Ulica św. Krzyża w Krakowie

ulica w Krakowie

Ulica św. Krzyża – ulica na Starym Mieście w Krakowie. Łączy ul. Sienną z ul. Szpitalną. Początkowo ulicę nazywano Szpitalną, Świńską, a na Planie Kołłątajowskim Świnią[1]. W średniowieczu w rejonie tej ulicy znajdowała się większość miejskich browarów, których w Krakowie było wówczas przeszło 25. Hodowano tam też w dużej liczbie świnie. Dokuczliwość tej hodowli spowodowała, że już w 1405 r. władze miejskie usiłowały ograniczyć ich pogłowie. W 1468 r. wydano statut, na mocy którego każda świnia biegająca samopas miała zostać skonfiskowana, a jej właściciel ukarany grzywną w wysokości 12 groszy[2][3].

ulica św. Krzyża
Stare Miasto
Ilustracja
Widok z pl. św. Ducha
Państwo  Polska
Miejscowość Kraków
Długość ok. 440 m
Przebieg
Ikona ulica początek T.svg pl. św. Ducha
Ikona ulica skrzyżowanie.svg ul. św. Marka
Ikona ulica skrzyżowanie.svg ul. św. Tomasza
Ikona ulica skrzyżowanie.svg ul. Mikołajska
Ikona ulica z lewej.svg ul. Na Gródku
Ikona ulica koniec T.svg ul. Sienna
Położenie na mapie Krakowa
Mapa lokalizacyjna Krakowa
ulica św. Krzyża
ulica św. Krzyża
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
ulica św. Krzyża
ulica św. Krzyża
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
ulica św. Krzyża
ulica św. Krzyża
50,062286°N 19,942578°E/50,062286 19,942578

Niektóre kamieniceEdytuj

  • Nr 1 – w domu przebudowanym z trzech gotyckich kamieniczek w połowie XIX w. mieszkał Juliusz August John (1804-1886), właściciel browaru przy ul. Lubicz. Tzw. Browar Johna był największym browarem w Krakowie, a potem w całej Galicji. Słynął z produkcji dobrego piwa nagrodzonego wieloma krajowymi medalami i nagrodami. John był wieloletnim radnym miejskim, współzałożycielem Kasy Oszczędności m. Krakowa, dyrektorem krakowskiej filii Austriackiego Banku Narodowego oraz kuratorem zboru ewangelickiego. Prowadził również działalność społeczną i dobroczynną. W roku 1868 ofiarował 3 tys. zł reńskich na schronisko dla zubożałych mieszczan[5].
  • Nr 23Probostwo Kościoła św. Krzyża, gotycki dom mieszkalny, o grubych ścianach (z dzikiego kamienia i cegły) oraz wąskich oknach ułatwiających obronę; stał przy murach miejskich. Jest siedzibą biura parafii św. Krzyża. Plebania jest najstarszym zachowanym budynkiem mieszkalnym w Krakowie. W 1909 roku przeprowadzono restaurację budynku pod kierunkiem Jana Zawiejskiego[6].

PrzypisyEdytuj

  1. a b Jan Adamczewski Kraków od A do Z, KAW Kraków
  2. Marek Żukow-Karczewski, Wyznawcy Bakchusa w dawnym Krakowie, czyli z życia cechu pijackiego w XVI i XVII wieku, "KRAKÓW" Magazyn Kulturalny, 3/31/1991.
  3. Marek Żukow-Karczewski, Krowy, świnie, dziady, rynsztoki i franca, czyli obrzydliwości krakowskie, "Gazeta Krakowska" Magazyn "Od Piątku Do Piątku", 29 (13641) 1993.
  4. Archiwum Państwowe w Krakowie – Dzieje
  5. M.Ż.K.(Marek Żukow-Karczewski), Całe miasto mówiło... O Johnie, "Echo Krakowa", 27 IX 1994 r., nr 188 (14260).
  6. Michał Rożek, Przewodnik po zabytkach Krakowa, 2006, s. 224.
  7. Kraków: zawalił się mur kamienicy przy ul. św. Krzyża. W: naszemiasto.pl [on-line]. 2009-09-09. [dostęp 2010-11-19].

Linki zewnętrzneEdytuj