Tomka (roślina)

Tomka (Anthoxanthum L.) – rodzaj roślin należący do rodziny wiechlinowatych. Należy do niego ok. 50 gatunków występujących w chłodnym i umiarkowanym klimacie obu półkul oraz na terenach górskich w strefie międzyzwrotnikowej. Gatunkiem typowym jest Anthoxanthum odoratum L.[3] Dawniej na podstawie kryterium różnic w budowie morfologicznej kwiatostanu niektóre rośliny klasyfikowane były do odrębnego rodzaju turówka (Hierochloë). Ze względu na ścisłe pokrewieństwo i istnienie gatunków o pośredniej budowie kwiatostanu – w niektórych ujęciach systematycznych kwestionowane jest rozdzielanie tych rodzajów i wszystkie te rośliny włączane są do rodzaju Anthoxanthum[4][5]. Wszystkie gatunki rodzaju cechują się zawartością i zapachem kumaryny[4].

Tomka
Ilustracja
Kwiatostany tomki wonnej
Systematyka[1][2]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Podkrólestwo rośliny zielone
Nadgromada rośliny telomowe
Gromada rośliny naczyniowe
Podgromada rośliny nasienne
Nadklasa okrytonasienne
Klasa Magnoliopsida
Nadrząd liliopodobne (≡ jednoliścienne)
Rząd wiechlinowce
Rodzina wiechlinowate
Rodzaj tomka
Nazwa systematyczna
Anthoxanthum L.
Sp. Pl. 28. 1 Mai 1753

SystematykaEdytuj

Synonim taksonomiczny[3]

Flavia Heist. ex Fab.

Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system APG III z 2009)

Rodzaj należący do rodziny wiechlinowatych (Poaceae), rzędu wiechlinowców (Poales)[2]. W obrębie rodziny należy do podrodziny wiechlinowych (Pooideae), plemienia Poeae, podplemienia Phalaridinae[6].

Pozycja w systemie Reveala (1994–1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa jednoliścienne (Liliopsida Brongn.), podklasa komelinowe (Commelinidae Takht.), nadrząd Juncanae Takht., rząd wiechlinowce (Poales Small), rodzina wiechlinowate (Poaceae (R. Br.) Barnh.), podrodzina Anthoxanthoideae Link, plemię Anthoxantheae (Link) Endl., podplemię Anthoxanthinae A. Gray., rodzaj tomka (Anthoxanthum L.)[7].

Gatunki flory Polski[8]

W szerokim ujęciu taksonomicznym także[5]:

  • turówka wonna jako Anthoxanthum nitens (Weber) Schouten & Veldkamp (syn. Hierochloe odorata (L.) P. Beauv.)

PrzypisyEdytuj

  1. Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS ONE”, 10 (4), 2015, e0119248, DOI10.1371/journal.pone.0119248, PMID25923521, PMCIDPMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
  2. a b Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2011-01-02] (ang.).
  3. a b Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-01-20].
  4. a b Zhen-lan Wu, Sylvia M. Phillips: Anthoxanthum (ang.). W: Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2011-01-02].
  5. a b Species Records of Hierochloe (ang.). W: Germplasm Resources Information Network (GRIN) [on-line]. United States Department of Agriculture. [dostęp 2011-01-02].
  6. Poaceae (grass family) (ang.). W: Taxonomy Browser [on-line]. The National Center for Biotechnology Information. [dostęp 2011-01-02].
  7. Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Anthoxanthum (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-01-20].
  8. Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland. A checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.