na przełomie 1994/1995 dokonano generalnego remontu plebanii i wybudowano ogrodzenie. W 1995 r. odnowiono figurę Chrystusa Króla, stojącą w obrębie dawnego cmentarza przykościelnego oraz wykonano prace renowacyjne organów i położono kostkę brukową wokół kościoła (przełom 1998/1999). Kościół stobierneński utrzymany jest w dobrym stanie technicznym.

PrzypisyEdytuj

  1. Strona gminy,sołectwo Stobierna
  2. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2015-03-26].
  3. a b Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  4. a b GUS. Wyszukiwarka TERYT
  5. Stulecie szkoły w Stobiernej
  6. Strona 90minut.pl
  7. Strona 90minut.pl
  8. Józef Fajkowski, Jan Religa: Zbrodnie hitlerowskie na wsi polskiej 1939-1945. Warszawa: Wydawnictwo Książka i Wiedza, 1981, s. 331
  9. Strona niedziela.pl. Nowy podział administracyjny diecezji

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj